Rig Veda 10.74.5 — Mandala 10, Sukta 74, Mantra 5
Sukta 10.74
Devata: Indra
Samhita Patha (Devanagari)
शचीव इन्द्रमवसे कृणुध्वमनानतं दमयन्तं पृतन्यून् । ऋभुक्षणं मघवानं सुवृक्तिं भर्ता यो वज्रं नर्यं पुरुक्षुः ॥
Transliteration
śacī́-va indram ávase kṛṇudhvam anā́nataṃ damáyantaṃ pṛtanyū́n | ṛbhukṣáṇaṃ maghávānaṃ su-vṛktíṃ bhártā yó vájraṃ náryaṃ puru-kṣúḥ ||
Translation
హే శచీవో (సత్కర్మ-శక్తి గలవారూ), మా అవస్ (రక్షణ) కొరకు ఇంద్రుని ప్రేరేపించండి—అతడు నమనము లేనివాడు; అంతరంలోని యోధులను దమనము చేసేవాడు. ఋభుక్షణుడు, మఘవాన్, సువృక్తి యొక్క అధిపతి—అతడు నర్య (వీర్యవంతమైన) వజ్రాన్ని ధరించువాడు; పురుక్షు (బహు-వృద్ధి-శక్తి గలవాడు).
Word by Word
शचीवः(you) the mighty/skillful ones
शचीवः:
Kartā
TypeAdjective
Rootशचीवत् (प्रातिपदिक) < शची (शक्ति/कौशल) + वत्
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
अवसेfor help/aid
अवसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअवस् (प्रातिपदिक)
कृणुध्वम्make (him)/render
कृणुध्वम्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
अनानतम्unbowed, not bent down
अनानतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनम् (धातु) → नत (कृदन्त) ; न- (निषेध)
दमयन्तम्taming, subduing
दमयन्तम्:
Karma
TypeParticiple (Adjectival)
Rootदम् (धातु) → दमयन्त् (शतृ/वर्तमान कृदन्त)
पृतन्यून्the hostile/war-like foes
पृतन्यून्:
Karma
TypeNoun
Rootपृतन्यु (प्रातिपदिक)
ऋभुक्षणम्R̥bhukṣan (Indra as patron of the R̥bhus)
ऋभुक्षणम्:
Karma
TypeNoun (epithet)
Rootऋभुक्षण (प्रातिपदिक; इन्द्र-विशेषण)
मघवानम्the bountiful one
मघवानम्:
Karma
TypeNoun (epithet)
Rootमघवन् (प्रातिपदिक)
सुवृक्तिम्(him who is) of good praise / good hymn
सुवृक्तिम्:
Karma
TypeNoun
Rootसु-वृक्ति (प्रातिपदिक)
भर्ताthe bearer/supporter
भर्ता:
Kartā
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वज्रम्the thunderbolt
वज्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
नर्यम्manly, heroic
नर्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनर्य (प्रातिपदिक)
पुरुक्षुःPurukṣu (much-aiding/much-protecting; epithet of Indra)
पुरुक्षुः:
Kartā
TypeNoun (epithet)
Rootपुरुक्षु (प्रातिपदिक; इन्द्र-विशेषण)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.