Rig Veda 10.136.1 — Mandala 10, Sukta 136, Mantra 1
Sukta 10.136
Devata: Keśin / Muni (the inspired ascetic power)
Samhita Patha (Devanagari)
केश्यग्निं केशी विषं केशी बिभर्ति रोदसी । केशी विश्वं स्वर्दृशे केशीदं ज्योतिरुच्यते ॥
Transliteration
keśy àgníṃ keśī́ víṣaṃ keśī́ bibharti ródasī | keśī́ víśvaṃ svàr-dṛśe keśī́daṃ jyótir ucyate ||
Translation
కేశీ అగ్నిని ధరిస్తాడు; కేశీ విషాన్ని ధరిస్తాడు; కేశీయే ద్యావా-పృథివీ (రోదసీ)ని నిలబెడతాడు. కేశీ స్వర్-దర్శనంతో సమస్త విశ్వాన్ని చూస్తాడు; ఈ కేశీయే ‘జ్యోతి’ అని పిలువబడతాడు.
Word by Word
केशीthe long-haired one (ascetic)
केशी:
कर्तृ
TypeNoun (agent/possessor)
Rootकेशिन् (प्रातिपदिक; केश ‘hair’ + इन्)
अग्निम्Agni (fire)
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
केशीthe long-haired one
केशी:
कर्तृ
TypeNoun
Rootकेशिन्
विषम्poison
विषम्:
कर्म
TypeNoun
Rootविष (प्रातिपदिक)
केशीthe long-haired one
केशी:
कर्तृ
TypeNoun
Rootकेशिन्
बिभर्तिbears, carries
बिभर्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
रोदसीthe two worlds (heaven and earth)
रोदसी:
कर्म
TypeNoun (dual collective)
Rootरोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; द्यावा-पृथिवी ‘heaven-and-earth’)
केशीthe long-haired one
केशी:
कर्तृ
TypeNoun
Rootकेशिन्
विश्वम्all, the whole (universe)
विश्वम्:
कर्म
TypeAdjective used substantively
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
स्वःheaven, solar light
स्वः:
कर्म
TypeNoun
Rootस्वर्/स्वः (प्रातिपदिक; ‘sunlight/heaven’)
दृशेto see; for seeing
दृशे:
सम्प्रदान (प्रयोजन/उद्देश्य)
TypeVerbal noun (purpose)
Root√दृश् (दर्शने) → दृष्/दृश्; ‘दृश्’ (infinitival/dative form)
केशीthe long-haired one
केशी:
कर्तृ
TypeNoun
Rootकेशिन्
इदम्this
इदम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ज्योतिःlight, radiance
ज्योतिः:
कर्तृ (उच्यते इति)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
उच्यतेis called, is said
उच्यते:
क्रिया
TypeVerb (passive)
Root√वच् (वचने) → उच्यते (कर्मणि)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.