Previous Verse
Next Verse

Shloka 25

Saptajana-āśrama Darśana and the Approach to Kiṣkindhā

Hermitage of Seven Sages; March toward Vāli’s Capital

कुरु प्रणामं धर्मात्मंस्तेषामुद्दिश्य राघव।लक्ष्मणेव सह भ्रात्रा प्रयन्तस्सयताञ्जलिः।।

kuru praṇāmaṃ dharmātmans teṣām uddiśya rāghava | lakṣmaṇenaiva saha bhrātrā prayataḥ sayatāñjaliḥ ||

హే ధర్మాత్మ రాఘవా, వారిని ఉద్దేశించి మనసులో ప్రణామం చేయుము; లక్ష్మణ భ్రాతతో కలిసి సంయమంతో అంజలి బద్ధంగా ముందుకు సాగుము।

कुरुdo/offer
कुरु:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
प्रणामम्obeisance
प्रणामम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रणाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
धर्मात्मन्O righteous-souled one
धर्मात्मन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootधर्मात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (धर्मः आत्मा यस्य)
तेषाम्to/for them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
उद्दिश्यwith reference to, addressing
उद्दिश्य:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउद्+√दिश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive); “having directed (mind) toward/with reference to”
राघवO Rāghava
राघव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
लक्ष्मणlike Lakṣmaṇa
लक्ष्मण:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; उपमान-प्रयोगे (elliptic: “like Lakṣmaṇa (does)”)
इवlike
इव:
Upamā-dyotaka (उपमा-द्योतक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमा-सूचक
सहtogether with
सह:
Sahārtha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक-निपात (with)
भ्रात्राwith (your) brother
भ्रात्रा:
Sahakāraka/Karana (सहकारक/करण)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (सह-करण), एकवचन
प्रयतःhumbly, self-controlled
प्रयतः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रयत (प्रातिपदिक; √यम् क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त-विशेषण (one who is restrained/attentive) विशेषण (त्वम्—understood)
सयताञ्जलिःwith joined palms
सयताञ्जलिः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस+यत+अञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (यतः अञ्जलिः यस्य = with folded hands) विशेषण (त्वम्—understood)

'O rigteous Rama! you and your brother Lakshmana humbly offer obeisance to them(sacred hermitage and sages Saptajana) with folded hands and meditate on them.

R
Rāghava (Rāma)
L
Lakṣmaṇa

FAQs

Maryādā (right conduct) is central: sacred persons and places must be approached with humility, mental reverence, and disciplined bodily comportment.

Before entering/approaching the powerful hermitage, Rāma is instructed to offer respectful obeisance and proceed with Lakṣmaṇa in a reverent manner.

Humility (vinaya): honoring spiritual excellence through respectful speech, thought, and gesture.