HomeRig VedaMandala 1Sukta 117Mantra 5
Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 1.117.5: Mandala 1, Sukta 117, Mantra 5

Sukta 1.117

Rishi: Kakṣīvat Dairghatamasa (trad.)
Devata: Aśvinau
Chandas: Triṣṭubh (probable)

सुषुप्वांसं न निॠतेरुपस्थे सूर्यं न दस्रा तमसि क्षियन्तम् । शुभे रुक्मं न दर्शतं निखातमुदूपथुरश्विना वन्दनाय ॥

suṣupvā́ṃsaṃ ná nírṛter upásthe sū́ryaṃ ná dasrā támasi kṣiyántam | śubhé rukmáṃ ná darśatáṃ níkhātam úd ūpathur aśvinā vandánāya ||

నిఋతి (విలయం) ఒడిలో నిద్రించివున్నవాడిలా, చీకటిలో నివసించే సూర్యుడిలా, చూపుకు దాగి పాతిపెట్టబడిన ప్రకాశమయ స్వర్ణాభరణంలా—హే అద్భుత అశ్వినౌ (దస్రా), మీరు వందనను పైకి లేపి, అతనిని మళ్లీ వెలుగు మరియు సత్తా లోకంలోకి తీసుకొచ్చారు.

सु॒षु॒प्वांसम्sleeping, one who had fallen asleep
सु॒षु॒प्वांसम्:
कर्म
TypeAdjective (participial)
Root√स्वप् (स्वप्/सुप्) → सुषुप्वस् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Root
निॠ॑तेःof Nirṛti (goddess of destruction/misfortune)
निॠ॑तेः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootनिॠति (प्रातिपदिक)
उ॒पस्थे॒in the lap/bosom
उ॒पस्थे॒:
अधिकारण
TypeNoun
Rootउपस्थ (प्रातिपदिक)
सूर्यम्the sun
सूर्यम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Root
द॒स्रा॒O wondrous ones (Aśvins)
द॒स्रा॒:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootदस्र (प्रातिपदिक; अश्विनोः विशेषण/नाम)
तमसिin darkness
तमसि:
अधिकारण
TypeNoun
Rootतमस् (प्रातिपदिक)
क्षि॒यन्तम्dwelling, lying/remaining
क्षि॒यन्तम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeAdjective (participial)
Root√क्षि (क्षि/क्षय्) → क्षियन्त् (वर्तमान कृदन्त)
शु॒भेin a bright/auspicious (place)
शु॒भे:
अधिकारण
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
रु॒क्मम्a golden ornament
रु॒क्मम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरुक्म (प्रातिपदिक)
like
:
TypeIndeclinable
Root
द॒र्श॒तम्beautiful to see, splendid
द॒र्श॒तम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootदर्शत (प्रातिपदिक)
निखा॑तम्buried, dug in
निखा॑तम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeAdjective (participial)
Rootनि-√खन् → निखात (कृदन्त)
उद्up, out
उद्:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootउद्
ऊ॒प॒थुःyou two brought up / raised out
ऊ॒प॒थुः:
कर्तृ (क्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-√ऊह्/वह् (वेद. रूप: ऊपथुः)
अ॒श्वि॒ना॒O Aśvins
अ॒श्वि॒ना॒:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
वन्द॑नायfor Vandana (the man named Vandana)
वन्द॑नाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootवन्दन (प्रातिपदिक)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App