Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 39
मनु-शतरूपा-प्रसूतिः तथा दक्षकन्याविवाहाः
Manu–Śatarūpā, Prasūti, and the Marriages of Dakṣa’s Daughters
सूर्ये तपति यश्चासौ शुचिः सौर उदाहृतः । हव्यवाहः कव्यवाहः सहरक्षा इति त्रयः । त्रयाणां क्रमशः पुत्रा देवपितृसुराश्च ते । एतेषां पुत्रपौत्राश्च चत्वारिंशन्नवैव ते
sūrye tapati yaścāsau śuciḥ saura udāhṛtaḥ | havyavāhaḥ kavyavāhaḥ saharakṣā iti trayaḥ | trayāṇāṃ kramaśaḥ putrā devapitṛsurāśca te | eteṣāṃ putrapautrāśca catvāriṃśannavaiva te
సూర్యునిలో తపిస్తూ ప్రకాశించే వాడు ‘శుచి’ అని, ‘సౌర’ అని ప్రసిద్ధుడు. అతనినుండి హవ్యవాహ, కవ్యవాహ, సహరక్షా అనే ముగ్గురు పుట్టారు. ఆ ముగ్గురి కుమారులు క్రమంగా దేవులు, పితృలు, సురులు అయ్యారు. వారి కుమార-పౌత్రుల సంఖ్య నలభై తొమ్మిది (49) అని చెప్పబడింది.
Suta Goswami
Tattva Level: pasha
Shiva Form: Rudra
Offering: naivedya
Cosmic Event: Solar fire (Saura) differentiation into havyavāha/kavyavāha functions; mapping of ritual-cosmic economy (Deva/Pitṛ/Sura lines).
FAQs
It maps sacred cosmic order through the principle of purity and radiance (Śuci/Saura), showing how divine functions—worship of Devas and rites for Pitṛs—flow through ordained channels, supporting dharma and inner purification.
In Shaiva practice, yajña-fire and ancestral rites are ultimately offered with the understanding that all divine offices operate under the Lord’s sovereignty; thus offerings and purity become supports for Saguna Shiva worship, culminating in devotion to the Linga as the supreme refuge.
Maintain śauca (purity) and perform offerings correctly—havis through Havyavāha for Deva-worship and kavya through Kavyavāha for Pitṛ-tarpaṇa/śrāddha—while mentally dedicating the act to Lord Shiva as the inner witness (Pati).