Adhyaya 60
The Account of Sukalā and the Greatness of Nārī-tīrtha (Wife-Assisted Śrāddha and Pitṛ-Liberation)
కృకలుడు ధర్మరాజును అడిగాడు—సిద్ధి ఎలా లభిస్తుంది? పితృమోక్షం ఎలా సాధ్యం? ధర్ముడు చెప్పాడు—ఇంటికి వెళ్లి పతివ్రత అయిన సుకలాను సాంత్వనపరచి, ఆమె సహకారంతో శ్రాద్ధం చేయి; గృహస్థాశ్రమంలోనే ధర్మం (అర్థమూ) పరిపూర్ణమవుతుంది, యజ్ఞ-శ్రాద్ధకర్మలకు గృహిణి భాగస్వామ్యం అనివార్యం. కృకలుడు తిరిగి వచ్చి, సుకలా మంగళ స్వాగతక్రియలు చేసింది; ఇద్దరూ దేవాలయంలో తీర్థస్మరణతో దేవపూజ చేసి పుణ్యశ్రాద్ధం నిర్వహించారు. అప్పుడు పితృదేవతలు, దేవతలు దివ్యవిమానాలలో వచ్చారు; ఋషులతో పాటు బ్రహ్మ, దేవితో మహేశ్వరుడు మరియు దివ్యసాక్షులు దంపతులను—ప్రత్యేకంగా సుకల సత్యనిష్ఠను—ప్రశంసించారు. వరాలు ఇచ్చినప్పుడు, దంపతులు చిరభక్తి, ధర్మస్థైర్యం, పితృలతో కలిసి వైష్ణవలోకప్రాప్తి కోరారు. చివరికి ఆ స్థలం ‘నారీ-తీర్థం’గా ప్రసిద్ధమై, దీని శ్రవణం పాపనాశం, ఐశ్వర్యం, విద్య, విజయం, వంశవృద్ధి ఫలితాలను ఇస్తుందని చెప్పబడింది।
Shlokas
Verse 1
कृकल उवाच । कथं मे जायते सिद्धिः कथं पितृविमोचनम् । एतन्मे विस्तरेणापि धर्मराज वदाधुना
కృకలుడు అన్నాడు—“నాకు సిద్ధి ఎలా కలుగుతుంది? నా పితృవిమోచనం ఎలా జరుగుతుంది? ఓ ధర్మరాజా, దీనిని ఇప్పుడు నాకు విస్తారంగా చెప్పుము.”
Verse 2
धर्म उवाच । गच्छ गेहं महाभाग त्वां विना दुःखमाचरत् । संबोधय त्वं सुकलां स्वपत्नीं धर्मचारिणीम्
ధర్ముడు అన్నాడు—“హే మహాభాగా, ఇంటికి వెళ్ళు. నీవు లేక ఆమె దుఃఖంతో జీవిస్తోంది. ధర్మాచారిణి అయిన నీ భార్య సుకలాను నీవు ఓదార్చుము.”
Verse 3
श्राद्धदानं गृहं गत्वा तस्या हस्तेन वै कुरु । स्मृत्वा पुण्यानि तीर्थानि यजस्व त्वं सुरोत्तमान्
ఆమె ఇంటికి వెళ్లి ఆమె చేతుల ద్వారానే శ్రాద్ధదానం చేయించుము. పుణ్యతీర్థాలను స్మరించి నీవు శ్రేష్ఠ దేవతలను ఆరాధించుము.
Verse 4
तीर्थयात्राकृता सिद्धिस्तव चैव भविष्यति । भार्यां विना तु यो लोके धर्मं साधितुमिच्छति
తీర్థయాత్ర వల్ల కలిగే సిద్ధి నీకూ నిశ్చయంగా కలుగుతుంది. అయితే ఈ లోకంలో భార్య లేకుండా ధర్మాన్ని సాధించదలచినవాడు—
Verse 5
स गार्हस्थ्यं विलोप्यैव एकाकी विचरेद्वनम् । विफलो जायते लोके तं न मन्यंति देवताः
గృహస్థధర్మాన్ని విడిచి ఒంటరిగా అడవిలో సంచరించువాడు లోకంలో నిష్ఫలుడగును; దేవతలు అతనిని గౌరవించరు।
Verse 6
यज्ञाः सिद्धिं तदायांति यदा स्याद्गृहिणी गृहे । एकाकी स समर्थो न धर्मार्थसाधनाय च
ఇంటిలో గృహిణి ఉన్నప్పుడు యజ్ఞాలు సిద్ధిని పొందుతాయి; ఒంటరి పురుషుడు ధర్మార్థసాధనకు సమర్థుడు కాడు।
Verse 7
विष्णुरुवाच । एवमुक्त्वा च तं वैश्यं गतो धर्मो यथागतम् । कृकलोपि स धर्मात्मा स्वगृहं प्रतिप्रस्थितः
విష్ణువు పలికెను—ఆ వైశ్యునికి ఇలా చెప్పి ధర్ముడు వచ్చిన దారినే తిరిగి వెళ్లెను; ధర్మాత్ముడైన కృకలుడు కూడా తన ఇంటికి బయలుదేరెను।
Verse 8
स्वगृहं प्राप्य मेधावी दृष्ट्वा तां च पतिव्रताम् । सार्थवाहेन तेनापि स्वस्थानं प्राप्य बुद्धिमान्
తన ఇంటికి చేరిన మేధావి ఆమెను—పతివ్రతను—చూచెను; ఆ బుద్ధిమంతుడైన సార్థవాహుడు కూడా తన స్థానానికి చేరెను।
Verse 9
तया समागतं दृष्ट्वा भर्तारं धर्मकोविदम् । कृतं सुमंगलं पुण्यं भर्तुरागमने तदा
ధర్మంలో నిపుణుడైన భర్త వచ్చి చేరినదాన్ని చూసి, ఆమె అప్పుడు భర్తాగమన సందర్భమున పుణ్యమైన సుమంగళ కర్మలను ఆచరించెను।
Verse 10
समाचष्ट स धर्मात्मा धर्मस्यापि विचेष्टितम् । समाकर्ण्य महाभागा भर्तुर्वाक्यं मुदावहम्
అప్పుడు ఆ ధర్మాత్ముడు ధర్మమునకు సంబంధించిన సూక్ష్మమైన వ్యవహారములనుకూడా వివరించాడు. మహాభాగ్యవతి భార్య భర్త ఆనందదాయక వాక్యములను విని శ్రద్ధగా ఆలకించింది.
Verse 11
धर्मवाक्यं प्रशस्याथ अनुमेने च तं तथा । विष्णुरुवाच । अथो स कृकलो वैश्यस्तया सार्धं सुपुण्यकम्
ధర్మవాక్యములను ప్రశంసించి అతడు అలాగే సమ్మతిని ఇచ్చాడు. విష్ణువు పలికెను—అప్పుడు కృకల అనే వైశ్యుడు ఆమెతో కలిసి అత్యంత పుణ్యకార్యాన్ని ఆచరించాడు.
Verse 12
चकार श्रद्धया श्राद्धं देवतागृहसंस्थितः । पितरो देव गंधर्वा विमानैश्च समागताः
దేవాలయంలో ఆసీనుడై అతడు శ్రద్ధతో శ్రాద్ధాన్ని ఆచరించాడు. అప్పుడు పితృదేవతలు, దేవతలు మరియు గంధర్వులు విమానములపై అక్కడికి వచ్చారు.
Verse 13
तुष्टुवुस्तौ महात्मानौ दंपती मुनयस्तथा । अहं चापि तथा ब्रह्मा देव्यायुक्तो महेश्वरः
అప్పుడు మునులు ఆ మహాత్మ దంపతులను—భర్త భార్యలను—స్తుతించారు; అలాగే నన్ను, బ్రహ్మను, మరియు దేవితో కూడిన మహేశ్వరుని నుండీ స్తుతి కలిగింది.
Verse 14
सर्वे देवाः सगंधर्वा विमानैश्च समागताः । अहमेव ततो ब्रह्मा देव्यायुक्तो महेश्वरः
సర్వ దేవతలు గంధర్వులతో కలిసి విమానములపై అక్కడికి వచ్చారు. ఆపై నేను స్వయంగా బ్రహ్మరూపంగా, అలాగే దేవితో ఏకమైన మహేశ్వరరూపంగా కూడా అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాను.
Verse 15
सर्वे देवाः सगंधर्वास्तस्याः सत्येन तोषिताः । ऊचुश्च तौ महात्मानौ धर्मज्ञौ सत्यपंडितौ
ఆమె సత్యనిష్ఠచేత గంధర్వులతో కూడిన సమస్త దేవతలు సంతోషించారు; ధర్మజ్ఞులు, సత్యపండితులు అయిన ఆ ఇద్దరు మహాత్ములను ఉద్దేశించి పలికారు।
Verse 16
भार्यया सह भद्रं ते वरं वरय सुव्रत । कृकल उवाच । कस्य पुण्यप्रसंगेन तपसश्च सुरोत्तमाः
“సువ్రతా, నీకు మంగళం కలుగుగాక; భార్యతో కలిసి వరం కోరుకో.” కృకలుడు అన్నాడు—“హే సురోత్తములారా, ఎవరి పుణ్యసంగముచేత, ఏ తపస్సుచేత మీరు ప్రసన్నులై ప్రాప్యులవుతారు?”
Verse 17
सभार्याय वरं दातुं भवंतो हि समागताः । इंद्र उवाच । एषा सती महाभागा सुकला चारुमंगला
“మీరు నా భార్యతో కూడ నాకు వరం ఇవ్వడానికి ఇక్కడ సమాగమయ్యారు.” ఇంద్రుడు అన్నాడు—“ఈమె సతీ, మహాభాగ్యవతి; సర్వాంగసంపన్న, మనోహర మంగళలక్షణాలతో యుక్తురాలు.”
Verse 18
अस्याः सत्येन तुष्टाः स्म दातुकामा वरं तव । समासेन तु तत्प्रोक्तं पूर्ववृत्तांतमेव च
ఆమె సత్యముచేత మేము సంతోషించాము; నీకు వరం ఇవ్వదలచాము. సంక్షేపంగా ఇదే చెప్పబడింది; పూర్వవృత్తాంతమూ అలాగే పేర్కొనబడింది।
Verse 19
तस्याश्चरितमाहात्म्यं श्रुत्वा भर्ता स हर्षितः । तया सह स धर्मात्मा हर्षव्याकुललोचनः
ఆమె చరిత్రమహాత్మ్యాన్ని విని ఆమె భర్త ఆనందించాడు. ఆ ధర్మాత్ముడు ఆమెతో కలిసి, హర్షంతో కంపించే కన్నులతో, పరమానందంలో మునిగిపోయాడు।
Verse 20
ननाम देवताः सर्वा उवाच च पुनः पुनः । यदि तुष्टा महाभागा त्रयो देवाः सनातनाः
సర్వ దేవతలు నమస్కరించగా, అతడు మళ్లీ మళ్లీ పలికెను— “మహాభాగ్యులు, సనాతనులు అయిన ఆ ముగ్గురు దేవులు ప్రసన్నులైతే…”
Verse 21
अन्ये च ऋषयः पुण्याः कृपां कृत्वा ममोपरि । जन्मजन्मनि देवानां भक्तिमेवं करोम्यहम्
ఇతర పుణ్య ఋషులు నాపై కరుణ చూపి (ఈ వరమిచ్చిరి)— నేను జన్మ జన్మాంతరములలో దేవతల పట్ల ఇలానే భక్తిని ఆచరిస్తాను।
Verse 22
धर्मसत्यरतिः स्यान्मे भवतां हि प्रसादतः । पश्चाद्धि वैष्णवं लोकं सभार्यश्च पितामहैः
మీ ప్రసాదమువలన నాకు ధర్మసత్యముల పట్ల అనురక్తి కలుగుగాక; అనంతరం నేను భార్యతో కూడి, పితృపితామహులతో సహ వైష్ణవ లోకాన్ని పొందుదును గాక।
Verse 23
गंतुमिच्छाम्यहं देवा यदि तुष्टा महौजसः । देवा ऊचुः । एवमस्तु महाभाग सर्वमेव भविष्यति
“ఓ దేవులారా, మహౌజసులు మీరు ప్రసన్నులైతే నేను ప్రయాణమగుటకు ఇచ్ఛిస్తున్నాను.” దేవులు పలికిరి— “ఎవమస్తు, మహాభాగ; సమస్తమూ నిశ్చయంగా జరుగును.”
Verse 24
पुष्पवृष्टिं ततश्चक्रुस्तयोरुपरि भूपते । जगुर्गीतं महापुण्यं ललितं सुस्वरं ततः
అనంతరం, ఓ భూపతే, వారు ఆ ఇద్దరిపై పుష్పవృష్టి కురిపించిరి; తదుపరి మహాపుణ్యమైన, లలితమైన, సుస్వరమైన గీతాన్ని ఆలపించిరి।
Verse 25
गंधर्वा गीततत्त्वज्ञा ननृतुश्चाप्सरोगणाः । ततो देवाः सगंधर्वाः स्वंस्वं स्थानं नृपोत्तम
గానతత్త్వాన్ని తెలిసిన గంధర్వులు గానం చేసిరి, అప్సరాగణములు నర్తించిరి. అనంతరం గంధర్వులతో కూడిన దేవతలు, ఓ నృపోత్తమా, తమ తమ ధామములకు తిరిగి వెళ్లిరి.
Verse 26
वरं दत्वा प्रजग्मुस्ते स्तूयमानाः पतिव्रताम् । नारीतीर्थं समाख्यातमन्यत्किंचिद्वदामि ते
ఆమెకు వరమిచ్చి, ఆ పతివ్రతను స్తుతిస్తూ వారు బయలుదేరిరి. ‘నారీ-తీర్థం’ అని ప్రసిద్ధమైన తీర్థం ఇలా చెప్పబడింది; ఇక నీకు మరికొంత వివరిస్తాను.
Verse 27
एतत्ते सर्वमाख्यातं पुण्याख्यानमनुत्तमम् । यः शृणोति नरो राजन्सर्वपापैः प्रमुच्यते
ఓ రాజా, ఈ అనుత్తమ పుణ్యాఖ్యానాన్ని నీకు సంపూర్ణంగా వివరించాను. దీనిని వినే మనిషి సమస్త పాపాల నుండి విముక్తుడగును.
Verse 28
श्रद्धया शृणुते नारी सुकलाख्यानमुत्तमम् । सौभाग्येन तु सत्येन पुत्रपौत्रैर्न मुच्यते
శ్రద్ధతో సుకల యొక్క ఉత్తమాఖ్యానాన్ని వినే స్త్రీ సౌభాగ్యవతిగా నిలుస్తుంది; నిజముగా ఆమె కుమార-పౌత్రుల నుండి వంచితురాలు కాదూ.
Verse 29
मोदते धनधान्येन सहभर्त्रा सुखी भवेत् । पतिव्रता भवेत्सा च जन्मजन्मनि नान्यथा
ఆమె ధన-ధాన్యాలతో ఆనందించును, భర్తతో కలిసి సుఖంగా జీవించును. ఆమె జన్మ జన్మాంతరములలోనూ పతివ్రతగానే ఉండును—ఇతరథా కాదు.
Verse 30
ब्राह्मणो वेदविद्वांश्च क्षत्रियो विजयी भवेत् । धनधान्यं भवेच्चैव वैश्यगेहे न संशयः
బ్రాహ్మణుడు వేదవిద్వాంసుడవుతాడు, క్షత్రియుడు విజేతగా నిలుస్తాడు. వైశ్యుని గృహంలో ధన-ధాన్య సమృద్ధి నిశ్చయంగా కలుగుతుంది—సందేహం లేదు.
Verse 31
धर्मज्ञो जायते राजन्सदाचारः सुखी भवेत् । शूद्र सुःखमवाप्नोति पुत्रपौत्रैः प्रवर्धते
ఓ రాజా, మనిషి ధర్మజ్ఞుడుగా జన్మిస్తాడు; సదాచారంతో సుఖవంతుడవుతాడు. శూద్రుడుకూడా సుఖాన్ని పొందుతూ కుమార-పౌత్రులతో అభివృద్ధి చెందుతాడు.
Verse 32
विपुला जायते लक्ष्मीर्धनधान्यैरलंकृता
ధన-ధాన్యాలతో అలంకృతమైన విస్తారమైన లక్ష్మీ (సమృద్ధి) ఉద్భవిస్తుంది.
Verse 60
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे षष्टितमोऽध्यायः
ఇట్లు శ్రీపద్మపురాణం భూమిఖండంలో, వేనోపాఖ్యానాంతర్గత సుకలా-చరిత్రమున ষష్టితమ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.