Sukta 10
Sukta 7.10
Vasiṣṭha
Agni (depicted in dawn-like radiance; possibly Agni as morning kindling)
Triṣṭubh (probable)
అగ్నిని స్తుతించే ఈ చిన్న సూక్తంలో అగ్ని ఉషస్సు వలె ఉదయకాంతితో ప్రకాశిస్తూ విస్తారమైన తేజస్సును వ్యాపింపజేస్తాడు; మెరుపులా మెరుస్తూ, ఉషస్సు ప్రియుడిలా ప్రేరితమైన ఆలోచనను మేల్కొలుపుతాడు. వసిష్ఠుడు అగ్నిని సుందరుడిగా, ధర్మమార్గంలో సరిగా సాగేవాడిగా, హవిస్సులను మోసుకెళ్లే వాహకుడిగా, మనుష్యులకు మార్గదర్శిగా వర్ణిస్తాడు—యజ్ఞరాత్రుల ద్వారా సంపదను, దేవసన్నిధిని తీసుకొచ్చేవాడిగా.
Mantras
Mantra 1
उषो न जारः पृथु पाजो अश्रेद्दविद्युतद्दीद्यच्छोशुचानः । वृषा हरिः शुचिरा भाति भासा धियो हिन्वान उशतीरजीगः ॥
ఉషస్సు యొక్క ప్రియుడు వలె అతడు తన విశాల తేజస్సును విస్తరించాడు; మెరుపులా మెరుస్తూ, మండుతూ, స్వయందీప్తిలో జ్వలిస్తున్నాడు. వృషభంలా బలవంతుడైన హరి శుద్ధ కాంతితో ప్రకాశిస్తున్నాడు; ధియో (ఆలోచనలు) ముందుకు నడిపిస్తూ, ఉశతీ—ఆకాంక్షించే శక్తులను అతడు మేల్కొలిపాడు.
Mantra 2
स्वर्ण वस्तोरुषसामरोचि यज्ञं तन्वाना उशिजो न मन्म । अग्निर्जन्मानि देव आ वि विद्वान्द्रवद्दूतो देवयावा वनिष्ठः ॥
ఉషస్సుల ఆగమనంలో స్వర్గపు స్వర్ణంలా ఆయన ప్రకాశించాడు; యజ్ఞాన్ని విస్తరింపజేస్తూ, ఉశిజ్ (ఉత్సుక సాధకులు) వలె మనస్సు (సంకల్పం) రూపుదిద్దుకుంటుంది. జన్మాలను తెలిసిన దేవ అగ్ని, దూతగా పరుగెత్తి ముందుకు సాగుతాడు—దేవయాత్రలో అత్యంత అగ్రగామి.
Mantra 3
अच्छा गिरो मतयो देवयन्तीरग्निं यन्ति द्रविणं भिक्षमाणाः । सुसंदृशं सुप्रतीकं स्वञ्चं हव्यवाहमरतिं मानुषाणाम् ॥
దేవులను కోరే వాక్కులు, మతులు ఆయన వైపు వెళ్తాయి—సమృద్ధి ద్రవిణాన్ని యాచిస్తూ. అవి అగ్నిని చేరుతాయి—దర్శనీయుడు, ప్రకాశముఖుడు, తన గమనంలో స్వయంగా సూటిగా నిలిచినవాడు; హవ్యవాహుడు, మనుష్యయాత్రల రథసారథి, మార్గదర్శి.
Mantra 4
इन्द्रं नो अग्ने वसुभिः सजोषा रुद्रं रुद्रेभिरा वहा बृहन्तम् । आदित्येभिरदितिं विश्वजन्यां बृहस्पतिमृक्वभिर्विश्ववारम् ॥
అగ్నీ, మా కొరకు వసువులతో కలిసి ఇంద్రుని ఏకానందంలో తీసుకురా; రుద్రులతో కలిసి ఆ మహా రుద్రుని కూడా తీసుకురా. ఆదిత్యులతో కలిసి విశ్వజనని అదితిని తీసుకురా; అలాగే ఋక్‌ను పాడే ఋషులతో కలిసి సర్వవరప్రదాత బృహస్పతిని తీసుకురా.
Mantra 5
मन्द्रं होतारमुशिजो यविष्ठमग्निं विश ईळते अध्वरेषु । स हि क्षपावाँ अभवद्रयीणामतन्द्रो दूतो यजथाय देवान् ॥
అధ్వర యజ్ఞాలలో ప్రజలు ఆనందమయ హోతృ, ఉశిజ్ (యజ్ఞప్రేరితుడు), యవిష్ఠ (అత్యంత యువుడు) అయిన అగ్నిని స్తుతిస్తారు. ఎందుకంటే ఆయన రాత్రుల మధ్య రయి/సంపదల అధిపతిగా అయ్యాడు—అతంద్రుడు, దేవయజనార్థం దూత.
Inside Sukta 10
How it unfolds
- Where it opens
Agni rises like the lover of Dawn, extending vast splendor and flashing self-luminous fire that awakens aspiration.
- Development
Human words and god-seeking thoughts move toward Agni, seeking draviṇa; he is praised as beautiful, radiant-faced, and rightly directed—fit to guide human journeys and offerings.
- Climax
Agni is affirmed as havyavāha and arati (charioteer/guide), the decisive mediator who makes the human approach to the gods effective.
- Where it settles
The hymn closes by enthroning Agni as the glad hotṛ and untiring messenger through the nights, source of rayi and steady success in worship.
The deity: Agni
- In the VedaAgni is the youngest yet ancient priest—bright, golden, pure-flamed, and radiant like dawn; the havyavāha (carrier of oblations) and dūta (messenger) who moves straight to the gods and makes the sacrifice visible and effective.
- Cosmic functionMediator between humans and devas: he conveys offerings upward, kindles the divine order within the rite, and sustains prosperity and protection through the cycle of day and night.
- Inner significanceThe awakened will and illumined intelligence: the inner fire that energizes aspiration, clarifies thought (dhī), and turns human intention into a living offering that can reach higher consciousness.
The seer
- VasiṣṭhaVasiṣṭha-gotra (one of the Saptaṛṣi lineages) · Foremost seer of the Vasiṣṭha family hymns in Maṇḍala 7; celebrated as a paradigmatic priest-poet (hotṛ) whose vision unites ritual precision with luminous spiritual insight.
Famous verses
uṣo na jāraḥ pṛthu pājo aśred
अच्छा गिरो मतयो देवयन्तीरग्निं यन्ति द्रविणं भिक्षमाणाः । सुसंदृशं सुप्रतीकं स्वञ्चं हव्यवाहमरतिं मानुषाणाम् ॥atandro dūto yajathāya devān
Attributes of the deity
- Dawn-like radiance (uṣasvat, spreading splendor)
- Havyavāha (carrier of offerings)
- Dūta (untiring messenger)
- Hotṛ (invoking priest)
- Supratīka (radiant-faced, beautiful to behold)
- Svañc / straight-moving (rightly directed power)
- Bestower of draviṇa and rayi (substance, wealth, plenitude)
Also by this seer
- Primary authorship of much of Rigveda Maṇḍala 7 (Vasiṣṭha family collection)
- Hymns to Agni, Indra, Varuṇa-Mitra, and the Maruts across RV 7
- Later Vedic tradition credits him as a foundational ṛṣi linked with Vasiṣṭha-gotra transmission and priestly exemplars
The rite, step by step
- Prepare the altar and fuel; kindle or rekindle Agni with focused intention at the threshold of dawn.
- Recite the hymn to invoke Agni’s wide radiance and purity, aligning thought (dhī) with the rite.
- Offer oblations while naming Agni as havyavāha and dūta, asking him to lead the offering to the devas.
- Conclude with praise of Agni’s tireless guardianship through the nights and request ongoing prosperity and right guidance.
Offerings
- Ghee (ājya) oblations
- Kindling sticks (samidh)
- Optional soma-related offering in a broader rite context
- Grain/food oblations (as applicable to the adhvara)
Frequently Asked Questions
The image highlights Agni’s morning kindling: like dawn’s beloved, he spreads wide radiance, flashes brightly, and awakens human energy and inspired thought.
Havyavāha means “carrier of the offering,” and dūta means “messenger.” Agni transports the oblations and the worshipper’s intention from the human realm to the gods.
It can be recited at dawn or at the start of a fire offering to invoke clarity, aspiration, and right direction—asking Agni to carry one’s offerings and prayers effectively.
Ask anything about Sukta 10 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
