Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 6

Devanagari script

सर्वरत्नमयं लिंगं जातं तत्सुकृतात्मनः । शक्रचापसमच्छायं सर्वरत्नद्युतिप्रभम्

Transliteration

sarvaratnamayaṃ liṃgaṃ jātaṃ tatsukṛtātmanaḥ | śakracāpasamacchāyaṃ sarvaratnadyutiprabham

Translation

ఆ సుకృతాత్ముని పుణ్యప్రభావంతో సర్వరత్నమయమైన లింగం ప్రాదుర్భవించింది। అది ఇంద్రధనుస్సు వలె కాంతిమంతమై, సమస్త రత్నదీప్తితో ప్రకాశించింది॥

Word by Word

• सर्वरत्नमयम्: made of all jewels
• सर्वरत्नमयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-रत्न-मय (प्रातिपदिक; सर्व + रत्न + मय)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

• लिङ्गम्: liṅga (emblem)
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (Neuter, Accusative, Singular)

• जातम्: arisen, produced
• जातम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु) → जात (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘भूतम्/उत्पन्नम्’ (PPP; Neuter, Nom/Acc, Singular)

• तत्: that
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशक-विशेषणम् (Pronoun; Neuter, Nom/Acc, Singular; demonstrative)

• सुकृतात्मनः: of the virtuous-souled one
• सुकृतात्मनः: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: सुकृत-आत्मन् (प्रातिपदिक; सुकृत + आत्मन्)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (Masculine, Genitive, Singular)

• शक्रचापसमच्छायम्: having a hue like Indra’s bow (rainbow)
• शक्रचापसमच्छायम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: शक्र-चाप-सम-छाया (प्रातिपदिक; शक्रचाप + सम + छाया)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

• सर्वरत्नद्युतिप्रभम्: radiant with the lustre of all jewels
• सर्वरत्नद्युतिप्रभम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-रत्न-द्युति-प्रभ (प्रातिपदिक; सर्व + रत्न + द्युति + प्रभ)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

Speaker

Narrator (contextual; Kāśī Khaṇḍa discourse tradition)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Śaileśvara (ratna-liṅga episode) within Kāśīkṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Śaunaka and sages / ‘muni’ addressed in passage context

Visual Art Cues

Scene: A newly manifested liṅga composed of many gems, its surface refracting multicolored light like Indra’s rainbow; devotees and sages gaze in wonder as the kṣetra glows.

Characters & Entities

• Śiva-liṅga
• Śakra (Indra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Great merit (puṇya) culminates in direct encounter with Śiva’s luminous presence, symbolized by the jewel-made Liṅga.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Śaileśvara in Kāśī (Varanasi), presented as a radiant Liṅga-manifestation site.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is stated here; the verse highlights the fruit of accumulated merit and the sanctity of darśana.