Rig Veda 7.66.7: Mandala 7, Sukta 66, Mantra 7

Sukta 7.66

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Mitra–Varuṇa (dual) with Aryaman as associated Āditya

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

प्रति वां सूर उदिते मित्रं गृणीषे वरुणम् । अर्यमणं रिशादसम् ॥

Transliteration

práti vām sū́ra údite mitráṃ gṛṇīṣe váruṇam | aryamáṇaṃ riśā́dasam ||

Translation

సూర్యుడు ఉదయించే వేళ నేను స్తుతితో మీకు ప్రత్యుత్తరం ఇస్తాను—మిత్ర, వరుణ, మరియు అర్యమన్ (రిశాదస్), శత్రు-పీడను సంహరించువాడు—మాలోని వెలుగు ఋత నియమంతో కలవునట్లు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• प्रति: towards, in response to
• प्रति: Adhikaraṇa (क्रियाविशेषण—‘प्रति/तुम्हारी ओर’)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति (उपसर्ग/निपात)

• वाम्: you two; of you two
• वाम्: Sampradāna (स्तुत्य-देवता-सम्बन्ध: ‘you two’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सूरः: the Sun
• सूरः: Kartā (उदिते—‘सूरः’ उदितः)
• Type: Noun
• Root: सूर (प्रातिपदिक; ‘सूर/सूर्य’)

• उदिते: at (his) rising; when risen
• उदिते: Adhikaraṇa (काल: ‘at sunrise/when risen’)
• Type: Participle/Adjective
• Root: उद् + इ (धातु) → उदित (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• मित्रम्: Mitra
• मित्रम्: Karma (गृणीषे—स्तौमि: ‘मित्रम्’)
• Type: Noun
• Root: मित्र (प्रातिपदिक)

• गृणीषे: I praise, I sing
• गृणीषे: (क्रिया) — कर्ता ‘अहम्’ (अध्याहृत)
• Type: Verb
• Root: गृ (धातु; ‘स्तु/गाय’)

• वरुणम्: Varuṇa
• वरुणम्: Karma (गृणीषे—‘वरुणम्’)
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• अर्यमणम्: Aryaman
• अर्यमणम्: Karma (गृणीषे—‘अर्यमणम्’)
• Type: Noun
• Root: अर्यमन् (प्रातिपदिक)

• रिशादसम्: harm-destroying; punisher of the injurer
• रिशादसम्: Karma (उक्त देवता का विशेषण, कर्मपद-समन्वय)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: रिशादस् (प्रातिपदिक; ‘रिशा-दस्’ = ‘हानि/क्षति देने वाले को दण्ड देने वाला/क्षति-नाशक’)