Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 7
Devanagari script
विष्णुरुवाच । साधुसाधु महाभाग त्वर्यतां तत्र मा चिरम् । ममापि चित्तं तत्रैव तद्दर्शनेस्ति लालसम्
Transliteration
viṣṇuruvāca | sādhusādhu mahābhāga tvaryatāṃ tatra mā ciram | mamāpi cittaṃ tatraiva taddarśanesti lālasam
Translation
విష్ణువు పలికెను— “సాధు, సాధు, మహాభాగ! అక్కడికి త్వరగా పోదాం; ఆలస్యం చేయకు. నా మనస్సు కూడా ఆ స్థల దర్శనానికి తహతహలాడుతోంది.”
Word by Word
विष्णुःViṣṇu
विष्णुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
साधुwell! good!
साधु:
Sambandha/Prayojaka (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रशंसार्थक-निपात (particle of approval)
साधुwell indeed!
साधु:
Sambandha/Prayojaka (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; पुनरुक्ति-प्रशंसा (repeated approval)
महाभागO fortunate one
महाभाग:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहā + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
त्वर्यताम्let (it) be hastened / hurry
त्वर्यताम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootत्वर् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद; आज्ञार्थ (injunctive command)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)
माdo not
मा:
Pratiṣedha (Prohibition)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक-निपात (prohibitive particle)
चिरम्for long / long time
चिरम्:
Kala-adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootचिर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक (adverb of time)
ममmy
मम:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपेक्षार्थक-निपात (also/even)
चित्तम्mind
चित्तम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक-निपात (emphatic particle)
तत्in that
तत्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम; (समासे पूर्वपद)
दर्शनेin (the) seeing / at the sight
दर्शने:
Adhikarana (Cause/occasion as locative)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
लालसम्eager/longing
लालसम्:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootलालस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (चित्तम्-विशेषण)
Speaker
Viṣṇu
Characters & Entities
V
ViṣṇuD
Dharmāraṇya (implied destination)FAQs
Even the Lord delights in tīrtha-darśana, teaching devotees to value pilgrimage as a dharmic longing.
Dharmāraṇya and its celebrated tīrtha, which Viṣṇu is eager to see.
An immediate yātrā is urged—“do not delay” in going for darśana.