Adhyaya 108

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल रोहिणीतीर्थमुत्तमम् । विख्यातं त्रिषु लोकेषु सर्वपापहरं परम्

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—తదనంతరం, ఓ మహీపాలా! ఉత్తమ రోహిణీ తీర్థమునకు వెళ్లవలెను; అది త్రిలోకములలో ప్రసిద్ధమై, సమస్త పాపములను పరమంగా హరించునది.

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । रोहिणीतीर्थमाहात्म्यं सर्वपापप्रणाशनम् । श्रोतुमिच्छामि तत्त्वेन तन्मे त्वं वक्तुमर्हसि

యుధిష్ఠిరుడు పలికెను—సర్వపాపప్రణాశకమైన రోహిణీ తీర్థ మహాత్మ్యాన్ని నేను తత్త్వంగా వినదలచితిని; దయచేసి మీరు నాకు అది వివరించవలెను.

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । तस्मिन्नेकार्णवे घोरे नष्टे स्थावरजङ्गमे । उदधौ च शयानस्य देवदेवस्य चक्रिणः

శ్రీ మార్కండేయుడు పలికెను—ఆ భయంకరమైన ఏకార్ణవంలో స్థావరజంగమములన్నియు నశించినప్పుడు, దేవదేవుడు చక్రధారి భగవాన్ జలములపై శయనించెను।

Verse 4

नाभौ समुत्थितं पद्मं रविमण्डलसन्निभम् । कर्णिकाकेसरोपेतं पत्रैश्च समलंकृतम्

ఆయన నాభి నుండి సూర్యమండలసమానమైన కమలం ఉద్భవించెను; అది కర్ణికా-కేసరములతో యుక్తమై, దళములతో సువిశోభితమై యుండెను।

Verse 5

तत्र ब्रह्मा समुत्पन्नश्चतुर्वदनपङ्कजः । किं करोमीति देवेश आज्ञा मे दीयतां प्रभो

అక్కడ కమలముఖుడైన చతుర్ముఖ బ్రహ్మ ఉద్భవించి పలికెను—“హే దేవేశా! నేను ఏమి చేయుదును? ప్రభో, నాకు మీ ఆజ్ఞను ప్రసాదించండి।”

Verse 6

एवमुक्तस्तु देवेशः शङ्खचक्रगदाधरः । उवाच मधुरां वाणीं तदा देवं पितामहम्

ఇలా పలికినప్పుడు శంఖచక్రగదాధరుడైన దేవేశుడు, అప్పుడు దేవపితామహుడైన బ్రహ్మను ఉద్దేశించి మధుర వాణిని పలికెను।

Verse 7

सरस्वत्यां महाबाहो लोकं कुरु ममाज्ञया । भूतग्राममशेषस्य उत्पादनविधिक्षयम्

“హే మహాబాహో! నా ఆజ్ఞచేత సరస్వతీ తీరమున లోకములను సృష్టించుము; సమస్త భూతసమూహ ఉత్పత్తి విధానమును సంపూర్ణంగా ప్రవర్తింపజేయుము।”

Verse 8

एतच्छ्रुतं तु वचनं पद्मनाभस्य भारत । चिन्तयामास भगवान्सप्तर्षीन्हितकाम्यया

హే భారతా! పద్మనాభుని ఈ వచనములు విని, భగవానుడు సప్తర్షుల హితాన్ని కోరుతూ మనస్సులో ఆలోచించెను।

Verse 9

क्रमात्ते चिन्तिताः प्राज्ञाः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः । प्राचेतसो वसिष्ठश्च भृगुर्नारद एव च

తదుపరి ఆయన క్రమంగా ఆ ప్రాజ్ఞులను స్మరించెను—పులస్త్యుడు, పులహుడు, క్రతువు, ప్రాచేతసుడు, వసిష్ఠుడు, భృగువు, నారదుడు।

Verse 10

यज्ञे प्राचेतसो दक्षो महातेजाः प्रजापतिः । दक्षस्यापि तथा जाताः पञ्चाशद्दुहितरोऽनघ

యజ్ఞమునుండి మహాతేజస్సుగల ప్రజాపతి ప్రాచేతస దక్షుడు ఉద్భవించెను; హే అనఘా! దక్షునికీ యథావిధిగా యాభై కుమార్తెలు జన్మించిరి।

Verse 11

ददौ स दश धर्माय कश्यपाय त्रयोदश । तथैव स महाभागः सप्तविंशतिमिन्दवे

అతడు పది (కుమార్తెలను) ధర్మునికి ఇచ్చెను, పదమూడు కశ్యపునికి ఇచ్చెను; అలాగే ఆ మహాభాగుడు ఇంద్రునకు కాదు—ఇందువైన చంద్రునికి—ఇరవైఏడు ఇచ్చెను।

Verse 12

रोहिणीनाम या तासां मध्ये तस्य नराधिप । अनिष्टा सर्वनारीणां भर्तुश्चैव विशेषतः

హే నరాధిపా! వారిలో రోహిణీ అనే ఆమె, సమస్త స్త్రీలకు అనిష్టమైయెను; ముఖ్యంగా తన భర్తకు మరింతగా అనిష్టమైయెను।

Verse 13

ततः सा परमं कृत्वा वैराग्यं नृपसत्तम । आगत्य नर्मदातीरे चचार विपुलं तपः

అప్పుడు ఆమె పరమ వైరాగ్యాన్ని ఆశ్రయించి, హే నృపశ్రేష్ఠా, నర్మదా తీరానికి వచ్చి విస్తారమైన తపస్సు ఆచరించింది।

Verse 14

एकरात्रैस्त्रिरात्रैश्च षड्द्वादशभिरेव च । पक्षमासोपवासैश्च कर्शयन्ति कलेवरम्

ఒక రాత్రి, మూడు రాత్రులు, ఆరు మరియు పన్నెండు రాత్రుల ఉపవాసాలతో, అలాగే పక్షం మరియు నెలపాటు ఉపవాసాలతో వారు శరీరాన్ని క్షీణింపజేస్తారు।

Verse 15

आराधयन्ती सततं महिषासुरनाशिनीं । देवीं भगवतीं तात सर्वार्तिविनिवारणीम्

హే తాత, ఆమె సదా మహిషాసురనాశినీ, సమస్త ఆర్తులను నివారించే భగవతీ దేవిని నిరంతరం ఆరాధించింది।

Verse 16

स्नात्वा स्नात्वा जले नित्यं नर्मदायाः शुचिस्मिता । ततस्तुष्टा महाभागा देवी नारायणी नृप

నర్మదా జలంలో నిత్యం మళ్లీ మళ్లీ స్నానం చేసి—శుచిస్మిత అయిన ఆమె—అప్పుడు, హే నృపా, మహాభాగ్యవతి దేవి నారాయణీ ప్రసన్నమైంది।

Verse 17

प्रसन्ना ते महाभागे व्रतेन नियमेन च । एतच्छ्रुत्वा तु वचनं रोहिणी शशिनः प्रिया

‘హే మహాభాగ్యవతీ, నీ వ్రతం మరియు నియమంతో నేను ప్రసన్నమయ్యాను.’ ఈ మాటలు విని చంద్రుని ప్రియమైన రోహిణీ…

Verse 18

यथा भवामि न चिरात्तथा भवतु मानदे । एवमस्त्विति सा चोक्त्वा भवानी भक्तवत्सला

“నేను త్వరలోనే ఎలా అవుతానో అలా అవుగాక, హే మానద!” అని చెప్పగా, భక్తవత్సలా భవానీ “ఏవమస్తు” అని వరం ప్రసాదించింది।

Verse 19

स्तूयमाना मुनिगणैस्तत्रैवान्तरधीयत । तदाप्रभृति तत्तीर्थं रोहिणी शशिनः प्रिया

మునిగణుల స్తుతి మధ్యనే ఆమె అక్కడే అంతర్ధానమైంది. అప్పటినుంచి ఆ తీర్థం చంద్రునికి ప్రియమైన ‘రోహిణీ’గా ప్రసిద్ధి పొందింది।

Verse 20

संजाता सर्वकालं तु वल्लभा नृपसत्तम । तत्र तीर्थे तु या नारी नरो वा स्नानि भक्तितः

హే నృపసత్తమా! ఆమె సర్వకాలమూ వల్లభగా అయింది. ఆ తీర్థంలో ఏ స్త్రీ గానీ పురుషుడు గానీ భక్తితో స్నానం చేస్తే…

Verse 21

वल्लभा जायते सा तु भर्तुर्वै रोहिणी यथा । तत्र तीर्थे तु यः कश्चित्प्राणत्यागं करोति वै

ఆమె రోహిణిలాగా భర్తకు ప్రియంగా అవుతుంది. అలాగే ఆ తీర్థంలో ఎవడైనా ప్రాణత్యాగం చేస్తే…

Verse 22

सप्तजन्मानि दाम्पत्यवियोगो न भवेत्क्वचित्

ఏడు జన్మల వరకు దాంపత్య వియోగం ఎప్పటికీ కలగదు.

Verse 108

। अध्याय

ఇతి అధ్యాయ సమాప్తి।