Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 47

Devanagari script

सांबादित्यस्तदारभ्य सर्वव्याधिहरो रविः । ददाति सर्वभक्तेभ्योऽनामयाः सर्वसंपदः

Transliteration

sāṃbādityastadārabhya sarvavyādhiharo raviḥ | dadāti sarvabhaktebhyo'nāmayāḥ sarvasaṃpadaḥ

Translation

ఆ కాలం నుంచే సాంబాదిత్యుడు—సూర్యదేవుడు—సర్వరోగనాశకుడై, తన భక్తులందరికీ నిరామయత్వమును మరియు సమస్త సంపదలను ప్రసాదించుచున్నాడు.

Word by Word

• सांबादित्यः: Sāmba-Āditya (a form of the Sun)
• सांबादित्यः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: सांब + आदित्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सांबस्य आदित्यः)

• तद्: then/thereupon
• तद्: Adhikarana (अधिकरण/Temporal reference)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; अव्ययीभावार्थे ‘तद्’ = ‘ततः/तस्मात्’ इत्यर्थे (idiomatic)

• आरभ्य: starting from
• आरभ्य: Adhikarana (अधिकरण/Temporal)
• Type: Indeclinable
• Root: आ-रभ् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive); ‘आरभ्य’ = ‘आरम्भं कृत्वा/आरम्भात्’ (from the beginning)

• सर्वव्याधिहरः: remover of all diseases
• सर्वव्याधिहरः: Visheshana (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + व्याधि + हर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सर्वेषां व्याधीनां हरः)

• रविः: the Sun
• रविः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: रवि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• ददाति: gives
• ददाति: Kriya (क्रिया/Verb)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन

• सर्वभक्तेभ्यः: to all devotees
• सर्वभक्तेभ्यः: Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
• Type: Noun
• Root: सर्व + भक्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (4th/Dative), बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वे भक्ताः)

• अनामयाः: free from illness
• अनामयाः: Visheshana (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अन् + आमय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; नञ्-तत्पुरुषार्थः (आमय-रहिताः)

• सर्वसंपदः: all prosperities
• सर्वसंपदः: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: सर्व + संपद् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वाः संपदः)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sāmbakuṇḍa / Sāmbāditya-tīrtha

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: Sāmbāditya as radiant Sūrya-deva bestowing healing light upon devotees near a sacred kuṇḍa in Kāśī; supplicants offer arghya, flowers, and lamps; the atmosphere suggests recovery and prosperity.

Characters & Entities

• Sāmbāditya
• Ravi (Sūrya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion to Sāmbāditya (Sūrya) is praised as a dharmic means to attain health, well-being, and auspicious prosperity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse belongs to the Sāmbāditya/Sāmbakuṇḍa praise within Kāśī (Vārāṇasī) in the Kāśīkhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is detailed here; the shloka emphasizes the general fruit (phala) of devotion and worship of Sāmbāditya.