Mantra 42
Rishi: RV attribution to be verified by source identification.
Devata: Agni (Jātavedas).
Chandas: To be confirmed from RV source.
Samhita Patha (Devanagari)
य॒ज्ञा-य॑ज्ञा वो अ॒ग्नये॑ गि॒रा-गि॑रा च॒ दक्ष॑से । प्र-प्र॑ व॒यम॒मृतं॑ जा॒तवे॑दसं प्रि॒यं मि॒त्रं न श॑ᳪसिषम्
Transliteration
yajñā́-yajñā vo agnáye girā́-girā ca dákṣase | prá-prá vayám amṛ́taṃ jātávedasaṃ priyáṃ mítraṃ ná śaṃsiṣam ||
Translation
యజ్ఞం తరువాత యజ్ఞంగా, గీతం తరువాత గీతంగా, అగ్నికోసం మరియు పవిత్ర దక్షం (దక్ష) కొరకు—మేము మళ్లీ మళ్లీ ప్రకటిస్తాము—అమృతస్వరూపుడైన జాతవేదసును, ఆ ప్రియుణ్ణి, మిత్రుని వలె స్నేహితునిగా, మేము స్తుతిస్తాము.
Padapatha (Word Analysis)
य॒ज्ञा-य॑ज्ञाः । वः॒ । अ॒ग्नये॑ । गि॒रा-गि॑राः । च॒ । दक्ष॑से । प्र-प्र॑ । व॒यम् । अ॒मृत॑म् । जा॒तवे॑दसम् । प्रि॒यम् । मि॒त्रम् । न । श॒ᳪसि॒षम् ।
Word by Word
यज्ञाsacrifices
यज्ञा:
Kartā
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
यज्ञा(again) sacrifices
यज्ञा:
Kartā
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
वःof you / your
वः:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अग्नयेto Agni
अग्नये:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
गिराwith a hymn/utterance
गिरा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootगिर्/गीर् (प्रातिपदिक: गिरा/गीरा)
गिरा(again) with a hymn
गिरा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootगिर्/गीर् (प्रातिपदिक: गिरा/गीरा)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
दक्षसेto (the) able one / to Dakṣa (the capable)
दक्षसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र
प्रagain: forth
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र
वयम्we
वयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अमृतम्immortality / ambrosia
अमृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
जातवेदसम्Jātavedas (Agni), knower of births
जातवेदसम्:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्नि-विशेषण)
प्रियम्dear, beloved
प्रियम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
मित्रम्friend
मित्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
नlike, as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
शंसिषम्I praised / I proclaimed
शंसिषम्:
Kriyā
TypeVerb
Rootशंस् (धातु)
Entities Mentioned
A
Agni (Jātavedas)M
Mitra (as comparison)D
Dakṣa (holy skill/efficacy)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes