Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 56

Devanagari script

विनतोवाच गरुडं पुरावृत्तमशेषतः । दासीत्वकारणं यद्वदादित्याश्वविलोकनम्

Transliteration

vinatovāca garuḍaṃ purāvṛttamaśeṣataḥ | dāsītvakāraṇaṃ yadvadādityāśvavilokanam

Translation

అప్పుడు వినత గరుడునికి పూర్వవృత్తాంతమంతా వివరంగా చెప్పింది—దాస్యానికి కారణమేమిటో, అలాగే ఆదిత్యుని అశ్వం (ఉచ్చైఃశ్రవస్) దర్శనానికి సంబంధించిన విషయమూ.

Word by Word

• विनता: Vinatā
• विनता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विनता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect); प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• गरुडम्: to Garuḍa
• गरुडम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गरुड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• पुरावृत्तम्: the earlier event
• पुरावृत्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुरा + वृत्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभाव/तत्पुरुषार्थे (पुरा वृत्तम् = what happened earlier)

• अशेषतः: completely
• अशेषतः: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अशेषतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक-अव्यय (adverb: completely/without remainder)

• दासीत्वकारणम्: the cause of servitude
• दासीत्वकारणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दासी + त्व + कारण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (cause of slavery)

• यद्वत्: as (it was)
• यद्वत्: Kriya-vishesana (Manner/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: यद्वत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक ("as/just as")

• आदित्याश्वविलोकनम्: the viewing of the Sun’s horse
• आदित्याश्वविलोकनम्: Karma (Apposition/explanatory object)
• Type: Noun
• Root: आदित्य + अश्व + विलोकन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (आदित्यस्य अश्वस्य विलोकनम् = viewing the sun-horse)

Speaker

Vinatā

Skanda Dialogue

Listener: (frame listener not specified in verse)

Visual Art Cues

Scene: Vinatā recounts the old incident: the radiant white horse Uccaiḥśravas associated with the Sun, with Kadrū’s sons plotting deceit; the scene feels like a flashback within the mother-son dialogue.

Characters & Entities

• Vinatā
• Garuḍa
• Āditya (Sun)
• Uccaiḥśravas (implied by ‘Sun’s horse’)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Past actions and disputes can bind the present; truthful recounting and clarity about causes prepare the ground for liberation.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None; this verse transitions into the mythic backstory rather than praising a location.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.