Adhyaya 196
అధ్యాయం 196లో మార్కండేయుడు శ్రోతకు హంసతీర్థానికి యాత్ర చేయమని ఉపదేశించి, దానిని అపూర్వమైన, అత్యుత్తమ పవిత్ర తీర్థంగా వర్ణిస్తాడు. ఈ తీర్థ మహిమను కారణకథ ద్వారా స్థాపిస్తారు—ఇక్కడ ఒక హంస తపస్సు చేసి బ్రహ్మదేవుని వాహనమయ్యే స్థానం (బ్రహ్మ-వాహనతా) పొందింది; అందువల్ల ఈ స్థలానికి విశేష శక్తి కలిగిందని చెప్పబడుతుంది. తర్వాత ఆచార-విధి వివరించబడుతుంది—హంసతీర్థంలో స్నానం చేసి స్వర్ణదానం (కాంచన-దానం) చేసే యాత్రికుడు సమస్త పాపాల నుండి విముక్తుడై బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు. ఫలాన్ని దివ్య దృశ్యాలుగా వర్ణిస్తారు—హంసలతో జతచేసిన విమానంలో, ఉదయ సూర్యుని వంటి కాంతితో, కోరిన భోగసంపదలతో, అప్సరసల గణాల సేవతో అతడు ప్రయాణిస్తాడు. ఇష్టానుసారం భోగాలు అనుభవించిన తరువాత, జాతిస్మరణతో మళ్లీ మానవ జన్మ పొందుతాడని, జన్మజన్మాంతర నైతిక నిరంతరత సూచించబడుతుంది. చివరగా మోక్షోపసంహారం—సంన్యాసంతో దేహత్యాగం చేసే వాడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు. ఈ తీర్థఫలం పాపనాశకము, పుణ్యప్రదము, శోకనివారకము అని సంక్షేపంగా చెప్పబడింది.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेद्धराधीश हंसतीर्थमनुत्तमम् । यत्र हंसस्तपस्तप्त्वा ब्रह्मवाहनतां गतः
శ్రీమార్కండేయుడు పలికెను—తదుపరి, ఓ ధరాధీశా, అనుత్తమమైన హంసతీర్థానికి వెళ్లవలెను; అక్కడ హంస తపస్సు చేసి బ్రహ్మవాహనత్వాన్ని పొందెను।
Verse 2
हंसतीर्थे नरः स्नात्वा दानं दत्त्वा च काञ्चनम् । सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोकं स गच्छति
హంసతీర్థంలో స్నానం చేసి, స్వర్ణదానం కూడా ఇచ్చినవాడు సమస్త పాపాల నుండి విముక్తుడై బ్రహ్మలోకానికి వెళ్తాడు।
Verse 3
हंसयुक्तेन यानेन तरुणादित्यवर्चसा । सर्वकामसमृद्धेन सेव्यमानोऽप्सरोगणैः
అతడు హంసయుక్తమైన విమానంలో ప్రయాణిస్తాడు; అది ఉదయసూర్యునివలె కాంతిమంతం, సర్వకామసమృద్ధి కలది, అప్సరాగణాల సేవతో అలంకృతం।
Verse 4
तत्र भुक्त्वा यथाकामं सर्वान् भोगान् यथेप्सितान् । जातिस्मरो हि जायेत पुनर्मानुष्यमागतः
అక్కడ తన ఇష్టానుసారం, కోరుకున్న సమస్త భోగాలను అనుభవించి, తరువాత మళ్లీ మానవజన్మకు వచ్చినప్పుడు అతడు నిశ్చయంగా పూర్వజన్మస్మృతి కలవాడిగా జన్మిస్తాడు।
Verse 5
संन्यासेन त्यजेद्देहं मोक्षमाप्नोति भारत
హే భారతా! అతడు సన్న్యాసమార్గంలో దేహాన్ని త్యజిస్తే, మోక్షాన్ని పొందుతాడు।
Verse 6
एतत्ते कथितं पार्थ हंसतीर्थस्य यत्फलम् । सर्वपापहरं पुण्यं सर्वदुःखविनाशनम्
హే పార్థా! హంసతీర్థ ఫలాన్ని నేను నీకు తెలిపాను; అది మహాపుణ్యము—సర్వపాపహరము, సర్వదుఃఖవినాశనము।
Verse 196
अध्याय
అధ్యాయము (అధ్యాయ శీర్షిక).