Mantra 27
Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla-Yajurveda school attribution)
Devata: Vāyu (prominent); Soma (contextual)
Chandas: Yajus (technical/formulaic)
Samhita Patha (Devanagari)
वा॒य॒व्यै॒र्वाय॒व्या॒न्याप्नोति॒ सते॑न द्रोणकल॒शम् । कु॒म्भीभ्या॑मम्भृ॒णौ सु॒ते स्था॒लीभि॑ स्था॒लीरा॑प्नोति
Transliteration
vāyavyáir vāyavyā́ny ā́pnoti sátena droṇa-kaláśam | kumbhī́bhyām ambhṛṇáu suté sthālī́bhis sthālī́r ā́pnoti ||
Translation
వాయవ్య (ఉపకరణం/హవిర్ద్రవ్యం) ద్వారా వాయువుకు సంబంధించిన ఫలాన్ని పొందుతాడు; ‘సత్’ ద్వారా ద్రోణ-కలశాన్ని పొందుతాడు. సోమసుతి జరిగినప్పుడు రెండు కుంభీల ద్వారా రెండు అంభృణాలను పొందుతాడు; స్థాలీల ద్వారా స్థాలీలను పొందుతాడు.
Padapatha (Word Analysis)
वा॒य॒व्यैः । वा॒य॒व्या॒नि । आ॒प्नो॒ति॒ । सते॑न । द्रोण॒-कल॒शम् । कु॒म्भीभ्या॑म् । अ॒म्भृ॒णौ । सु॒ते । स्था॒लीभिः । स्था॒लीः । आ॒प्नो॒ति॒ ।
Word by Word
वायव्यैःwith/through the Vāyavya (wind-related) [bricks/offerings]
वायव्यैः:
करण
TypeAdjective
Rootवायव्य (प्रातिपदिक; वायु-सम्बन्धिन्)
वायव्यानिthe Vāyavya (wind-related) [ones]
वायव्यानि:
कर्म
TypeAdjective
Rootवायव्य (प्रातिपदिक)
आप्नोतिattains/obtains
आप्नोति:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (आप्नुते)
सतेनby truth / with the true (principle)
सतेन:
करण
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक) / सत् (प्रातिपदिक)
द्रोणकलशम्the droṇa-vessel (measuring jar)
द्रोणकलशम्:
कर्म
TypeNoun
Rootद्रोण-कलश (समास; प्रातिपदिक)
कुम्भीभ्याम्with the two kumbhī-jars
कुम्भीभ्याम्:
करण
TypeNoun
Rootकुम्भी (प्रातिपदिक)
अम्भृणौthe two ambhṛṇa-vessels
अम्भृणौ:
कर्म
TypeNoun
Rootअम्भृण (प्रातिपदिक)
सुतेin the pressed (Soma)
सुते:
अधिकारण
TypeAdjective
Rootसुत (कृदन्त; √सु/√सव् ‘to press (Soma)’)
स्थालीभिःwith the cooking-pots
स्थालीभिः:
करण
TypeNoun
Rootस्थाली (प्रातिपदिक)
स्थालीःthe cooking-pots
स्थालीः:
कर्म
TypeNoun
Rootस्थाली (प्रातिपदिक)
आप्नोतिattains/obtains
आप्नोति:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (आप्नुते)
Entities Mentioned
V
VāyuS
SomaRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes