Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 10.106.8: Mandala 10, Sukta 106, Mantra 8

Sukta 10.106

Devata: Aśvinau

घर्मेव मधु जठरे सनेरू भगेविता तुर्फरी फारिवारम् । पतरेव चचरा चन्द्रनिर्णिङ्मनऋङ्गा मनन्या न जग्मी ॥

gharmēva madhu jaṭharē sanerū bhagévitā turpharī phārivāram | patarēva cacarā candra-nirniṅ manaḥ-ṛṅgā mananyā́ na jagmī ||

ఘర్మంలా ఉష్ణ తేజస్సుగా, జీవన జఠరంలో మధువులా, మీరు ఆనందాన్ని స్థాపించి వృద్ధి చేస్తారు. భగ (bhaga) దాతలై, శీఘ్ర గమనాన్ని సిద్ధం చేస్తారు. పక్షిలా మీరు సంచరిస్తారు, రూపంలో దీప్తిమంతులై; మనస్సు యొక్క శృంగవత్ తীক্ষ్ణ శక్తిని (గ్రహణశక్తి యొక్క ముందుకొన) మీరు ఉద్ధరిస్తారు—అది తన యాత్ర నుండి తొలగిపోకుండా.

घर्मःhot drink; heated oblation (gharma)
घर्मः:
Kartā (उपमान-आधारः) / विशेष्य
TypeNoun
Rootघर्म (प्रातिपदिक) < √घृ (तप्/दीप्तौ) (निरुक्त-सम्बन्ध)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
मधुhoney; sweet drink
मधु:
Karma (उपमेय/विशेषणार्थ) / विशेष्य
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
जठरेin the belly, in the stomach
जठरे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootजठर (प्रातिपदिक)
सनेःof the gainer/winner
सनेः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootसनि (प्रातिपदिक) / √सन् (प्राप्तौ/लाभे) (सम्बद्ध)
indeed; surely
:
TypeIndeclinable
Rootऊ (निपात)
भगेin/like Bhaga (the god of fortune)
भगे:
Adhikaraṇa (उपमान-आधारः) / सम्बन्ध
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
इताgone; come; having moved
इता:
Kartā/विशेषण (गत/आगत)
TypeParticiple (Adjective)
Root√इ (गत्यर्थ) + क्त (कृदन्त)
तुर्फरीTurfari (a name/epithet); swift/impetuous one
तुर्फरी:
Kartā/विशेष्य
TypeNoun/Adjective
Rootतुर्फरि (प्रातिपदिक; वैदिक-विशेषनाम/विशेषण)
फारिवारम्a broad/abundant gift; wide bounty
फारिवारम्:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootफारिवार (प्रातिपदिक; वैदिक-विशेषण)
पतरःa winged one; bird; flyer
पतरः:
Kartā (उपमान-आधारः) / विशेष्य
TypeNoun/Adjective
Rootपतर (प्रातिपदिक; ‘पत्’/‘पत’ से सम्बन्धित, वैदिक)
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
चचारhas moved; has wandered
चचार:
Kriyā
TypeVerb
Root√चर् (गत्यर्थ)
चन्द्रनिर्णिक्bright-clad; having shining covering
चन्द्रनिर्णिक्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootचन्द्र + निर्णिज्/निर्णिक् (प्रातिपदिक; ‘bright-shining/with bright garment’)
मनःmind
मनः:
Karma/अधिकारण (सन्दर्भानुसार)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
ऋङ्गाhorned; with a peak/horn
ऋङ्गा:
विशेषण/विशेष्य
TypeNoun/Adjective
Rootऋङ्ग (प्रातिपदिक; वैदिक ‘horn/peak’)
मनन्याthoughtful; intent in mind
मनन्या:
विशेषण
TypeAdjective
Rootमनन्य (प्रातिपदिक; √मन् ‘to think’ से)
not
:
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
जग्मिhas gone; has come
जग्मि:
Kriyā
TypeVerb
Root√गम् (गत्यर्थ)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App