Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 95
Devanagari script
यायजूके कुले जन्म क्वक्व मे व्यसनं तथा । अहो बलीयान्स विधिर्भाविकर्मानुसंधयेत्
Transliteration
yāyajūke kule janma kvakva me vyasanaṃ tathā | aho balīyānsa vidhirbhāvikarmānusaṃdhayet
Translation
యాయజూక వంశంలో జన్మించినా నాపై ఈ దుర్దశ ఎక్కడి నుంచి వచ్చింది! అయ్యో, విధియే బలవంతుడు; అది భావికర్మఫల పరంపరను అనుసరిస్తుంది.
Word by Word
यायजूकेin the Yāyajūka (family/clan)
यायजूके:
विशेषण
TypeAdjective
Rootयायजूक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (qualifying कुले)
कुलेin a family
कुले:
अधिकरण (Location)
TypeNoun
Rootकुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
जन्मbirth
जन्म:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
क्वwhere
क्व:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formअव्यय, प्रश्नवाचक (where)
क्वwhere (on the other hand)
क्व:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formअव्यय, पुनरुक्ति (emphatic repetition)
मेmy
मे:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन; मम (of me)
व्यसनम्misfortune, calamity
व्यसनम्:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootव्यसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तथाthus
तथा:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (thus/so)
अहोalas!
अहो:
भावप्रकाशक
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formअव्यय, विस्मय/खेदसूचक निपात (exclamation)
बलीयान्stronger, more powerful
बलीयान्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootबलिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तुलनात्मक (comparative): बलीयान् (stronger)
सःthat (he/it)
सः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
विधिःfate, ordinance
विधिः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भाविकर्मfuture karma
भाविकर्म:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootभावि (कृदन्त-प्रातिपदिक) + कर्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय: भावि कर्म (future deed/karma)
अनुसन्धयेत्would pursue/bring about
अनुसन्धयेत्:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootअनु+सम्+धा (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; धातु: धा (to place/attend), उपसर्ग: अनु+सम्; अर्थ: अनुसन्धत्ते/अनुसन्धयेत् (would follow/trace)
Speaker
Skanda (narrating to Agastya, Kāśīkhaṇḍa frame)
Characters & Entities
K
karmaV
vidhiY
yāyajūkaFAQs
Social status or birth does not cancel karma; one must respond through dharma and right effort even amid destiny’s pressure.
Not named in this verse; it is part of the Kāśīkhaṇḍa’s larger Kāśī-centered spiritual narrative.
None.