Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 92

Devanagari script

लिकुचाम्ररसोत्पन्नसारेण स्नापयन्नरः । रामनाथमहालिंगं पितृलोकं समश्नुते

Transliteration

likucāmrarasotpannasāreṇa snāpayannaraḥ | rāmanāthamahāliṃgaṃ pitṛlokaṃ samaśnute

Translation

లికుచము మరియు మామిడి రసముల నుండి పుట్టిన సారంతో రామనాథ మహాలింగాన్ని స్నాపింపజేసే మనిషి పితృలోకాన్ని పొందుతాడు.

Word by Word

• लिकुच: breadfruit (likuca)
• लिकुच: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: लिकुच (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (समासाङ्ग), एकवचन (stem-form in compound)

• आम्र: mango
• आम्र: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: आम्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (समासाङ्ग), एकवचन (stem-form in compound)

• रस: juice
• रस: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: रस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (समासाङ्ग), एकवचन (stem-form in compound)

• उत्पन्न: produced/arisen
• उत्पन्न: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्-पद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी/षष्ठी-समासार्थे पूर्वपद (समासाङ्ग), एकवचन (stem-form in compound); अर्थः ‘उत्पन्नः’ = produced

• सारेण: with the essence/extract
• सारेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• स्नापयन्: bathing (causing to bathe)
• स्नापयन्: Kriya (Verbal action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु) + णिच् (causative) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ), परस्मैपदी, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थः ‘स्नापयन्’ = causing to bathe, bathing (someone)

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• रामनाथ: Rāmanātha (Lord of Rāma)
• रामनाथ: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष समास (रामस्य नाथः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (समासान्त-पद in next compound)

• महा: great
• महा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-पूर्वपदवत् (समासाङ्ग), ‘महदर्थ’ उपसर्गवत्; (stem-form in compound)

• लिङ्गम्: the great liṅga (emblem) of Rāmanātha
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय/तत्पुरुष-समाससमाहार (रामनाथस्य महालिङ्गम्), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• पितृ: of the ancestors
• पितृ: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (समासाङ्ग), बहुवचन (stem-form in compound)

• लोकम्: the world (realm)
• लोकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (पितॄणां लोकः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• समश्नुते: attains
• समश्नुते: Kriya (Verbal action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्- अश् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; अर्थः ‘समश्नुते’ = attains/obtains

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Rāmanātha (Rāmeśvara)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Addressed to a dvija audience in the surrounding passage style (implicit)

Visual Art Cues

Scene: Inside the Rāmanātha shrine, a devotee performs abhiṣeka on a dark stone liṅga; attendants hold vessels of golden fruit-essence (mango and likuca), with offerings of bilva and lamps; the sea-breeze of Setu is implied through fluttering cloth and conch-sound motifs; ancestral presence suggested by subtle pitṛ-tarpaṇa vessels nearby.

Characters & Entities

• Rāmanātha
• Pitṛs
• Pitṛloka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Worship at Rāmanātha is linked with ancestral welfare, reflecting Purāṇic emphasis on pitṛ-dharma alongside bhakti.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Rāmanātha/Rāmeśvara at Setu (Rāmeśvaram).

What ritualistic prescription is mentioned?

Abhiṣeka of the Rāmanātha Liṅga using an essence derived from likuca and mango juices.