Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 8

दिव्य-भवन-छत्र-निर्माणः तथा देवसमाह्वानम्

Divine Pavilion and Canopy; Summoning the Gods

Devanagari script

राजाभिषेकयोग्यानि द्रव्याणि सकलौषधैः । प्रत्यक्षतीर्थपाथोभिः पंचकुभांश्च पूरितान्

Transliteration

rājābhiṣekayogyāni dravyāṇi sakalauṣadhaiḥ | pratyakṣatīrthapāthobhiḥ paṃcakubhāṃśca pūritān

Translation

అతడు రాజాభిషేకయోగ్యమైన ద్రవ్యములను సమస్త ఔషధులతో కూడ సిద్ధం చేసి, ప్రత్యక్ష తీర్థజలములతో నింపిన ఐదు కుంభములను కూడా ఏర్పాటుచేసెను—శుద్ధి మంగళాలతో శివుని సగుణసేవకు అర్పణార్థం।

Word by Word

• राजाभिषेकयोग्यानि: fit for royal consecration
• राजाभिषेकयोग्यानि: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: राज + अभिषेक + योग्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; ‘द्रव्याणि’ इत्यस्य विशेषणम्; समासः राज्ञः अभिषेकस्य योग्याणि (षष्ठी-तत्पुरुष)

• द्रव्याणि: materials/substances
• द्रव्याणि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: द्रव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन

• सकलौषधैः: with all herbs
• सकलौषधैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: सकल + औषध (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः सकलाः औषधयः (all herbs)

• प्रत्यक्षतीर्थपाथोभिः: with waters from manifest/nearby sacred fords
• प्रत्यक्षतीर्थपाथोभिः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: प्रत्यक्ष + तीर्थ + पाथस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः प्रत्यक्षाणि तीर्थानि तेषां पाथः (जलम्) इति (षष्ठी-तत्पुरुष)

• पञ्चकुभान्: five pots
• पञ्चकुभान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पञ्च + कुम्भ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; द्विगु-समासः पञ्च कुम्भाः

• च: and
• च: Samuccaya (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• पूरितान्: filled
• पूरितान्: Karma (कर्म)
• Type: Verb
• Root: पूरय् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (PPP/क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; ‘कुभान्’ इत्यस्य विशेषणम्

Speaker

Sūta Gosvāmin (narrating to the sages of Naimiṣāraṇya)

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Umāpati

Shakti Dimension

Shakti Form: Satī

Role: nurturing

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

The verse emphasizes careful, sattvic preparation for consecration—herbs and tīrtha-water symbolize purification of body and environment, aligning the devotee’s outer act with inner reverence toward Śiva as Pati, the Lord who grants grace through disciplined worship.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Abhiṣeka is a primary mode of honoring Śiva’s saguna presence, especially in Liṅga worship; the five filled kumbhas indicate an organized consecratory offering where sacred waters become vehicles of devotion and sanctification.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Prepare kalashas (kumbhas) with tīrtha-water and auspicious substances for abhiṣeka, performing the rite with mantra—commonly the Pañcākṣarī (Om Namaḥ Śivāya)—as a focused devotional discipline.