Mantra 90

Rishi: Traditionally assigned to Vedic seers of the RV corpus from which the verse is drawn; in VS usage transmitted under the Adhvaryu’s liturgical lineage

Devata: Candramas / Sūrya-bandhu; also Aśva (as cosmic steed) in applied ritual sense

Chandas: Triṣṭubh-like cadence (as transmitted in Yajus collection)

Samhita Patha (Devanagari)

च॒न्द्रमा॑ अ॒प्स्वन्तरा सु॑प॒र्णो धा॑वते दि॒वि । र॒यिं पि॒शङ्गं॑ बहु॒लं पु॑रु॒स्पृह॒ᳪ हरि॑रेति॒ कनि॑क्रदत्

Transliteration

candramā́ apsv ántarā supárṇo dhā́vate diví | rayíṃ piśáṅgaṃ bahuláṃ puruspṛ́haṃ hárir eti kaníkradat

Translation

చంద్రుడు, జలముల అంతరంలో ఉన్నవాడై, సుపర్ణుడు (సుందరపక్షి) వలె దివిలో వేగంగా ధావిస్తాడు. హరిత (తామ్రవర్ణ) అశ్వం కని‌క్రదిస్తూ (హిన్నహిన్నలాడుతూ) సాగుతుంది; అది రక్తాభమైన, సమృద్ధమైన, అనేకులకు ఆకాంక్షితమైన ధనాన్ని మోసుకొనిపోతుంది.

Padapatha (Word Analysis)

च॒न्द्रमा॑ । अ॒प्सु । अ॒न्तरा । सु॑प॒र्णः । धा॑वते । दि॒वि । र॒यिम् । पि॒शङ्ग॑म् । बहु॒लम् । पु॑रु॒स्पृह॑म् । हरिः॑ । ए॒ति॒ । कनि॑क्रदत् ।

Entities Mentioned

• Candramas (Candra)
• Āpas (Waters)
• Aśva (Cosmic Steed / Hari)