Rig Veda 10.167.4 — Mandala 10, Sukta 167, Mantra 4
Sukta 10.167
Rishi: The verse explicitly names Viśvāmitra and Jamadagni; this may signal lineage invocation or a ritual/poetic self-positioning rather than simple authorship. Traditional attribution requires external Anukramaṇī data.
Devata: Mixed/unclear in this verse alone; it speaks of Soma-pressing and addresses a dual ‘vām’.
Chandas: Likely Triṣṭubh (to be confirmed).
Samhita Patha (Devanagari)
प्रसूतो भक्षमकरं चरावपि स्तोमं चेमं प्रथमः सूरिरुन्मृजे । सुते सातेन यद्यागमं वां प्रति विश्वामित्रजमदग्नी दमे ॥
Transliteration
prasū́to bhakṣám akaraṁ carā́v ápi stómam cemáṁ prathamáḥ sūrír unmṛje | suté sā́tena yády ā́gamam vāṁ práti viśvāmitra-jamadagnī dáme ||
Translation
ప్రసూతుడనై నేను పాత్రలో భక్ష్య-భాగాన్ని సిద్ధం చేశాను; ఈ స్తోమాన్ని—ప్రథమ ‘సూరి’ (ప్రకాశమిచ్చే దాత)గా—బయటకు వెలికి తెచ్చి రూపుదిద్దుతున్నాను. పిండిన సోమం ద్వారా లభించిన విజయంతో నేను మీ ఇద్దరి వద్దకు, గృహంలో, వచ్చినప్పుడు—ఓ విశ్వామిత్రా, జమదగ్నీ (ప్రేరిత దర్శనం మరియు అగ్ని-ప్రభుత్వ శక్తులు)॥
Word by Word
प्रसूतःimpelled, set in motion
प्रसूतः:
Kartā (कर्ता)
TypeAdjective/Participle
Rootप्र-√सू (सूते) / प्रसूत (PPP)
भक्षम्food, share (to be eaten)
भक्षम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ष (प्रातिपदिक)
अकरम्I made
अकरम्:
—
TypeVerb
Root√कृ (करोति)
चरौin/at the sacrificial porridge (caru)
चरौ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootचरु (प्रातिपदिक)
अपिalso, moreover
अपि:
—
TypeIndeclinable
Rootअपि
स्तोमम्hymn of praise
स्तोमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
इमम्this
इमम्:
Karma (कर्म)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
प्रथमःfirst
प्रथमः:
Kartā (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
सूरिःpatron, liberal giver
सूरिः:
Kartā (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूरि (प्रातिपदिक)
उन्मृजेI wipe/clean, I polish up
उन्मृजे:
—
TypeVerb
Rootउद्-√मृज् (मार्जति)
सुतेwhen the Soma is pressed; in the pressed (Soma)
सुते:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun/Participle (used substantively)
Rootसुत (PPP of √सु ‘to press’)
सातेनby winning, by gain (as means)
सातेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootसात (प्रातिपदिक; ‘winning, gain’)
यत्which, what
यत्:
Karma (कर्म)
TypePronoun (relative)
Rootयद् (सर्वनाम)
यागम्sacrifice, act of worship
यागम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयाग (प्रातिपदिक)
वाम्you two; of you two
वाम्:
Sampradāna (सम्प्रदान) / संबन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
प्रतिtowards, in response to
प्रति:
—
TypeIndeclinable (preverb/preposition)
Rootप्रति
विश्वामित्र-जमदग्नीViśvāmitra and Jamadagni
विश्वामित्र-जमदग्नी:
Kartā (कर्ता)
TypeProper Noun (dual compound)
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक) + जमदग्नि (प्रातिपदिक)
दमेin the house/home (household)
दमे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदम (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.