Rig Veda Sukta 34
Mandala 4Sukta 3411 Mantras

Sukta 34

Sukta 4.34

Rishi

Vāmadeva Gautama

Devata

Rbhus (Ṛbhu, Vibhvan, Vāja) with Indra as companion power

Chandas

Trishtubh

ఈ సూక్తం ఋభువులను—ఋభు, విభ్వన్, వాజ—యజ్ఞానికి ఆహ్వానిస్తుంది; వారు ఇంద్రునితో కలిసి వచ్చి సోమ “మధు”ను పంచుకొని ఆస్వాదించి, తమ ప్రసిద్ధ శిల్పనైపుణ్యము మరియు పునర్నవీకరణ శక్తిని ఈ కర్మలో ప్రవేశపెట్టమని ప్రార్థిస్తుంది. పిలుపుకు వారు ఎప్పుడూ తప్పకుండా స్పందించే స్వభావాన్ని స్తుతించి, ఇంద్రుడు మరియు అనుబంధ శక్తులతో వారి ఏకైక ఉల్లాసం ద్వారా “రత్న-ధేయ” (ధనం/వరాల స్థాపన)ను ప్రసాదించమని కోరుతుంది.

Mantras

Mantra 1

ऋभुर्विभ्वा वाज इन्द्रो नो अच्छेमं यज्ञं रत्नधेयोप यात । इदा हि वो धिषणा देव्यह्नामधात्पीतिं सं मदा अग्मता वः ॥

ఋభు, విభ్వా, వాజ—ఇంద్రునితో కలిసి మా ఈ రత్న-ధేయ (రత్నధారి) యజ్ఞానికి రండి. ఎందుకంటే ఇప్పుడు దినాల దివ్య ధిషణా పీతి (పానం)ను స్థాపించింది; మీ మద (పరవశానందం)తో సమేతంగా రండి।

Mantra 2

विदानासो जन्मनो वाजरत्ना उत ऋतुभिॠभवो मादयध्वम् । सं वो मदा अग्मत सं पुरंधिः सुवीरामस्मे रयिमेरयध्वम् ॥

బలం, వాజరత్నసంపద కలిగిన ఋభువులారా! మీ జన్మమూలాన్ని తెలిసికొని, ఋతువులలో ‘ఋత’ (ధర్మనియమం/క్రమం)తో కూడ ఆనందించండి. మీ మద (ఉత్సాహానందం) సమవాయమగుగాక; దానితో పాటు పురంధి (పూర్ణతా-శక్తి) కూడా చేరుగాక; మాకు సు-వీర (ప్రకాశవంతమైన వీరసంతతి)ని ప్రసాదించే రయి (సంపద)ను ప్రేరేపించి ప్రవహింపజేయండి.

Mantra 3

अयं वो यज्ञ ऋभवोऽकारि यमा मनुष्वत्प्रदिवो दधिध्वे । प्र वोऽच्छा जुजुषाणासो अस्थुरभूत विश्वे अग्रियोत वाजाः ॥

ఋభువులారా! ఈ యజ్ఞం మీకోసమే నిర్మితమైంది—దూర దివ్ (పరమ ఆకాశం) నుండి మీరు స్థాపించి, మానవులకు సులభముగా అందుబాటులో ఉంచినదే. మీ వైపు ముందుకు సాగుతూ, మిమ్ము స్వీకరించి ఆదరించే మేము నిలిచియున్నాము; బలానికి చెందిన సమస్త అగ్రగామి వాజ (శక్తులు) ప్రకాశించాయి.

Mantra 4

अभूदु वो विधते रत्नधेयमिदा नरो दाशुषे मर्त्याय । पिबत वाजा ऋभवो ददे वो महि तृतीयं सवनं मदाय ॥

నరులారా (ఋభువులారా)! విధాతా (ఆరాధకుడు) కోసం—ఇక్కడ, ఇప్పుడే—దానం చేసే మర్త్యుని కోసం మీ రత్న-ధేయం (రత్నభాగం) ఏర్పడింది. వాజులారా, ఋభువులారా! పానంచేయండి; ఆనందమదం కొరకు మీకు మహత్తరమైన తృతీయ సవనం (సోమపీడనం) ప్రసాదించబడింది.

Mantra 5

आ वाजा यातोप न ऋभुक्षा महो नरो द्रविणसो गृणानाः । आ वः पीतयोऽभिपित्वे अह्नामिमा अस्तं नवस्व इव ग्मन् ॥

ఓ వాజులారా, రండి; మా దగ్గరకు సమీపించండి, ఓ ఋభుక్షనులారా—మహానరులు, ద్రవిణం (సంపద) యొక్క ప్రభువులు—మేము మిమ్మల్ని స్తుతించుచుండగా. ‘అహ్నాం’—దినముల సామూహిక గృహంలో మీ పానాలు కలుగుగాక; సాయంకాలం తమ నివాసానికి తిరిగివచ్చేవారిలా, ఈ మా విశ్రాంతి-స్థానానికి రండి.

Mantra 6

आ नपातः शवसो यातनोपेमं यज्ञं नमसा हूयमानाः । सजोषसः सूरयो यस्य च स्थ मध्वः पात रत्नधा इन्द्रवन्तः ॥

ఓ శవస్ (బలం) యొక్క నపాతులారా, రండి; నమస్కారంతో ఆహ్వానింపబడిన ఈ యజ్ఞానికి సమీపించండి. ఏకమనస్సుతో, ఓ సూరయః (దీప్తిమంతులారా), ఎవరి సన్నిధిలో మీరు నిలిచియున్నారో—ఆ మధువును పానంచేయండి; ఓ రత్నధాః (రత్నధారులారా), ఇంద్రవంతులు (ఇంద్రసహాయంతో) అయి, ఈ ఆనందాన్ని స్వీకరించండి.

Mantra 7

सजोषा इन्द्र वरुणेन सोमं सजोषाः पाहि गिर्वणो मरुद्भिः । अग्रेपाभिॠतुपाभिः सजोषा ग्नास्पत्नीभी रत्नधाभिः सजोषाः ॥

సజోషా (ఒకసంగంగా)గా, ఓ ఇంద్రా, వరుణునితో సోమాన్ని పానంచేయి; సజోషాగా, ఓ గిర్వణః (స్తుతిప్రియుడా), మరుద్గణములతో పానంచేయి. సజోషాగా అగ్రేపాః (మొదటి పానకర్తలు)తో, ఋతుపాః (ఋతుకాల పానకర్తలు)తో; సజోషాగా గ్నాస్పత్నీభిః (దేవపత్నులు) రత్నధాభిః (రత్నధారిణీ శక్తులు)తో.

Mantra 8

सजोषस आदित्यैर्मादयध्वं सजोषस ऋभवः पर्वतेभिः । सजोषसो दैव्येना सवित्रा सजोषसः सिन्धुभी रत्नधेभिः ॥

ఒకే సమ్మతితో ఆదిత్యులతో ఆనందించండి; ఒకే సమ్మతితో, ఓ ఋభువులారా, పర్వతాలతో. ఒకే సమ్మతితో దివ్య సవితృతో; ఒకే సమ్మతితో నదులతో—రత్నధారిణి, శక్తివంతమైన ప్రవాహాలతో.

Mantra 9

ये अश्विना ये पितरा य ऊती धेनुं ततक्षुॠभवो ये अश्वा । ये अंसत्रा य ऋधग्रोदसी ये विभ्वो नरः स्वपत्यानि चक्रुः ॥

అశ్వినులైనవారు, పితరులైనవారు, సహాయకశక్తిగా నిలిచినవారు—ఆ ఋభువులు వెలుగుదేనువును చెక్కారు; బలమయ అశ్వాలను కూడా నిర్మించారు. వారు అచ్యుతులు; యథోచిత భేదంతో ద్యావా-పృథివులను వేరుచేసినవారు; విభ్వన్-స్వరూప మహాబల నరులు, ‘స్వపత్య’ (నైపుణ్యకర్మ) చేసినవారు.

Mantra 10

ये गोमन्तं वाजवन्तं सुवीरं रयिं धत्थ वसुमन्तं पुरुक्षुम् । ते अग्रेपा ऋभवो मन्दसाना अस्मे धत्त ये च रातिं गृणन्ति ॥

గోమంత (కిరణసంపన్న), వాజవంత (విజయబలయుక్త), సువీర (వీరశక్తితో నిండిన) ఆ ‘రయి’ని—వసుసంపన్నమైన, విస్తారంగా పెరిగే సంపదను—మీరు స్థాపించారు. ఓ ఋభువులారా, అగ్రగామి రక్షకులారా, మీ ప్రేరిత ఆనందంలో మత్తులై—అదే (సంపదను) మా లో నిలిపండి; స్తుతి చేసేవారికీ దాన-రతిని ప్రసాదించండి.

Mantra 11

नापाभूत न वोऽतीतृषामानिःशस्ता ऋभवो यज्ञे अस्मिन् । समिन्द्रेण मदथ सं मरुद्भिः सं राजभी रत्नधेयाय देवाः ॥

ఓ ఋభువులారా! ఈ యజ్ఞంలో మీలో ఎలాంటి వైఫల్యం లేదు; పిలువబడినప్పటికీ ప్రశంసలేకుండా మీరు దాటిపోలేదు. ఇంద్రునితో మద-ఆనందంలో ఏకమవండి; మరుద్గణాలతో ఏకమవండి; ఓ దేవులారా, రాజులతో (పాలక శక్తులతో) కూడా ఏకమవండి—మాలో రత్న-నిధిని స్థాపించుటకై.

Frequently Asked Questions

They are three divine artisan-powers—Ṛbhu, Vibhvan, and Vāja—famed for perfect skill, renewal, and making the sacrifice effective. This hymn calls them to come and drink soma with Indra.

Indra represents empowering force and victorious energy. Joined with the Ṛbhus’ perfected skill, the hymn seeks a complete power: strength plus mastery, resulting in ‘treasure’ (boons) for the sacrificer.

Literally it is the ‘placing/setting of treasure.’ In context it means securing blessings—wealth, strength, inspiration, and successful outcomes—firmly established through the properly performed soma rite.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App