Rig Veda 10.63.7 — Mandala 10, Sukta 63, Mantra 7

Sukta 10.63

Rishi: Likely a later mandala 10 family hymn; specific rishi attribution varies by Anukramaṇī for RV 10.63

Devata: Ādityas

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

येभ्यो होत्रां प्रथमामायेजे मनुः समिद्धाग्निर्मनसा सप्त होतृभिः । त आदित्या अभयं शर्म यच्छत सुगा नः कर्त सुपथा स्वस्तये ॥

Transliteration

yébhyó hotrā́ṃ prathamā́m āyéje mánuḥ samíddhāgnír mánasā saptá hótr̥bhiḥ | té ādityā́ abháyaṃ śárma yacchata sugā́ naḥ karta supáthā svastáye ||

Translation

ఎవరికోసం మనువు మొదట హోత్రాం (హోతృత్వం/యాజకత్వం)ను యజించాడు—మనసుతో అగ్నిని సమిద్ధం చేసి, ఏడు హోతృలతో కలిసి—ఆ ఆదిత్యులు మాకు అభయం-శర్మ (నిర్భయ ఆశ్రయం/శాంతి) ప్రసాదించుగాక; మాకు సుగమనాన్ని కలిగించి, సుపథం (శుభ మార్గం)ను చేయుగాక, స్వస్తి కొరకు.

Word by Word

• येभ्यः: to whom (for whom)
• येभ्यः: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक ‘य’)

• होत्राम्: the Hotṛ-priesthood / the office of Hotṛ
• होत्राम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: होत्रा- (स्त्री)

• प्रथमाम्: first
• प्रथमाम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: प्रथमा- (विशेषण)

• आ: unto, towards; (prefix)
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग)

• येजे: he worshipped / he sacrificed
• येजे: कर्तृ (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: यज्

• मनुः: Manu
• मनुः: कर्तृ
• Type: Noun (proper name)
• Root: मनु- (पुं)

• समिद्धः: kindled, well-lit
• समिद्धः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Participle (Adjective)
• Root: सम्-इध् (कृदन्त: समिद्ध)

• अग्निः: Agni (fire)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि- (पुं)

• मनसा: with mind, mentally
• मनसा: करण
• Type: Noun
• Root: मनस्- (नपुं)

• सप्त: seven
• सप्त: —
• Type: Numeral
• Root: सप्तन्- (संख्या)

• होतृभिः: with the Hotṛ-priests (invokers)
• होतृभिः: करण
• Type: Noun
• Root: होतृ- (पुं)

• ते: they
• ते: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद्- (सर्वनाम)

• आदित्याः: the Ādityas
• आदित्याः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: आदित्य- (पुं)

• अभयम्: fearlessness, security
• अभयम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अ-भय- (नपुं)

• शर्म: shelter, protection
• शर्म: कर्म
• Type: Noun
• Root: शर्मन्- (नपुं)

• यच्छत: grant (you all)
• यच्छत: कर्तृ (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: यम्

• सुगाः: easy-going, auspicious (paths/ways)
• सुगाः: कर्म (फल/प्रार्थ्य)
• Type: Adjective
• Root: सु-ग (विशेषण ‘सुग’)

• नः: for us
• नः: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम)

• कर्त: make (you all)
• कर्त: कर्तृ (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ

• सुपथा: a good path
• सुपथा: कर्म
• Type: Noun (compound)
• Root: सु-पथ- (नपुं/पुं; समास)

• स्वस्तये: for well-being, for welfare
• स्वस्तये: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: स्वस्ति- (स्त्री)