Sukta 95

Mantra 1

द्वे विरूपे चरतः स्वर्थे अन्यान्या वत्समुप धापयेते । हरिरन्यस्यां भवति स्वधावाञ्छुक्रो अन्यस्यां ददृशे सुवर्चाः ॥

రెండు విభిన్నరూపాలు (ద్వే విరూపే) తమ తమ లక్ష్యమునకు సాగుతాయి; అవి రెండూ పరస్పరం దగ్గరగా కాళ్లను (వత్సం) పాలుపోయించుతాయి. ఒకటిలో హరి (తామ్రవర్ణ) స్వధావాన్—తన నియమంలో స్థితుడు—అవుతాడు; మరొకటిలో శుక్రుడు, సువర్చస్—ప్రకాశవంతుడు, మహాదీప్తిమంతుడు—గా దర్శనమిస్తాడు.

Mantra 3

त्रीणि जाना परि भूषन्त्यस्य समुद्र एकं दिव्येकमप्सु । पूर्वामनु प्र दिशं पार्थिवानामृतून्प्रशासद्वि दधावनुष्ठु ॥

అతనిని మూడు జన్మాలు (మూడు లోక-స్థితులు) అలంకరిస్తాయి—ఒకటి సముద్రంలో, ఒకటి దివ్యలోకంలో, మరొకటి అప్సు (జలతత్త్వంలో). పార్థివుల పూర్వ దిశను అనుసరించి, అతడు ఋతువులను శాసించి, వాటిని యథాక్రమంగా వేరు వేరుగా స్థాపిస్తాడు.

Mantra 4

क इमं वो निण्यमा चिकेत वत्सो मातॄर्जनयत स्वधाभिः । बह्वीनां गर्भो अपसामुपस्थान्महान्कविर्निश्चरति स्वधावान् ॥

ఎవరు మీకోసం ఈ నిన్య (దాగిన) రహస్యాన్ని గ్రహించారు—వత్సుడు (దూడ) తన స్వధా (స్వశక్తులు) చేత మాతృలను జనింపజేస్తాడని? అనేక కర్మల గర్భమైనవాడు, అప్సు (జల) ఒడిలోనుండి, ఆ మహా కవి (ఋషి) స్వధావాన్‌గా బయలుదేరి నిశ్చరించుచున్నాడు.

Mantra 5

आविष्ट्यो वर्धते चारुरासु जिह्मानामूर्ध्वः स्वयशा उपस्थे । उभे त्वष्टुर्बिभ्यतुर्जायमानात्प्रतीची सिंहं प्रति जोषयेते ॥

ప్రకటమై అతడు వృద్ధి చెందుతాడు—వారిలో మనోహరుడై; వంకరల ఒడిలోనూ అతడు ఊర్ధ్వంగా, స్వయశస్సుతో. జన్మించగానే త్వష్టృ యొక్క ఆ రెండు (మాతలు) అతనిని భయపడతాయి; అతనిని ఎదుర్కొని, ఆ సింహునిలో ఆనందించి, అతనిని అనుగ్రహిస్తాయి.

Mantra 6

उभे भद्रे जोषयेते न मेने गावो न वाश्रा उप तस्थुरेवैः । स दक्षाणां दक्षपतिर्बभूवाञ्जन्ति यं दक्षिणतो हविर्भिः ॥

ఆ రెండు మంగళమయ శక్తులు అతనిని సంతోషంగా ఆశ్రయిస్తాయి; అతడు చలించడు. మ్రోగే గోవులవలె, తమ తమ ఉత్సాహ-ప్రేరణలతో అతని సమీపంలో నిలుస్తాయి. అతడు నైపుణ్యశక్తుల అధిపతి—దక్షపతి—అయ్యాడు; అతనిని వారు కుడి వైపు నుండి హవిస్-ఆహుతులతో అభిషేకిస్తారు.

Mantra 7

उद्यंयमीति सवितेव बाहू उभे सिचौ यतते भीम ऋञ्जन् । उच्छुक्रमत्कमजते सिमस्मान्नवा मातृभ्यो वसना जहाति ॥

అతడు పైకి లేచి విస్తరిస్తాడు—సవితా తన బాహువులను ఎత్తినట్లుగా. అతడు తన రెండు ప్రకాశవంతమైన ప్రవాహాలను బిగించి లాగుతాడు—భయంకరుడు, వాటిని దీప్తితో రంగరిస్తూ. అతడు కాంతిమయ ఆవరణాన్ని పైకి తోసి చలనంలో పెడతాడు; ఈ లోకంలోని జీర్ణ కప్పులను విసర్జించి, మాతృ-శక్తుల నుండి కొత్త వస్త్రాలను ధరించుకుంటాడు.

Mantra 8

त्वेषं रूपं कृणुत उत्तरं यत्सम्पृञ्चानः सदने गोभिरद्भिः । कविर्बुध्नं परि मर्मृज्यते धीः सा देवताता समितिर्बभूव ॥

అతడు మరింత శ్రేష్ఠమైన, ఉగ్రమైన రూపాన్ని నిర్మిస్తాడు—సదనంలో రశ్ములు (గోవులు) మరియు ఆపః (జలాలు) తో కలిసినప్పుడు. కవి-చేతన ‘ధీ’ పునాదిని చుట్టూ మృదువుగా మర్దించి మెరిపిస్తుంది. అదే దేవతాతా—దైవ క్రమవ్యవస్థ—గా అవుతుంది; మనలో దేవత్వం యొక్క సిద్ధ సంగమం, పరిపూర్ణ సమితి.

Mantra 10

धन्वन्त्स्रोतः कृणुते गातुमूर्मिं शुक्रैरूर्मिभिरभि नक्षति क्षाम् । विश्वा सनानि जठरेषु धत्तेऽन्तर्नवासु चरति प्रसूषु ॥

ఆయన ఎండిన విస్తారంలో ఒక స్రోతస్సును (కాలువను) నిర్మిస్తాడు, ఒక మార్గాన్ని నిర్మిస్తాడు, ఒక అలను లేపుతాడు; ప్రకాశమయ అలలతో భూమి-తలాన్ని చేరి దానిని వ్యాపింపజేస్తాడు. సమస్త ప్రాచీన నిధులను గర్భాలలో నిలుపుతాడు; మరియు కొత్త జన్మల అంతరంలో ఆయన సంచరిస్తాడు—ప్రసవాలలో అంతర్లీనమైన ఒక గూఢ శక్తిగా.

Mantra 11

एवा नो अग्ने समिधा वृधानो रेवत्पावक श्रवसे वि भाहि । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥

హే అగ్నీ, మా సమిధతో వర్ధిల్లువాడా, హే పావకా, సమృద్ధి మరియు ప్రకాశమయ కీర్తితో మా కోసం వెలుగొందు. ఆ కీర్తిని మా కోసం మిత్రుడు మరియు వరుణుడు బలపరచుగాక; అదితి—ప్రవహించే సత్త్వపు నది—మరియు పృథివి, ద్యౌ (స్వర్గం) దానిని ధారించుగాక.