Rig Veda 10.42.3: Mandala 10, Sukta 42, Mantra 3

Sukta 10.42

Devata: Indra

Samhita Patha (Devanagari)

किमङ्ग त्वा मघवन्भोजमाहुः शिशीहि मा शिशयं त्वा शृणोमि । अप्नस्वती मम धीरस्तु शक्र वसुविदं भगमिन्द्रा भरा नः ॥

Transliteration

kím aṅg tvā maghavan bhojám āhuḥ śiśī́hi mā śiśayáṃ tvā śṛṇomi | ápnasvatī́ máma dhī́r astu śakra vasu-vídaṃ bhágam indrā́ bhara naḥ ||

Translation

హే మఘవన్, ఎందుకు వారు నిన్ను ‘భోగదాత’ అని పిలుస్తారు? నన్ను తీర్చిదిద్దు; నిన్ను జాగృత్కర్తగా నేను వింటున్నాను. హే శక్ర, నా ధీ (బుద్ధి) కార్యసమృద్ధిగా ఉండుగాక; హే ఇంద్రా, మాకు వసువిద్ భాగాన్ని—ధనాన్ని కనుగొనే సత్య భాగాన్ని—తెచ్చి ఇవ్వు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• किम्: what?
• किम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: किम् (प्रश्न-प्रातिपदिक)

• अङ्ग: indeed; pray
• अङ्ग: —
• Type: Indeclinable
• Root: अङ्ग (निपात)

• त्वा: you (as object)
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• मघवन्: O bountiful one (Indra)
• मघवन्: —
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: मघवन् (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य विशेषण)

• भोजम्: benefactor; giver
• भोजम्: Karma
• Type: Noun/Adjective
• Root: भोज (प्रातिपदिक)

• आहुः: they have called / they call
• आहुः: —
• Type: Verb
• Root: अह् (धातु; ‘कथने’), परस्मैपद

• शिशीहि: sharpen; rouse
• शिशीहि: —
• Type: Verb
• Root: शिश्/शिशी (धातु; ‘तीक्ष्णीकरणे/प्रेरणे’), परस्मैपद

• मा: me
• मा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• शिशयम्: (you) keen/roused
• शिशयम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: शिशय (प्रातिपदिक; ‘तीक्ष्ण/उत्सुक/प्रेरित’)

• त्वा: you
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• शृणोमि: I hear
• शृणोमि: —
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु; ‘श्रवणे’), परस्मैपद

• अप्नस्वती: rich in gain; bringing success
• अप्नस्वती: Kartā
• Type: Adjective (f.)
• Root: अप्नस्/अप्न (प्रातिपदिक; ‘सम्पत्ति/कार्यसिद्धि’) + वत् (मतुप्-प्रत्यय)

• मम: my
• मम: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• धीः: thought; prayer; insight
• धीः: Kartā
• Type: Noun
• Root: धी (प्रातिपदिक; ‘बुद्धि/प्रार्थना/ध्यान’)

• अस्तु: let it be
• अस्तु: —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु; ‘भुवि’), परस्मैपद

• शक्र: O Śakra (Indra)
• शक्र: —
• Type: Noun (vocative)
• Root: शक्र (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य नाम)

• वसुविदम्: finding wealth; wealth-winning
• वसुविदम्: Karma
• Type: Adjective (kṛdanta)
• Root: वसु (प्रातिपदिक) + विद् (धातु; ‘विन्दने/लाभे’) → वसुविद् (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• भगम्: share; bounty
• भगम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भग (प्रातिपदिक)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: —
• Type: Noun (vocative)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• भरा: bring
• भरा: —
• Type: Verb
• Root: भृ (धातु; ‘भरणे’), परस्मैपद

• नः: to us / for us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)