Sukta 74

Mantra 1

विशोविशो वो अतिथिं वाजयन्तः पुरुप्रियम् । अग्निं वो दुर्यं वचः स्तुषे शूषस्य मन्मभिः ॥

ఓ ప్రతి కులమునకు చెందినవారలారా! బలసమృద్ధులను పెంపొందించువారలారా, మీరు మీ అతిథి—బహుప్రియుడైన అగ్నిని—ముందుకు నడిపిస్తున్నారు. మీ గృహాంతరంలో నివసించే (దుర్య) ఆ అగ్నిని నేను వాక్యముతోను, ఉష్ణ తేజస్సు గల మనోరూపములతోను స్తుతిస్తున్నాను.

Mantra 2

यं जनासो हविष्मन्तो मित्रं न सर्पिरासुतिम् । प्रशंसन्ति प्रशस्तिभिः ॥

మనుష్యులలో హవిష్మంతులైన అర్పణకర్తలు, మిత్రునివలె, ఘృత-ఆసుతి (సర్పిరాసుతి) గల ఆయనను, ప్రశంసలతో ప్రశంసిస్తారు—ఆ అగ్నిని స్తోత్రాలు స్తుతిస్తాయి.

Mantra 3

पन्यांसं जातवेदसं यो देवतात्युद्यता । हव्यान्यैरयद्दिवि ॥

వందనీయుడైన జాతవేదస్—దేవత్వం వైపు ఉద్యతుడై, దివి (దివ్య లోకంలో) హవ్యాలను ప్రవర్తింపజేసేవాడు.

Mantra 4

आगन्म वृत्रहन्तमं ज्येष्ठमग्निमानवम् । यस्य श्रुतर्वा बृहन्नार्क्षो अनीक एधते ॥

మేము పరమ వృత్రహంతుడు, జ్యేష్ఠుడు—ప్రాచీన-నవుడు—అగ్నియొద్దకు వచ్చాము; అతని విశాలమైన, దూరశ్రవణ శక్తి ప్రకటన యొక్క ముందుభాగంలో వృద్ధి చెంది ప్రకాశిస్తుంది.

Mantra 5

अमृतं जातवेदसं तिरस्तमांसि दर्शतम् । घृताहवनमीड्यम् ॥

అమృతుడైన జాతవేదస్—అంధకారాలను దాటి కూడా దర్శనీయుడు; ఘృతాహుతులతో ఆహ్వానింపబడే వాడు, ఈడ్యుడు—స్తుత్యుడు, సాధకాకాంక్షతో అన్వేష్యుడు.

Mantra 6

सबाधो यं जना इमेऽग्निं हव्येभिरीळते । जुह्वानासो यतस्रुचः ॥

విభజనలేక ఇక్కడి జనులు హవ్యాలతో అగ్నిని ఈళిస్తారు; యతస్రుచః—సంయతమైన స్రుచిని ధరించి—ఆహుతిని పోస్తూ, దానక్రియలో నియమబద్ధులు.

Mantra 7

इयं ते नव्यसी मतिरग्ने अधाय्यस्मदा । मन्द्र सुजात सुक्रतोऽमूर दस्मातिथे ॥

హే అగ్నీ! మా ఈ నూతన మతి (ప్రేరణ) నీలో స్థాపించబడింది. హే మంద్ర, సుజాత, సుక్రతు—అమూఢ, అద్భుత అతిథి—సమీపానికి రా.

Mantra 8

सा ते अग्ने शंतमा चनिष्ठा भवतु प्रिया । तया वर्धस्व सुष्टुतः ॥

హే అగ్నీ! ఆ (మతి) నీకు అత్యంత శాంతిదాయకమైనదిగా, అత్యంత సమీపమైనదిగా, ప్రియమైనదిగా ఉండుగాక. దానివల్ల నీవు, సుష్టుత (సు-స్తుత), వృద్ధి చెందు—నీ బలంలో పెరుగుము.

Mantra 9

सा द्युम्नैर्द्युम्निनी बृहदुपोप श्रवसि श्रवः । दधीत वृत्रतूर्ये ॥

ఆ ప్రేరణ, ద్యుమ్నాలతో ద్యుమ్నినిగా, మా శ్రవణంలో మహా యశస్సును మరింత మరింత సమీపంగా స్థాపించుగాక; అది వృత్ర-తూర్య (వృత్రవధ సంగ్రామం)లో విజయబలాన్ని దృఢంగా ధరించుగాక.

Mantra 10

अश्वमिद्गां रथप्रां त्वेषमिन्द्रं न सत्पतिम् । यस्य श्रवांसि तूर्वथ पन्यम्पन्यं च कृष्टयः ॥

అతడు అశ్వబలాన్ని, వెలుగుని గోవును, ముందుకు నడిపించే రథాన్ని ప్రసాదిస్తాడు—ఇంద్రునివలె ఉగ్రతేజస్సుతో, మార్గానికి సత్యాధిపతి; అతని కీర్తులను, ఓ తూర్వథ, ప్రజలు పదేపదే ‘ప్రశంసనీయము’ అని గానంచేస్తారు.

Mantra 11

यं त्वा गोपवनो गिरा चनिष्ठदग्ने अङ्गिरः । स पावक श्रुधी हवम् ॥

హే అగ్ని, ప్రకాశమయ గోసంపదకు కాపలాదారుడైన అంగిరస్ వాక్కుతో నిన్ను ప్రజ్వలింపజేశాడు. హే పావక, మా హవిని వినుము.

Mantra 12

यं त्वा जनास ईळते सबाधो वाजसातये । स बोधि वृत्रतूर्ये ॥

ప్రజలు ఆరాధించే నిన్ను—వాజ-సాధనలో అప్రతిహతుడవు—నీవు మేల్కొను; వృత్ర-తూర్యే (వృత్ర-అవరోధభేద యుద్ధంలో) మా లో బోధముతో క్రియాశీలుడవు.

Mantra 13

अहं हुवान आर्क्षे श्रुतर्वणि मदच्युति । शर्धांसीव स्तुकाविनां मृक्षा शीर्षा चतुर्णाम् ॥

నేను, గరుడుడు (సూర్య-పక్షి) విస్తారమైన విహారంలో ఆహ్వానించువాడనై, ‘శ్రుత’ (వినబడిన) ప్రవాహవేగంలో—మదం (ఆనందం) విడిపించునదిలో—స్తోత్రకారుల గుంపులవలె గూడిన ప్రతిఘాతాలను విరిచివేస్తాను; మార్గాన్ని అడ్డుకునే చతుర్విధ శక్తుల శిరస్సులను నలిపివేయునట్లు.

Mantra 14

मां चत्वार आशवः शविष्ठस्य द्रवित्नवः । सुरथासो अभि प्रयो वक्षन्वयो न तुग्र्यम् ॥

అత్యంత శక్తిమంతుని నాలుగు శీఘ్ర శక్తులు—చలన ప్రేరణలో సమృద్ధిగా—సు-రథాలవలె సుయుక్తమై, నన్ను పోషకమైన పరిపూర్ణత వైపు మోసుకుపోతున్నాయి; దూర లక్ష్యాన్ని కోరువానిని బలమైన అశ్వాలు మోసుకుపోవునట్లు.

Mantra 15

सत्यमित्त्वा महेनदि परुष्ण्यव देदिशम् । नेमापो अश्वदातरः शविष्ठादस्ति मर्त्यः ॥

నిజముగా, ఓ మహానది పరుష్ణీ, నేను నిన్ను ప్రకాశింపజేశాను; మానవులలో ఎవ్వరూ లేరు—అశ్వదాత కూడా కాదు—నీ కంటే బలవంతుడు, ఓ పరమ-శక్తిమంతా.