Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 57

Devanagari script

तदा नृत्यंति मुदितास्तत्पूर्वप्रपितामहाः । अयं चंद्रोदतीर्थेस्मिंस्तर्पणं नः करिष्यति

Transliteration

tadā nṛtyaṃti muditāstatpūrvaprapitāmahāḥ | ayaṃ caṃdrodatīrthesmiṃstarpaṇaṃ naḥ kariṣyati

Translation

అప్పుడు అతని వంశంలోని పూర్వ ప్రపితామహులు ఆనందంతో నర్తిస్తూ— ‘ఈ మనిషి చంద్రోద తీర్థంలో మా తర్పణం చేస్తాడు’ అని అంటారు.

Word by Word

• तदा: then
• तदा: Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (then)

• नृत्यन्ति: dance
• नृत्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नृत् (धातु)
• Form: लट् लकार; प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• मुदिताः: delighted
• मुदिताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: मुदित (कृदन्त-प्रातिपदिक; मुद् धातोः क्त)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; कर्तृविशेषण (past participle used adjectivally)

• तत्: that
• तत्: Sambandha (Determiner/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-निर्देशक (that)

• पूर्व: former, earlier
• पूर्व: Sambandha (Qualifier/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव/समासाङ्ग (as prior); समासपूर्वपद

• प्रपितामहाः: great-grandfathers
• प्रपितामहाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्र-पितामह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; कर्तृ

• अयम्: this (man)
• अयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; कर्तृ

• चंद्रोदतीर्थे: at the Candrodā tīrtha
• चंद्रोदतीर्थे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: चन्द्र-उद-तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति, एकवचन; अधिकरण

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति, एकवचन; अधिकरण; ‘तīर्थे’ इत्यस्य विशेषण (in this)

• तर्पणम्: libation/oblatory satisfaction rite
• तर्पणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तर्पण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; कर्म

• नः: for us
• नः: Sampradana (Beneficiary/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी विभक्ति (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive: of us/for us)

• करिष्यति: will do
• करिष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लृट् लकार (Simple Future); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa context, typically Skanda to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Candroda-tīrtha

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: In a liminal vision above the pond, ancestral great-grandfathers dance in joy upon hearing that a descendant will perform tarpaṇa at Candroda; below, the pilgrim prepares ritual vessels with darbha and water.

Characters & Entities

• Candroda-tīrtha
• prapitāmaha (great-grandfather)
• tarpaṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Right action in a sacred place brings immediate ancestral joy and unseen support for the pilgrim.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Candroda-tīrtha in Kāśī.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform tarpaṇa (libations) for ancestors at Candroda-tīrtha.