Rig Veda Sukta 41
Mandala 8Sukta 4110 Mantras

Sukta 41

Sukta 8.41

Devata

Varuṇa with the Maruts (associated powers)

ఈ సూక్తం వరుణునిని మరుత్‌లతో కలిసి సర్వజ్ఞ శక్తులుగా స్తుతిస్తుంది; వారు ఋతాన్ని (సత్యధర్మ క్రమాన్ని) స్థాపించి, మానవ సమాజాన్ని, పశుసంపదను, ఐశ్వర్యాన్ని రక్షిస్తారు. దైవశక్తులు ఉన్నత సమరస్యంలో “ప్రకాశించుగాక” అని ఇది పునఃపునః ప్రార్థిస్తుంది. ప్రేరిత కర్మాలు ఏకమయ్యే బంధకుడిగా వరుణునిని చిత్రిస్తూ, ఆయన ఆధారంతో లోకాలు వేరుగా నిలిచి, నిలబడిపోతాయని వర్ణిస్తుంది.

Mantras

Mantra 1

अस्मा ऊ षु प्रभूतये वरुणाय मरुद्भ्योऽर्चा विदुष्टरेभ्यः । यो धीता मानुषाणां पश्वो गा इव रक्षति नभन्तामन्यके समे ॥

ఆయనకోసం—అవును, ఆ విస్తారమైన ప్రభూత్వం కోసం—స్తుతిగీతం పాడండి: వరుణునికీ మరుత్తులకీ, అత్యంత జ్ఞానవంతమైన శక్తులకు. మనుష్యులలో ధియా (ఆలోచనా-శక్తి)ను స్థాపించువాడై, గోవులవలె పశుసమూహాన్ని కాపాడువాడు—శక్తులు/దీప్తులు మరొక, ఉన్నత సమత్వంలో ప్రకాశించుగాక.

Mantra 2

तमू षु समना गिरा पितॄणां च मन्मभिः । नाभाकस्य प्रशस्तिभिर्यः सिन्धूनामुपोदये सप्तस्वसा स मध्यमो नभन्तामन्यके समे ॥

ఆయననే మేము నిశ్చయంగా సమాన గీతంతో స్తుతిస్తాము—పితృల మన్మ (మనో-రూపాలు)తో; నాభాకుని ప్రశంసలతో—నదుల ఉదయ/ఉప్పొంగుటలో లేచే ఆయన, ఏడు-సోదరీ ప్రవాహంతో. ఆయనే మధ్యమా (మధ్యస్థ) శక్తి—దీప్తులు మరొక సమత్వంలో ఉప్పొంగి ప్రకాశించుగాక.

Mantra 3

स क्षपः परि षस्वजे न्युस्रो मायया दधे स विश्वं परि दर्शतः । तस्य वेनीरनु व्रतमुषस्तिस्रो अवर्धयन्नभन्तामन्यके समे ॥

ఆయన క్షపః (రాత్రులు) అన్నిటినీ చుట్టూ ఆలింగనం చేస్తాడు; తన మాయా (సృష్టిశక్తి) చేత ఉషా-గోవును కింద స్థాపిస్తాడు. ఆయన సమస్త విశ్వాన్ని చుట్టూ దర్శిస్తాడు. ఆయన వ్రతం (నియమం) ప్రకారం మూడు ఉషస్సులు వేణి (గుంపుగా నేసిన ప్రవాహాలు) వలె వృద్ధి చెందుతాయి—ఇతర సమత్వంలో కాంతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 4

यः ककुभो निधारयः पृथिव्यामधि दर्शतः । स माता पूर्व्यं पदं तद्वरुणस्य सप्त्यं स हि गोपा इवेर्यो नभन्तामन्यके समे ॥

భూమిపై దర్శనీయమైన (ద్రష్టృ-ప్రకాశమయమైన) కకుభః (దిక్కులు)ను స్థాపించినవాడు—అదే ప్రాచీన మాతా-పదం; అదే వరుణుని సప్త్యం (సప్తశక్తి/సప్త-అశ్వబలం). ఎందుకంటే ఆయన గోపా (మందకాపరి) వలె వరణీయుడు—ఇతర సమత్వంలో కాంతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 5

यो धर्ता भुवनानां य उस्राणामपीच्या वेद नामानि गुह्या । स कविः काव्या पुरु रूपं द्यौरिव पुष्यति नभन्तामन्यके समे ॥

ఆయన భువనాల ధర్త; ఉష్రాణాం (ఉషా-కాంతులు) యొక్క గుహ్యమైన రహస్య నామాలను ఆయన ఎరుగును. ఆయన కవి—కావ్యశక్తితో—ద్యౌః (స్వర్గం) వలె అనేక రూపాలను పోషిస్తాడు—ఇతర సమత్వంలో కాంతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 6

यस्मिन्विश्वानि काव्या चक्रे नाभिरिव श्रिता । त्रितं जूती सपर्यत व्रजे गावो न संयुजे युजे अश्वाँ अयुक्षत नभन्तामन्यके समे ॥

యెవరిలో నాభివలె ఆధారమై సమస్త కావ్య-ప్రేరిత కృతులు ఏకమై నిలిచియున్నవో—ఆయన వేగగతిలో త్రిత సేవచేశెను; వ్రజంలో (గోశాల/వలయం) నూగుకు గోవులు సిద్ధమగునట్లు, వారు అశ్వాలను యుగంలో (నూగులో) కట్టిరి—ఇతర ఏక-సమత్వంలో జ్యోతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 7

य आस्वत्क आशये विश्वा जातान्येषाम् । परि धामानि मर्मृशद्वरुणस्य पुरो गये विश्वे देवा अनु व्रतं नभन्तामन्यके समे ॥

యెవడు వీటిలో వస్త్రమువలె, జనించిన సమస్తానికి ఆశ్రయ-విశ్రాంతి స్థానమై శయనించియున్నాడో; యెవడు చుట్టూ ధామములను తాకి పరిశీలించునో—వరుణుని సన్నిధిలో సమస్త దేవులు వ్రతం (ఋత-నియమం) అనుసరించి నడచుదురు—ఇతర ఏక-సమత్వంలో జ్యోతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 8

स समुद्रो अपीच्यस्तुरो द्यामिव रोहति नि यदासु यजुर्दधे । स माया अर्चिना पदास्तृणान्नाकमारुहन्नभन्तामन्यके समे ॥

ఆయన గుప్త సముద్రము; తురితుడు, వీటిలో యజుః (యజుర్మంత్రం/యజ్ఞవాక్యం) స్థాపించునప్పుడు ద్యౌ (ఆకాశం) వలె ఎగసి ఎక్కును. తన మాయా (పరిమిత శక్తి) చేత, అర్చి (జ్వాల) తో కలిసి, ఆయన పాద-సోపానములను పరచి ప్రకాశమయ నాకం (స్వర్గం) అధిరోహించెను—ఇతర ఏక-సమత్వంలో జ్యోతులు ప్రకాశించుగాక.

Mantra 9

यस्य श्वेता विचक्षणा तिस्रो भूमीरधिक्षितः । त्रिरुत्तराणि पप्रतुर्वरुणस्य ध्रुवं सदः स सप्तानामिरज्यति नभन्तामन्यके समे ॥

యస్య శ్వేతమైన, ప్రకాశమయమైన, వివేకదృష్టులు మన సత్త్వంలోని మూడు లోకాలపై అధిష్ఠితమై ఉన్నాయి; అవి మూడుసార్లు వరుణుని ధ్రువమైన, స్థిరమైన సదస్సు యొక్క ఉన్నత ప్రాంతాలలోకి ప్రవేశిస్తాయి. ఆయనే మనలోని సప్తశక్తులను సమన్వయపరుస్తాడు; ఇతర బలాలు కూడా ఒకే సామూహిక ఏకత్వంలో తగిన సమస్థితిని పొందుగాక.

Mantra 10

यः श्वेताँ अधिनिर्णिजश्चक्रे कृष्णाँ अनु व्रता । स धाम पूर्व्यं ममे यः स्कम्भेन वि रोदसी अजो न द्यामधारयन्नभन्तामन्यके समे ॥

యః పైగా శ్వేత తేజస్సులను స్థాపించి, కృష్ణతను వ్రతం—నియమానికి అనుగామిగా చేశాడో; ఆయనే ప్రాచీన ధామం—ఆధారాన్ని కొలిచాడు. యః స్కంభం—ఆధారస్తంభం ద్వారా రెండు రోదసీ (ద్యౌః-పృథివీ)లను విస్తరింపజేసి, అజ (అజన్మా) వలె ద్యామును ధారించాడు—ఇతర బలాలు కూడా సమసామరస్యంలో ప్రకాశించుగాక.

Frequently Asked Questions

The hymn primarily addresses Varuṇa, with the Maruts invoked as associated powers that express and strengthen his ordered, protective rule.

It asks for protection, the safeguarding of prosperity (often symbolized as cattle/herds), and for human thought and life to be set in harmony with ṛta—truth and right order.

Skambha means a supporting pillar. Here it symbolizes the divine support by which the two worlds are held apart and upheld—Varuṇa’s stabilizing power that makes cosmic order possible.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App