Adhyaya 175

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । उत्तरे नर्मदाकूले भृगुक्षेत्रस्य मध्यतः । कपिलेश्वरं तु विख्यातं विशेषात्पापनाशनम्

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—నర్మదా నదியின் ఉత్తర తీరంలో, భృగుక్షేత్ర మధ్యభాగంలో, కపిలేశ్వరుడు విశేషంగా పాపనాశకుడిగా ప్రసిద్ధుడు।

Verse 2

योऽसौ सनातनो देवः पुराणे परिपठ्यते । वासुदेवो जगन्नाथः कपिलत्वमुपागतः

పురాణాలలో పరిపఠింపబడే ఆ సనాతన దేవుడు—వాసుదేవుడు, జగన్నాథుడు—కపిలత్వాన్ని పొందెను।

Verse 3

पातालं सुतलं नाम तस्यैव नितलं ह्यधः । गभस्तिगं च तस्याधो ह्यन्धतामिस्रमेव च

పాతాళలోకం ‘సుతల’ అని ప్రసిద్ధి; దాని క్రింద నితలము ఉంది. దాని క్రింద గభస్తిగము, ఇంకా క్రింద అంధతామిస్రము ఉంది.

Verse 4

पातालं सप्तमं यच्च ह्यधस्तात्संस्थितं महत् । वसते तत्र वै देवः पुराणः परमेश्वरः

అత్యంత క్రింద ఉన్న మహత్తరమైన ఏడవ పాతాళంలో—అక్కడే పురాతన దేవుడు, పరమేశ్వరుడు నివసిస్తాడు.

Verse 5

स ब्रह्मा स महादेवः स देवो गरुडध्वजः । पूज्यमानः सुरैः सिद्धैस्तिष्ठते ब्रह्मवादिभिः

ఆయనే బ్రహ్మ, ఆయనే మహాదేవ, ఆయనే గరుడధ్వజుడు. దేవతలూ సిద్ధులూ పూజించగా, బ్రహ్మవాదుల మధ్య ఆయన స్థిరంగా విరాజిల్లుతాడు.

Verse 6

वसतस्तस्य राजेन्द्र कपिलस्य जगद्गुरोः । विनाशं चाग्रतः प्राप्ताः क्षणेन सगरात्मजाः

హే రాజాధిరాజా! జగద్గురు కపిలుడు అక్కడ నివసిస్తున్నప్పుడు, సగరుని కుమారులు ఆయన సమక్షంలోనే క్షణంలో వినాశనాన్ని పొందారు.

Verse 7

भस्मीभूतांस्तु तान्दृष्ट्वा कपिलो मुनिसत्तमः । जगाम परमं शोकं चिन्त्यमानोऽथ किल्बिषम्

వారు భస్మమైపోయినట్లు చూసి, మునిశ్రేష్ఠుడు కపిలుడు తీవ్రమైన శోకంలో మునిగిపోయి, జరిగిన దోషాన్ని తలచసాగాడు.

Verse 8

सर्वसङ्गपरित्यागे चित्ते निर्विषयीकृते । अयुक्तं षष्टिसहस्राणां कर्तं मम विनाशनम्

నా చిత్తం సమస్త సంగాలను విడిచి విషయరహితమై ఉన్నప్పుడు, అరవై వేల మందిని నాశనం చేసే కర్తగా నేను ఉండటం యుక్తం కాదు।

Verse 9

कृतस्य करणं नास्ति तस्मात्पापविनाशनम् । गत्वा तु कापिलं तीर्थं मोचयाम्यघमात्मनः

జరిగినది తిరిగి మార్చలేం; అందువల్ల పాపనాశార్థం కాపిల తీర్థానికి వెళ్లి నా అంతఃకల్మషాన్ని తొలగించుకుంటాను।

Verse 10

पातालं तु ततो मुक्त्वा कपिलो मुनिसत्तमः । तपश्चचार सुमहन्नर्मदातटमास्थितः

అనంతరం మునిశ్రేష్ఠుడు కపిలుడు పాతాళాన్ని విడిచి నర్మదా తీరంలో నిలిచి మహత్తర తపస్సు చేశాడు।

Verse 11

व्रतोपवासैर्विविधैः स्नानदानजपादिकैः । परं निर्वाणमापन्नः पूजयन्रुद्रमव्ययम्

వివిధ వ్రత ఉపవాసాలు, స్నానం, దానం, జపం మొదలైనవాటితో అవ్యయుడైన రుద్రుని పూజిస్తూ ఆయన పరమ నిర్వాణం (మోక్షం) పొందాడు।

Verse 12

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत्परमेश्वरम् । गोसहस्रफलं तस्य लभते नात्र संशयः

ఆ తీర్థంలో స్నానం చేసి పరమేశ్వరుని పూజించే వాడు, వెయ్యి గోవులను దానం చేసిన ఫలాన్ని పొందుతాడు—ఇందులో సందేహం లేదు।

Verse 13

ज्येष्ठमासे तु सम्प्राप्ते शुक्लपक्षे चतुर्दशी । तत्र स्नात्वा विधानेन भक्त्या दानं प्रयच्छति

జ్యేష్ఠమాసం వచ్చినప్పుడు శుక్లపక్ష చతుర్దశినాడు అక్కడ విధివిధానంగా స్నానం చేసి భక్తితో దానం సమర్పించాలి।

Verse 14

पात्रभूताय विप्राय स्वल्पं वा यदि वा बहु । अक्षयं तत्फलं प्रोक्तं शिवेन परमेष्ठिना

పాత్రుడైన బ్రాహ్మణునికి దానం స్వల్పమైనా ఎక్కువైనా దాని ఫలం అక్షయమని పరమేశ్వరుడు శివుడు ప్రకటించాడు।

Verse 15

अङ्गारकदिने प्राप्ते चतुर्थ्यां नवमीषु च । स्नानं करोति पुरुषो भक्त्योपोष्य वराङ्गना

ఓ వరాంగనా! అంగారక (మంగళ) దినమున, అలాగే చతుర్థి మరియు నవమి తిథులలో, భక్తితో ఉపవాసముండి అక్కడ స్నానం చేసే పురుషుడు।

Verse 16

रूपमैश्वर्यमतुलं सौभाग्यं संततिं पराम् । लभते सप्तजन्मानि नित्यं नित्यं पुनः पुनः

అతడు అపూర్వమైన రూపం, ఐశ్వర్యం, సౌభాగ్యం మరియు ఉత్తమ సంతానాన్ని పొందుతాడు—ఏడు జన్మల వరకు, నిత్యం నిత్యం, మళ్లీ మళ్లీ।

Verse 17

पौर्णमास्याममावास्यां स्नात्वा पिण्डं प्रयच्छति । तस्य ते द्वादशाब्दानि तृप्ता यान्ति सुरालयम्

పౌర్ణమి మరియు అమావాస్య రోజుల్లో స్నానం చేసి పిండదానం చేసే వానికి, అతని పితృదేవతలు పన్నెండు సంవత్సరాలు తృప్తిగా ఉండి స్వర్గలోకానికి చేరుతారు।

Verse 18

तत्र तीर्थे तु यो भक्त्या दद्याद्दीपं सुशोभनम् । जायते तस्य राजेन्द्र महादीप्तिः शारीरजा

హే రాజేంద్రా! ఆ తీర్థంలో భక్తితో సుందరమైన దీపాన్ని అర్పించువానికి శరీరజమైన మహాతేజస్సు—అంతఃప్రకాశం—ప్రకటమగును।

Verse 19

तत्र तीर्थे मृतानां तु जन्तूनां सर्वदा किल । अनिवर्तिका भवेत्तेषां गतिस्तु शिवमन्दिरात्

ఆ తీర్థంలో దేహత్యాగం చేసిన జీవులకు గతి నిజముగా అనివర్తనీయం అని చెప్పబడింది; శివధామం నుండి వారి పతనమై తిరిగి రావడం ఉండదు।

Verse 175

अध्याय

అధ్యాయము. (అధ్యాయ-చిహ్నం)