Adhyaya 95

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र बदर्याश्रममुत्तमम् । सर्वतीर्थवरं पुण्यं कथितं शंभुना पुरा

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—తదనంతరం, ఓ రాజేంద్రా, ఉత్తమమైన బదర్యాశ్రమానికి వెళ్లాలి; అది సమస్త తీర్థాలలో శ్రేష్ఠమైన పవిత్ర తీర్థం, దాని మహిమను శంభువు పూర్వమే ప్రకటించాడు।

Verse 2

यश्चैष भारतस्यार्थे तत्र सिद्धः किरीटभृत् । भ्राता ते फाल्गुनो नाम विद्ध्येनं नरदैवतम्

భారతయుద్ధార్థంగా అక్కడ కిరీటధారి సిద్ధిని పొందెను; అతడే ‘ఫాల్గుణుడు’ అనే నీ సహోదరుడు—మనుష్యులలో దేవసముడని అతనిని తెలుసుకొనుము.

Verse 3

नरनारायणौ द्वौ तावागतौ नर्मदातटे । ज्ञानं तस्यैव यो राजन्भक्तिमान्वै जनार्दने

ఆ ఇద్దరు—నరుడు, నారాయణుడు—నర్మదా తీరానికి వచ్చిరి. ఓ రాజా, జనార్దనుడు (విష్ణువు) యందు భక్తి గలవానికే నిజమైన జ్ఞానం కలదు.

Verse 4

समं पश्यति सर्वेषु स्थावरेषु चरेषु च । ब्राह्मणं श्वपचं चैव तत्र प्रीतो जनार्दनः

స్థావర-జంగమ సమస్త జీవులలో సమదృష్టి కలిగి, బ్రాహ్మణుడినీ శ్వపచుడినీ (చాండాలుడినీ) సమానంగా చూచువానిలో జనార్దనుడు ప్రసన్నుడగును.

Verse 5

ऐकात्म्यं पश्य कौन्तेय मयि चात्मनि नान्तरम् । नरनारायणाभ्यां हि कृतं बदरिकाश्रमम्

హే కౌంతేయా, ఏకాత్మ్యాన్ని చూడు—నాలోను ఆత్మలోను భేదమేమీ లేదు. నిజముగా బదరికాశ్రమం నర-నారాయణులచే స్థాపింపబడెను.

Verse 6

स्थापितः शङ्करस्तत्र लोकानुग्रहकारणात् । त्रिमूर्तिस्थापितं लिङ्गं स्वर्गमार्गानुमुक्तिदम्

అక్కడ లోకానుగ్రహార్థం శంకరుడు స్థాపింపబడెను. త్రిమూర్తులు స్థాపించిన ఆ లింగం స్వర్గమార్గప్రాప్తిని కలిగించి ముక్తిని ప్రసాదించును.

Verse 7

तत्र गत्वा शुचिर्भूत्वा ह्येकरात्रोपवासकृत् । रजस्तमस्तथा त्यक्त्वा सात्त्विकं भावमाश्रयेत्

అక్కడికి వెళ్లి శుచిగా మారి ఒక రాత్రి ఉపవాసం చేయాలి; రజస్సు, తమస్సును విడిచి సాత్త్విక భావాన్ని ఆశ్రయించాలి।

Verse 8

रात्रौ जागरणं कृत्वा मधुमासाष्टमीदिने । अथवा च चतुर्दश्यामुभौ पक्षौ च कारयेत्

మధుమాస అష్టమి రోజున రాత్రి జాగరణ చేయాలి; లేదా చతుర్దశినాడు కూడా—శుక్ల, కృష్ణ రెండు పక్షాల్లోనూ చేయవచ్చు।

Verse 9

आश्विनस्य विशेषेण कथितं तव पाण्डव । स्नापयेत्परया भक्त्या क्षीरेण मधुना सह

ఓ పాండవా, ఆశ్విన మాసపు విశేష మహిమను నీకు చెప్పాను; ఆ సమయంలో పరమ భక్తితో పాలు, తేనెతో కలిసి ప్రభువుకు అభిషేకం చేయాలి।

Verse 10

दध्ना शर्करया युक्तं घृतेन समलंकृतम् । पञ्चामृतमिदं पुण्यं स्नापयेद्वृषभध्वजम्

పెరుగు, చక్కెర కలిపి నెయ్యితో అలంకరించిన ఈ పుణ్య పంచామృతంతో వృషభధ్వజుడు (శివుడు)కు అభిషేకం చేయాలి; ఇది మహాపుణ్యకరం।

Verse 11

स्नाप्यमानं शिवं भक्त्या वीक्षते यो विमत्सरः । तस्य वासः शिवोपान्ते शक्रलोके न संशयः

ఈర్ష్యలేని వాడు భక్తితో అభిషేకం చేయబడుతున్న శివుని దర్శిస్తే, అతనికి శివసన్నిధిలో నివాసం కలుగుతుంది—శక్రలోకంలోనూ; సందేహం లేదు।

Verse 12

शाठ्येनापि नमस्कारः प्रयुक्तः शूलपाणिने । संसारमूलबद्धानामुद्वेष्टनकरो हि यः

కపటంతో చేసిన నమస్కారముకూడా శూలపాణి పరమేశ్వరునికి అర్పితమైతే, అది సంసారమూలంలో బంధింపబడినవారి గ్రంథులను విప్పే శక్తి కలిగినదవుతుంది—ఇదే దాని మహిమ।

Verse 13

तेनाधीतं श्रुतं तेन तेन सर्वमनुष्ठितम् । येनौं नमः शिवायेति मन्त्राभ्यासः स्थिरीकृतः

ఎవడు ‘ఓం నమః శివాయ’ అనే మంత్రాభ్యాసాన్ని స్థిరంగా స్థాపించుకున్నాడో, అతనివల్లనే సమస్త అధ్యయనం అధ్యయనమైనది, సమస్త శ్రవణం శ్రుతమైనది, సమస్త అనుష్ఠానములు సిద్ధించినవి।

Verse 14

यः पुनः स्नापयेद्भक्त्या एकभक्तो जितेन्द्रियः । तस्यापि यत्फलं पार्थ वक्ष्ये तल्लेशतस्तव

మళ్లీ ఎవడు భక్తితో, ఏకభక్తుడై, ఇంద్రియనిగ్రహంతో ప్రభువును స్నాపింపజేస్తాడో—హే పార్థా! అతని ఫలమును కూడా నీకు సంక్షేపంగా చెప్తాను।

Verse 15

पीडितो वृद्धभावेन तव भक्त्या वदाम्यहम् । ते यान्ति परमं स्थानं भित्त्वा भास्करमण्डलम्

వృద్ధాప్య బాధతో నలిగినప్పటికీ, నీ భక్తి కారణంగా నేను ప్రకటిస్తున్నాను—ఆ భక్తులు భాస్కరమండలాన్ని దాటి పరమస్థానాన్ని పొందుతారు।

Verse 16

संसारे सर्वसौख्यानां निलयास्ते भवन्ति च । आश्चर्यं ज्ञातिवर्गाणां धर्माणां निलयास्तु ते

ఈ లోకంలో వారు సమస్త సుఖాలకు నిలయమవుతారు. ఆశ్చర్యమే—వారు తమ బంధువర్గానికి ఆశ్రయమై, ధర్మానికి స్థిరాధారముగా నిలుస్తారు।

Verse 17

सम्पन्नाः सर्वकामैस्ते पृथिव्यां पृथिवीपते । श्राद्धं तत्रैव यः कुर्यान्नर्मदोदकमिश्रितम्

హే భూపతీ! వారు ఈ భూమిపై సమస్త కోరికలతో సంపూర్ణులగుదురు. మరియు ఎవడు అక్కడే నర్మదాజలమిశ్రిత అర్ఘ్యాది ద్రవ్యములతో శ్రాద్ధం చేయునో—

Verse 18

योग्यैश्च ब्राह्मणैर्राजन्कुलीनैर्वेदपारगैः । सुरूपैश्च सुशीलैश्च स्वदारनिरतैः शुभैः

హే రాజా! ఈ శ్రాద్ధం యోగ్య బ్రాహ్మణులతో చేయించవలెను—కులీనులు, వేదపారంగతులు, సురూపులు, సుశీలులు, స్వదారనిరతులు, శుభాచారులు.

Verse 19

आर्यदेशप्रसूतैश्च श्लक्ष्णैश्चैव सुरूपिभिः । कारयेत्पिण्डदानं वै भास्करे कुतपस्थिते

ఆర్యదేశప్రసూతులు, సుసంస్కృతాచారులు, సురూపులు, సుచరిత్రులు అయిన బ్రాహ్మణులతో—సూర్యుడు కుతపకాలంలో ఉన్నప్పుడు—పిండదానం తప్పక చేయించవలెను.

Verse 20

पित्ःणां परमं लोकं यदीच्छेद्धर्मनन्दन । वर्जयेत्तान्प्रयत्नेन काणान्दुष्टांश्च दाम्भिकान्

హే ధర్మనందనా! పితృదేవతలకు పరమలోకాన్ని కోరువాడు, ఈ పుణ్యకర్మలలో కాణులు, దుష్టులు, దాంభికులను యత్నపూర్వకంగా వర్జించవలెను.

Verse 21

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन योग्यं विप्रं समाश्रयेत् । नरकान्मोचयेत्प्रेतान्कुम्भीपाकपुरोगमान्

కాబట్టి సమస్త యత్నంతో యోగ్య విప్రుని ఆశ్రయించవలెను; అలా చేస్తే ప్రేతులు కుంభీపాకమునకు మొదలైన నరకాల నుండి విముక్తి పొందుదురు.

Verse 22

मोक्षो भवति सर्वेषां पित्ःणां नृपनन्दन । विप्रेभ्यः काञ्चनं दद्यात्प्रीयतां मे पितामहः

ఓ నృపనందనా! సమస్త పితృదేవతలకు మోక్షము కలుగును. బ్రాహ్మణులకు స్వర్ణదానం చేసి—“నా పితామహుడు ప్రసన్నుడగుగాక” అని ప్రార్థించాలి.

Verse 23

अन्नं च दापयेत्तत्र भक्त्या वस्त्रं च भारत । गां वृषं मेदिनीं दद्याच्छत्रं शस्तं नृपोत्तम

ఓ భారతా! అక్కడ భక్తితో అన్నదానమును, వస్త్రదానమును కూడా చేయించాలి. ఓ నృపోత్తమా! గోవును, వృషభమును, భూమిని, శ్రేష్ఠమైన ఛత్రాన్ని దానం చేయాలి.

Verse 24

स पुमान्स्वर्गमाप्नोति इत्येवं शङ्करोऽब्रवीत् । प्राणत्यागं तु यः कुर्याच्छिखिना सलिलेन वा

“ఆ పురుషుడు స్వర్గాన్ని పొందును”—అని శంకరుడు పలికెను. ఇంకా, ఎవడు ప్రాణత్యాగము చేయునో—అగ్నిచేత గానీ, జలచేత గానీ—(ఈ పవిత్ర సందర్భంలో)…

Verse 25

अनाशकेन वा भूयः स गच्छेच्छिवमन्दिरम् । नरनारायणीतीरे देवद्रोण्यां च यो नृप

…లేదా ఉపవాసముచే దేహత్యాగము చేసినా, అతడు శివధామమునకు చేరును. ఓ నృపా! నర-నారాయణీ తీరమున, దేవద్రోణీ యందు ఎవడు (అలా చేయునో)…

Verse 26

स वसेदीश्वरस्याग्रे यावदिन्द्राश्चतुर्दश । पुनः स्वर्गाच्च्युतः सोऽपि राजा भवति वीर्यवान्

అతడు ఈశ్వరుని సన్నిధిలో పద్నాలుగు ఇంద్రుల కాలమంతా నివసించును. తరువాత స్వర్గమునుండి చ్యుతుడైనప్పటికీ, మళ్లీ వీర్యవంతుడైన రాజుగా జన్మించును.

Verse 27

सर्वैश्वर्यगुणैर्युक्तः प्रजापालनतत्परः । ततः स्मरति तत्तीर्थं पुनरेवागमिष्यति

సర్వైశ్వర్యగుణసంపన్నుడై, ప్రజాపాలనలో నిమగ్నుడైన అతడు ఆ తీర్థాన్ని స్మరించి, మరల అక్కడికే తిరిగి వస్తాడు।

Verse 95

। अध्याय

“అధ్యాయ”—ఇది అధ్యాయ-సమాప్తిని సూచించే కొలోఫోన్ గుర్తు; ఇక్కడ పాఠం అపూర్ణంగా లభించింది।