Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 18
Devanagari script
कदंबवादिनो नीपान्दृष्ट्वा कंटकितैरिव । समंततो भ्राजमानं कदंबककदंबकैः
Transliteration
kadaṃbavādino nīpāndṛṣṭvā kaṃṭakitairiva | samaṃtato bhrājamānaṃ kadaṃbakakadaṃbakaiḥ
Translation
నీప (కదంబ) వృక్షాలను చూసి జడివెచ్చినట్లుగా, ఆ వనం చుట్టూ కదంబపుష్పగుచ్ఛాల గుచ్ఛాలతో సర్వతోభద్రంగా ప్రకాశించింది।
Word by Word
कदम्ब-वादिनःthose that ‘speak’ of kadamba (i.e., kadamba-bees/birds)
कदम्ब-वादिनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकदम्ब (प्रातिपदिक) + वादिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (कदम्बं वदन्ति/कदम्ब-शब्दं कुर्वन्ति)
नीपान्nīpa trees
नीपान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (√दृश् धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वकालिक क्रिया
कण्टकितैःwith bristling (as with thorns/horripilation)
कण्टकितैः:
Karana (Manner/प्रकार)
TypeAdjective
Rootकण्टकित (प्रातिपदिक; कण्टक + इत/कित)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम् (कदम्बवादिनाम्)
इवas if
इव:
Sambandha (Simile marker/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक अव्यय
समन्ततःall around
समन्ततः:
Adhikarana (Scope/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
भ्राजमानम्shining
भ्राजमानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootभ्राज् (√भ्राज् धातु)
Formवर्तमानकाले शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present middle participle); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कदम्बक-कदम्बकैःwith clusters of kadamba blossoms (many kadambakas)
कदम्बक-कदम्बकैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकदम्बक (प्रातिपदिक) + कदम्बक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः—द्वन्द्वः (कदम्बकाः च कदम्बकाः)
Speaker
Skanda
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī-kṣetra (general)
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: All directions glow with kadamba clusters; the trees appear ‘bristling’ as if with goosebumps, their blossoms forming layered pom-pom spheres, creating a radiant floral canopy.
Characters & Entities
K
KāśīN
nīpa/kadambaFAQs
Sacred joy is mirrored in nature—radiance and ‘thrill’ symbolize the kṣetra’s spiritual potency.
Kāśī-kṣetra’s kadamba-filled groves.
None in this shloka.