Mantra 88
Rishi: RV-derived Indra-Soma invitation verse; received in VS.
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्रा या॑हि धि॒येषि॒तो विप्र॑जूतः सु॒ताव॑तः । उप॒ ब्रह्मा॑णि वा॒घत॑:
Transliteration
índrā yā́hi dhiyéṣito viprájūtaḥ sutā́vataḥ | úpa bráhmāṇi vā́ghataḥ ||
Translation
హే ఇంద్రా, ధీ (ప్రేరిత బుద్ధి) చేత ప్రేరేపింపబడి, విప్రులు (ఋషులు) చేత ఉత్సాహింపబడి, సోమం కలిగిన స్తోత్రకర్త యాజకుని పవిత్ర బ్రహ్మవాక్యాలు (మంత్రప్రార్థనలు) సమీపానికి ఇక్కడికి రా.
Padapatha (Word Analysis)
इन्द्र । आ । याहि । धिया-इषितः । विप्र-जूतः । सुत-आवतः । उप । ब्रह्माणि । वाघतः
Word by Word
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन (कर्तृ-आह्वान)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
आhither, towards (here)
आ:
क्रियाविशेषण (गत्यर्थ-निर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
याहिcome
याहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootया (धातु)
धियेषितःimpelled by thought/prayer
धियेषितः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootधि (प्रातिपदिक) + ईष् (धातु) → ईषित (कृदन्त)
विप्रजूतःurged by the inspired sages
विप्रजूतः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootविप्र (प्रातिपदिक) + जू (धातु) → जूत (कृदन्त)
सुतावतःof the Soma-presser/one possessing pressed Soma
सुतावतः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective
Rootसुत (प्रातिपदिक) + वत् (तद्धित)
उपnear, unto
उप:
क्रियाविशेषण (समीप-निर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootउप (अव्यय/उपसर्ग)
ब्रह्माणिthe sacred formulations/prayers
ब्रह्माणि:
कर्म
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
वाघतःof the singer/chanter (praiser)
वाघतः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootवाघत् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
I
IndraRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes