Sukta 56

Mantra 1

न ता मिनन्ति मायिनो न धीरा व्रता देवानां प्रथमा ध्रुवाणि । न रोदसी अद्रुहा वेद्याभिर्न पर्वता निनमे तस्थिवांसः ॥

మాయినః—శక్తి-స్వాములు—మరియు ధీర జ్ఞానులు, దేవుల ప్రథమమైన దృఢ వ్రతాలను అతిక్రమించరు. సత్యానికి అద్రుహ—ద్రోహం లేనివి—ఆ రెండు లోకాలు కూడా వారి కార్యాలచేత వంగవు; స్థిరంగా నిలిచిన పర్వతాలు కూడా వంగింపబడవు.

Mantra 2

षड्भाराँ एको अचरन्बिभर्त्यृतं वर्षिष्ठमुप गाव आगुः । तिस्रो महीरुपरास्तस्थुरत्या गुहा द्वे निहिते दर्श्येका ॥

ఒకటే, చలిస్తూ, ఆరు భారాలను మోసి, అత్యంత సమృద్ధమైన ‘ఋత’ (సత్య-నియమం)ను ధరిస్తుంది; గోవులు దాని సమీపానికి వస్తాయి. మూడు మహత్తరమైన ఊర్ధ్వలోకాలు స్థిరంగా నిలిచాయి; రెండూ ‘గుహా’ (రహస్యం)లో నిక్షిప్తమై ఉన్నాయి, ఒకటి దర్శనీయంగా ఉంది.

Mantra 3

त्रिपाजस्यो वृषभो विश्वरूप उत त्र्युधा पुरुध प्रजावान् । त्र्यनीकः पत्यते माहिनावान्त्स रेतोधा वृषभः शश्वतीनाम् ॥

త్రివిధ తేజస్సు (त्रिपाज) కలిగిన ఆ వృషభుడు విశ్వరూపుడు; అలాగే త్రివిధంగా, అనేక విధాలుగా, ప్రజలు/జన్మాలతో పరిపూర్ణుడు. త్ర్యనీక (త్రిముఖ/త్రిముఖీ)గా అతడు పాలిస్తాడు, మహిమలో మహానుభావుడు; ఆ ‘రేతోధా’ (బీజ-ధారక) వృషభుడు శాశ్వతత్వాల అధిపతి.

Mantra 4

अभीक आसां पदवीरबोध्यादित्यानामह्वे चारु नाम । आपश्चिदस्मा अरमन्त देवीः पृथग्व्रजन्तीः परि षीमवृञ्जन् ॥

వారి మార్గం సమీపంలోనే జాగృతమైంది; ఆదిత్యుల ఆహ్వానానికి ఆ మనోహరమైన ‘నామం’ ఉదయించింది. దేవీ ‘ఆపః’ (దివ్య జలాలు) కూడా అతనికి అనుకూలమయ్యాయి; తమ తమ మార్గాల్లో వేరువేరుగా సాగుతూ, అతనిని చుట్టూరా ఆవరించాయి.

Mantra 5

त्री षधस्था सिन्धवस्त्रिः कवीनामुत त्रिमाता विदथेषु सम्राट् । ऋतावरीर्योषणास्तिस्रो अप्यास्त्रिरा दिवो विदथे पत्यमानाः ॥

షడాధారంలో (షట్-ధామంలో) స్థితమైన మూడు నదులు; కవుల కర్మ కూడా త్రివిధం; మరియు విదథాలలో (యజ్ఞ-సభల్లో) త్రి-మాతా సమ్రాజ్ఞి. ఋతాన్ని పెంపొందించే మూడు కన్యలు; గర్భంలోని (ఆళంలోని) మూడు జలాలు; అవి దివి నుండి త్రివార ప్రవహించి, యజ్ఞ-సత్రాలలో అధిపత్యం వహిస్తాయి.

Mantra 6

त्रिरा दिवः सवितर्वार्याणि दिवेदिव आ सुव त्रिर्नो अह्नः । त्रिधातु राय आ सुवा वसूनि भग त्रातर्धिषणे सातये धाः ॥

ఓ సవితృ! దివి నుండి త్రివార వాంఛనీయ వరాలను ప్రసవింపజేయి; దినదినమూ వాటిని ప్రవహింపజేయి—మాకు అహ్నాలలో త్రివార. త్రిధాతు లోకం నుండి ధనమును, వసు-నిధులను కుమ్మరించు; ఓ భగ, రక్షకా! సాతయే (విజయార్థం) మా ధిషణలో (బుద్ధిలో) శక్తిని స్థాపించు.

Mantra 7

त्रिरा दिवः सविता सोषवीति राजाना मित्रावरुणा सुपाणी । आपश्चिदस्य रोदसी चिदुर्वी रत्नं भिक्षन्त सवितुः सवाय ॥

దివి నుండి త్రివార సవితా తన ప్రేరణను ప్రవహింపజేస్తాడు; మరియు సుపాణి అయిన ఇద్దరు రాజులు—మిత్ర, వరుణ—దానికి బలమిస్తారు. జలములు కూడా, విస్తారమైన ద్యావా-పృథివీ కూడా, సవితృ యొక్క సవ (సృష్టి-ప్రేరణ) కొరకు రత్నాన్ని యాచిస్తాయి.

Mantra 8

त्रिरुत्तमा दूणशा रोचनानि त्रयो राजन्त्यसुरस्य वीराः । ऋतावान इषिरा दूळभासस्त्रिरा दिवो विदथे सन्तु देवाः ॥

మూడుసార్లు ఆ పరమ, దురాక్రమ్య, ప్రకాశమయ లోకాలు ఉన్నాయి; అక్కడ అసురుని మూడు వీరులు రాజ్యమేలుతారు. ఋతవంతులు, వేగవంతులు, జయించుటకు దుర్లభులు—ఆ దేవులు దివి నుండి మూడుసార్లు మా యజ్ఞ-సభకు రాగాక.