
The Aśokasundarī–Nahuṣa Episode: Demon Stratagems, Protection by Merit, and Lineage Prophecy
ఈ అధ్యాయంలో అశోకసుందరీ–నహుష కథ కొనసాగుతుంది. హుణ్డ అనే దైత్యుడు/దానవుడు ‘ఆయు కుమారుడైన నవజాత నహుషుణ్ని నేను తిన్నాను’ అని అహంకారంగా చెప్పి, అశోకసుందరీని నియత భర్తను విడిచిపెట్టమని ప్రేరేపిస్తాడు. అప్పుడు శివకన్య తపస్విని సత్యం, తపస్సు బలంతో ప్రతివచనం చెబుతూ శాపభయంతో అతన్ని నిరోధించి, సత్యతపస్సులే దీర్ఘాయుష్షుకు రక్ష అని ప్రకటిస్తుంది. తదుపరి పూర్వపుణ్య రక్షణశక్తి వివరించబడుతుంది—విషాలు, ఆయుధాలు, అగ్ని, మంత్రప్రయోగాలు, బంధనం వంటి విపత్తులలోనూ ధర్మనిష్ఠులు క్షేమంగా ఉంటారు. విష్ణుభక్తుడైన కిన్నరదూత విద్వర అశోకసుందరీకి సాంత్వన చెప్పి—నహుషుడు జీవించి ఉన్నాడు, దైవకృపా-కర్మపుణ్యాలచే రక్షింపబడుతున్నాడు; అతడు అరణ్యంలో సత్యేక ముని ఆశ్రమంలో విద్యాభ్యాసం చేస్తూ, కాలానుగుణంగా హుణ్డను సంహరిస్తాడని తెలియజేస్తాడు. చివరగా యయాతి వంశప్రవాహం, అతని కుమారులు తురు, పురు, ఉరు, యదు మరియు యదు వంశజుల వివరాలు వస్తాయి; వ్యక్తిగత సద్గుణం, దైవవ్యవస్థ, వంశపారంపర్య నిరంతరత ఒకే తాటిపై చూపబడతాయి.
Verse 1
कुंजल उवाच । प्रणिपत्य प्रसाद्यैव वशिष्ठं तपतां वरम् । आमंत्र्य निर्जगामाथ बाणपाणिर्धनुर्धरः
కుంజలుడు చెప్పెను—తపస్వులలో శ్రేష్ఠుడైన వశిష్ఠునికి నమస్కరించి, ఆయనను ప్రసన్నం చేసి, ధనుర్ధరుడు బాణం చేతబట్టి ఆయనకు వీడ్కోలు చెప్పి బయలుదేరెను।
Verse 2
एणस्य मांसं सुविपाच्यभोजितं बालस्तया रक्षित एव बुद्ध्या । आयोः सुपुत्रः सगुणः सुरूपो देवोपमो देवगुणैश्च युक्तः
జింక మాంసాన్ని బాగా వండి ఆమెకు భోజనం పెట్టినందున, ఆమె జ్ఞానపూర్వక సంకల్పంతో ఆ బాలుడు రక్షింపబడెను। అలా ఆయువుకు ఉత్తమ కుమారుడు కలిగెను—గుణవంతుడు, సురూపుడు, దేవసముడు, దివ్యగుణసంపన్నుడు।
Verse 3
तेनैव मांसेन सुसंस्कृतेन मृष्टेन पक्वेन रसानुगेन । तमेव दैत्यं परिभाष्य सूदो दुष्टं सुहर्षेण व्यभोजयत्तदा
అదే మాంసాన్ని సుసంస్కరించి, శుభ్రపరచి, బాగా వండి, రుచికి తగిన రసంతో సిద్ధం చేసి, వంటవాడు ఆ దుష్ట దైత్యునితో మాటలాడి, ఆ సమయంలో హర్షంతో అతనికి వడ్డించెను।
Verse 4
बुभुजे दानवो मांसं रसस्वादुसमन्वितम् । हर्षेणापि समाविष्टो जगामाशोकसुंदरीम्
దానవుడు రుచికరమైన రసంతో నిండిన ఆ మాంసాన్ని భుజించెను। హర్షంతో నిండిపోయి తరువాత అశోకసుందరీ వద్దకు వెళ్లెను।
Verse 5
तामुवाच ततस्तूर्णं कामोपहतचेतनः । आयुपुत्रो मया भद्रे भक्षितः पतिरेव ते
అప్పుడు కామావేశంతో చిత్తం మోహితమై అతడు ఆమెతో వెంటనే అన్నాడు— “భద్రే! నేను ఆయుపుత్రుణ్ని భక్షించాను; అతడే నీ భర్త.”
Verse 6
मामेव भज चार्वंगि भुंक्ष्व भोगान्मनोनुगान् । किं करिष्यसि तेन त्वं मानुषेण गतायुषा
“చార్వంగీ! నన్నే ఏకముగా భజించు; మనసుకు నచ్చిన భోగాలను అనుభవించు. ఆయుష్షు తీరిన ఆ మనుష్యునితో నీవేమి చేయగలవు?”
Verse 7
प्रत्युवाच समाकर्ण्य शिवकन्या तपस्विनी । भर्ता मे दैवतैर्दत्तो अजरो दोषवर्जितः
ఇది విని తపస్వినీ అయిన శివకన్య ప్రత్యుత్తరం చెప్పింది— “దేవతలు నాకు ప్రసాదించిన భర్త అజరుడు, దోషరహితుడు.”
Verse 8
तस्य मृत्युर्न वै दृष्टो देवैरपि महात्मभिः । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं दानवो दुष्टचेष्टितः
“అతని మరణాన్ని మహాత్ములైన దేవతలకైనా చూడబడలేదు.” అని ఆమె మాట విని దుష్టచేష్టుడైన దానవుడు (క్రోధించాడు).
Verse 9
तामुवाच विशालाक्षीं प्रहस्यैव पुनः पुनः । अद्यैव भक्षितं मांसमायुपुत्रस्य सुंदरि
అతడు మళ్లీ మళ్లీ నవ్వుతూ ఆ విశాలాక్షిని ఇలా అన్నాడు— “సుందరీ! ఈ రోజే నేను ఆయుపుత్రుని మాంసాన్ని భక్షించాను.”
Verse 10
जातमात्रस्य बालस्य नहुषस्य दुरात्मनः । एवमाकर्ण्य सा वाक्यं कोपं चक्रे सुदारुणम्
దురాత్ముడైన నహుషుడు జన్మమాత్రమైన శిశువే అయినప్పటికీ అతనిగూర్చి అటువంటి మాటలు విని ఆమె అత్యంత భయంకరమైన కోపంతో ఉప్పొంగింది।
Verse 11
प्रोवाच सत्यसंस्था सा तपसा भाविता पुनः । तप एव मया तप्तं मनसा नियमेन वै । आयुसुतश्चिरायुश्च सत्येनैव भविष्यति
సత్యంలో స్థిరపడిన ఆమె, తపస్సుతో బలపడినదై మళ్లీ పలికింది— “మనస్సుతో, నియమసంయమంతో నేను తపస్సే తపించాను; నా కుమారుడు ఆయుసుతుడు సత్యబలంతోనే దీర్ఘాయువు పొందును।”
Verse 12
इतो गच्छ दुराचार यदि जीवितुमिच्छसि । अन्यथा त्वामहं शप्स्ये पुनरेव न संशयः
బతకాలని ఉంటే ఇక్కడి నుంచి వెళ్లిపో, దురాచారుడా! లేకపోతే నేను నిన్ను మళ్లీ శపిస్తాను— ఇందులో సందేహం లేదు।
Verse 13
एवमाकर्णितं तस्याः सूदेन नृपतिं प्रति । परित्यज्य महाराज एतामन्यां समाश्रय
ఆమె వృత్తాంతాన్ని ఇలా విని సూతుడు రాజుతో అన్నాడు— “మహారాజా, ఈ స్త్రీని విడిచి మరొకదానిని ఆశ్రయించండి (అంటే మరొక భార్యను స్వీకరించండి)।”
Verse 14
सूदेन प्रेषितो दैत्यः स हुंडः पापचेतनः । निर्जगाम त्वरायुक्तः स स्वां भार्यां प्रियां प्रति
సూతుడు పంపగా పాపచిత్తుడైన దైత్యుడు హుండుడు వెంటనే తొందరగా బయలుదేరి తన ప్రియ భార్య వైపు సాగాడు।
Verse 15
चेष्टितं नैव जानाति दास्या सूदेन यत्कृतम् । तस्यै निवेदितं सर्वं प्रियायै वृत्तमेव च
దాసి ద్వారా సూతుడు చేసిన కార్యాన్ని ఆమె ఏమాత్రం తెలియదు. అయినా సమస్తమూ ఆమెకు నివేదించబడింది—ప్రియకు సంపూర్ణ వృత్తాంతం చెప్పబడింది.
Verse 16
सूत उवाच । अशोकसुंदरी सा च महता तपसा किल । दुःखशोकेन संतप्ता कृशीभूता तपस्विनी
సూతుడు పలికెను—ఆ అశోకసుందరీ మహత్తర తపస్సు చేసిందని చెబుతారు. దుఃఖశోకాలతో దగ్ధమై ఆ తపస్విని కృశించిపోయింది.
Verse 17
चिंतयंती प्रियं कांतं तं ध्यायति पुनः पुनः । किं न कुर्वंति वै दैत्या उपायैर्विविधैरपि
ప్రియమైన కాంతుని తలచుకుంటూ ఆమె అతనినే మళ్లీ మళ్లీ ధ్యానిస్తుంది. దైత్యులు వివిధ ఉపాయాలతో ఏమి చేయరు చెప్పండి?
Verse 18
उपायज्ञाः सदा बुद्ध्या उद्यमेनापि सर्वदा । वर्तंते दनुजश्रेष्ठा नानाभावैश्च सर्वदा
ఉపాయజ్ఞులు, బుద్ధి మరియు ప్రయత్నాన్ని ఎల్లప్పుడూ ప్రయోగిస్తూ, దనుజశ్రేష్ఠులు నానావిధ రీతుల్లో నిరంతరం ప్రవర్తిస్తారు.
Verse 19
मायोपायेन योगेन हृताहं पापिना पुरा । तथा स घातितः पुत्र आयोश्चैव भविष्यति
పూర్వం ఒక పాపి మాయోపాయంతో నన్ను అపహరించాడు. అలాగే ఆ కుమారుడూ హతమవుతాడు, అతని ఆయుష్షు కూడా క్షీణించి అంతమవుతుంది.
Verse 20
यं दृष्ट्वा दैवयोगेन भवितारमनामयम् । उद्यमेनापि पश्येत किं वा नश्यति वा न वा
దైవయోగమువలన దర్శించి, ఇతడు భవిష్యత్తులో నిరామయుడగునని తెలిసినవానిని చూచినప్పటికీ, స్వయంకృషితో పరిశీలించాలి—ఏదైనా నశించునా, లేక నశించదా?
Verse 21
किं वा स उद्यमः श्रेष्ठः किं वा तत्कर्मजं फलम् । भाविभावः कथं नश्येत्ततो वेदः प्रतिष्ठति
నిజంగా శ్రేష్ఠమైన ప్రయత్నం ఏది? ఆ కర్మజ ఫలం ఏమిటి? భవితవ్యమైనది ఎలా నశించగలదు? దీనిపైనే వేదప్రామాణ్యం స్థిరపడింది.
Verse 22
विशेषो भावितो देवैः स कथं चान्यथा भवेत् । एवमेवं महाभागा चिंतयंती पुनः पुनः
దేవతలు ఏర్పరచిన విశేష ఫలితం—అది ఎలా వేరుగా జరుగగలదు? ఇలా ఆ మహాభాగ్య స్త్రీ మళ్లీ మళ్లీ ఆలోచించింది.
Verse 23
किन्नरो विद्वरो नाम बृहद्वंशोमहातनुः । सनाभ्योर्धनरः कायः पक्षाभ्यां हि विवर्जितः
విద్వరుడు అనే కిన్నరుడు ఉండెను—విశాల భుజాలు, మహాకాయ దేహం. నాభి పైభాగం మానవదేహమై, అతడు రెక్కలు లేనివాడు.
Verse 24
द्विभुजो वंशहस्तस्तु हारकंकणशोभितः । दिव्यगंधानुलिप्तांगो भार्यया सह चागतः
అతడు ద్విభుజుడు, చేతిలో వెదురు దండం ధరించినవాడు; హారం, కంకణాలతో శోభించినవాడు. దివ్య సుగంధంతో లేపబడిన దేహంతో భార్యతో కలిసి వచ్చెను.
Verse 25
तामुवाच निरानंदां स सुतां शंकरस्यहि । किमर्थं चिंतसे देवि विद्वरं विद्धि चागतम्
శంకరుని కుమార్తె ఆనందరహితగా ఉండటాన్ని చూసి అతడు ఆమెతో అన్నాడు— “దేవి, నీవెందుకు చింతిస్తున్నావు? ఒక విద్యావంతుడైన ఉత్తమ పురుషుడు ఇక్కడికి వచ్చాడని తెలుసుకో.”
Verse 26
किन्नरं विष्णुभक्तं मां प्रेषितं देवसत्तमैः । दुःखमेवं न कर्तव्यं भवत्या नहुषं प्रति
నేను కిన్నరుడను, విష్ణుభక్తుడను; దేవసత్తములు నన్ను పంపారు. నహుషుని పట్ల నీవు ఈ విధంగా దుఃఖం కలిగించడం తగదు.
Verse 27
हुंडेन पापचारेण वधार्थं तस्य धीमतः । कृतमेवाखिलं कर्म हृतश्चायुसुतः शुभे
శుభే, పాపాచారుడైన హుండా ఆ ధీమంతుని వధించుటకు కావలసిన కార్యమంతా చేసేశాడు; ఆయువు కుమారుడిని కూడా అపహరించాడు.
Verse 28
स तु वै रक्षितो देवैरुपायैर्विविधैरपि । हुंड एवं विजानाति आयुपुत्रो हृतो मया
కానీ అతడు దేవతలచే అనేక ఉపాయాలతో రక్షింపబడ్డాడు. అప్పుడు హుండా ఇలా గ్రహించాడు— “ఆయువు కుమారుడిని నేనే తీసుకుపోయాను.”
Verse 29
भक्षितस्तु विशालाक्षि इति जानाति वै शुभे । भवतां श्रावयित्वा हि गतोसौ दानवोऽधमः
విశాలాక్షి శుభే, అతడు (ఇలా) తెలుసుకుంటాడు— “నేను భక్షింపబడ్డాను.” మీకు ఇది వినిపించి ఆ అధమ దానవుడు వెళ్లిపోయాడు.
Verse 30
स्वेनकर्मविपाकेन पुण्यस्यापि महायशाः । पूर्वजन्मार्जितेनैव तव भर्त्ता स जीवति
హే మహాయశస్వినీ! తన స్వకర్మవిపాకం వల్ల—పుణ్యఫలమునకూడా—నీ భర్త జీవించి ఉన్నాడు; పూర్వజన్మార్జిత ఫలబలముతోనే నిలిచియున్నాడు.
Verse 31
पुण्यस्यापि बलेनैव येषामायुर्विनिर्मितम् । स्वर्जितस्य महाभागे नाशमिच्छंति घातकाः
హే మహాభాగ్యవతీ! ఎవరి ఆయుష్షు కేవలం పుణ్యబలముతో నిర్మితమైందో, వారి స్వార్జిత పుణ్యనాశాన్ని హంతకులుకూడా కోరరు.
Verse 32
दुष्टात्मानो महापापाः परतेजोविदूषकाः । तेषां यशोविनाशार्थं प्रपंचंति दिने दिने
దుష్టాత్ములు, మహాపాపులు, పరుల తేజస్సును మలినం చేసే వారు—వారి కీర్తి నాశనార్థం రోజురోజుకూ కుట్రలు పన్నుతారు.
Verse 33
नानाविधैरुपायैस्ते विषशस्त्रादिभिस्ततः । हंतुमिच्छंति तं पुण्यं पुण्यकर्माभिरक्षितम्
అప్పుడు వారు విషము, శస్త్రములు మొదలైన నానావిధ ఉపాయాలతో ఆ పుణ్యవంతుని హతమార్చదలచారు; కాని అతడు తన పుణ్యకర్మలచే రక్షింపబడెను.
Verse 34
पापिनश्चैव हुंडाद्या मोहनस्तंभनादिभिः । पीडयंति महापापा नानाभेदैर्बलाविलैः
పాపులు—హుణ్డులు మొదలైనవారు—ఆ మహాపాపులు మోహన, స్తంభన మొదలైన క్రియలతో, బలమూ మాయయూ కలిగిన నానావిధ పద్ధతులచే (ఇతరులను) పీడిస్తారు.
Verse 35
सुकृतस्य प्रयोगेण पूर्वजन्मार्जितेन हि । पुण्यस्यापि महाभागे पुण्यवंतं सुरक्षितम्
ఓ మహాభాగ! పూర్వజన్మలో సంపాదించిన సుకృత ప్రభావంతో, ఆ పుణ్యబలమే పుణ్యవంతుణ్ని సురక్షితంగా ఉంచుతుంది।
Verse 36
वैफल्यं यांति तेषां वै उपायाः पापिनां शुभे । यंत्रतंत्राणि मंत्राश्च शस्त्राग्निविषबंधनाः
ఓ శుభే! పాపుల అన్ని ఉపాయాలు వ్యర్థమవుతాయి—యంత్రతంత్రాలు, మంత్రాలు, అలాగే శస్త్రం, అగ్ని, విషం, బంధనం వంటి ప్రయత్నాలూ।
Verse 37
रक्षयंति महात्मानं देवपुण्यैः सुरक्षितम् । कर्तारो भस्मतां यांति स वै तिष्ठति पुण्यभाक्
దేవపుణ్యంతో సురక్షితుడైన మహాత్ముణ్ని పుణ్యబలం కాపాడుతుంది; దుష్కర్తలు భస్మమవుతారు, అతడు పుణ్యభాగిగా స్థిరంగా నిలుస్తాడు।
Verse 38
आयुपुत्रस्य वीरस्य रक्षका देवताः शुभे । पुण्यस्य संचयं सर्वे तपसां निधिमेव तु
ఓ శుభే! ఆయుపుత్రుడైన ఆ వీరునికి దేవతలే రక్షకులు; అతడు సమస్త పుణ్యసంచయం, తపస్సుల నిధి కూడా।
Verse 39
तस्माच्च रक्षितो वीरो नहुषो बलिनां वरः । सत्येन तपसा तेन पुण्यैश्च संयमैर्दमैः
అందువల్ల బలవంతులలో శ్రేష్ఠుడైన వీరుడు నహుషుడు, ఆ మనిషి సత్యం, తపస్సు, అలాగే పుణ్యమయమైన సంయమం-దమాల వల్ల రక్షింపబడ్డాడు।
Verse 40
मा कृथा दारुणं दुःखं मुंच शोकमकारणम् । स हि जीवति धर्मात्मा मात्रा पित्रा विना वने
ఇంత దారుణమైన దుఃఖానికి లోనుకావద్దు; ఈ కారణంలేని శోకాన్ని విడిచిపెట్టు. ఆ ధర్మాత్ముడు నిజంగా జీవించి, తల్లి తండ్రులు లేక అడవిలో నివసిస్తున్నాడు.
Verse 41
तपोवनेव सत्येकस्तपस्वि परिपालितः । वेदवेदांगतत्त्वज्ञो धनुर्वेदस्य पारगः
తపోవనంలో ‘సత్యేక’ అనే ఒక తపస్వి ఉండెను; అతడు జాగ్రత్తగా పెంచబడి రక్షింపబడెను. అతడు వేద-వేదాంగ తత్త్వజ్ఞుడు, ధనుర్వేదంలో పారంగతుడు.
Verse 42
यथा शशी विराजेत स्वकलाभिः स्वतेजसा । तथा विराजते सोऽपि स्वकलाभिः सुमध्यमे
చంద్రుడు తన కళలతో కూడి తన తేజస్సుతో ఎలా ప్రకాశిస్తాడో, అలాగే, ఓ సుమధ్యమే, అతడూ తన స్వగుణ-కళలతో ప్రకాశిస్తున్నాడు.
Verse 43
विद्याभिस्तु महापुण्यैस्तपोभिर्यशसा तथा । राजते परवीरघ्नो रिपुहा सुरवल्लभः
మహాపుణ్యప్రదమైన విద్యలతో, తపస్సుతో, యశస్సుతో కూడి అతడు ప్రకాశిస్తాడు—శత్రువీర సంహారకుడు, రిపునాశకుడు, దేవతలకు ప్రియుడు.
Verse 44
हुंडं निहत्य दैत्येंद्रं त्वामेवं हि प्रलप्स्यते । त्वया सार्द्धं स्त्रिया चैव पृथिव्यामेकभूपतिः
దైత్యేంద్ర హుండను సంహరించిన తరువాత అతడు నీతో ఇలా పలుకును—‘నీతో కలిసి, ఈ స్త్రీతో కూడ, అతడు భూమిపై ఏకైక భూపతిగా అవుతాడు.’
Verse 45
भविष्यति महायोगी यथा स्वर्गे तु वासवः । त्वं तस्मात्प्राप्स्यसे भद्रे सुपुत्रं वासवोपमम्
అతడు స్వర్గంలో వాసవుడు (ఇంద్రుడు) వలె మహాయోగి అవుతాడు. కాబట్టి, ఓ భద్రే, నీవు వాసవసమానమైన సుపుత్రుని పొందుతావు.
Verse 46
ययातिं नामधर्मज्ञं प्रजापालनतत्परम् । तथा कन्याशतं चापि रूपौदार्यगुणान्वितम्
యయాతి అనే రాజు ఉండెను—ధర్మజ్ఞుడు, ప్రజాపాలనలో నిమగ్నుడు; అలాగే రూపం, ఔదార్యం, గుణాలతో కూడిన వంద మంది కన్యలు కూడా ఉండిరి.
Verse 47
यासां पुण्यैर्महाराज इंद्रलोकं प्रयास्यति । इंद्रत्वं भोक्ष्यते देवि नहुषः पुण्यविक्रमः
ఓ మహారాజా, వారి పుణ్యఫలంతో పుణ్యవిక్రముడైన నహుషుడు ఇంద్రలోకానికి చేరును; ఓ దేవీ, అతడు ఇంద్రత్వాన్నీ అనుభవించును.
Verse 48
ययातिर्नाम धर्मात्मा आत्मजस्ते भविष्यति । प्रजापालो महाराजः सर्वजीवदयापरः
యయాతి అనే ధర్మాత్ముడైన కుమారుడు నీకు జన్మించును—ఓ మహారాజా, అతడు ప్రజాపాలకుడు, సమస్త జీవులపై దయాపరుడు అవుతాడు.
Verse 49
तस्य पुत्रास्तु चत्वारो भविष्यंति महौजसः । बलवीर्यसमोपेता धनुर्वेदस्य पारगाः
అతనికి నాలుగు కుమారులు కలుగుదురు, వారు మహాతేజస్సుతో—బలవీర్యసంపన్నులు, ధనుర్వేదంలో పారంగతులు అవుతారు.
Verse 50
प्रथमश्च तुरुर्नाम पुरुर्नाम द्वितीयकः । उरुर्नाम तृतीयश्च चतुर्थो वीर्यवान्यदुः
మొదటివాడు ‘తురు’ అనే నామంతో, రెండవాడు ‘పురు’ అనే నామంతో, మూడవాడు ‘ఉరు’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధుడయ్యాడు; నాలుగవాడు, అని చెప్పబడినట్లు, మహావీరుడైన ‘యదు’।
Verse 51
एवं पुत्रा महावीर्यास्तेजस्विनो महाबलाः । भविष्यंति महात्मानः सर्वतेजः समन्विताः
ఇలా ఆ కుమారులు మహావీర్యులు, తేజస్సుతో ప్రకాశించే వారు, మహాబలవంతులు, మహాత్ములు, సమస్త తేజస్సుతో సమన్వితులు అవుతారు.
Verse 52
यदोश्चैव सुता वीराः सिंहतुल्यपराक्रमाः । तेषां नामानि भद्रं ते गदतः शृणु सांप्रतम्
యదుని కుమారులు కూడా వీరులు, సింహసమాన పరాక్రమశాలులు. ఓ భాగ్యవంతుడా, ఇప్పుడు నేను చెప్పే వారి నామాలను వినుము.
Verse 53
भोजश्च भीमकश्चापि अंधकः कुञ्जरस्तथा । वृष्णिर्नाम सुधर्मात्मा सत्याधारो भविष्यति
భోజుడు, భీమకుడు, అంధకుడు, కుంజరుడూ; అలాగే ‘వృష్ణి’ అనే వాడు జన్మిస్తాడు—ధర్మాత్మ స్వభావంతో, సత్యాధారంగా నిలిచేవాడు.
Verse 54
षष्ठस्तु श्रुतसेनश्च श्रुताधारस्तु सप्तमः । कालदंष्ट्रो महावीर्यः समरे कालजिद्बली
ఆరవవాడు శ్రుతసేనుడు, ఏడవవాడు శ్రుతాధారుడు. ‘కాలదంష్ట్ర’ మహావీర్యుడు—యుద్ధంలో బలవంతుడు, కాలాన్ని (మృత్యు/సమయం) జయించువాడు.
Verse 55
यदोः पुत्रा महावीर्या यादवाख्या वरानने । तेषां तु पुत्राः पौत्रास्ते भविष्यंति सहस्रशः
హే వరాననే! యదువు యొక్క మహావీర్యులైన కుమారులు ‘యాదవులు’ అని ప్రసిద్ధి చెందుతారు; వారివలన వేల సంఖ్యలో కుమారులు, మనుమలు పుడతారు।
Verse 56
एवं नहुषवंशो वै तव देवि भविष्यति । दुःखमेवं परित्यज्य सुखेनानुप्रवर्तय
హే దేవి! ఈ విధంగా నహుష వంశము నిశ్చయంగా నీదే అవుతుంది. కనుక ఈ దుఃఖాన్ని విడిచి సుఖంతో ముందుకు సాగు।
Verse 57
समेष्यति महाप्राज्ञस्तव भर्ता शुभानने । निहत्य दानवं हुंडं त्वामेवं परिणेष्यति
హే శుభాననే! నీ మహాప్రాజ్ఞుడైన భర్త వచ్చును; దానవుడు హుండను సంహరించి ఈ విధంగా నిన్ను వివాహం చేసుకొనును।
Verse 58
दुःखजातानि सोष्णानि नेत्राभ्यां हि पतंति च । अश्रूणि चेंदुमत्याश्च संमार्जयति मानदः
దుఃఖమున పుట్టిన వేడివేడిగా కన్నీళ్లు ఆమె నేత్రాల నుండి జారిపడ్డాయి; మానదుడు ఇందుమతీ కన్నీళ్లను స్నేహంతో తుడిచెను।
Verse 59
आयोश्च दुःखमुद्धृत्य स्वकुलं तारयिष्यति । सुखिनं पितरं कृत्वा प्रजापालो भविष्यति
ఆర్తుల దుఃఖాన్ని తొలగించి తన కులాన్ని उद्धరించును; పితృదేవతలను సంతోషపెట్టి ప్రజాపాలకుడగును।
Verse 60
एतत्ते सर्वमाख्यातं देवानां कथनं शुभे । दुःखं शोकं परित्यज्य सुखेन परिवर्त्तय
ఓ శుభాంగీ! దేవతల వచనంగా ఉన్న ఈ సమస్త వృత్తాంతాన్ని నేను నీకు తెలిపాను. దుఃఖశోకాలను విడిచి, సులభంగా సుఖమార్గానికే మనసును మళ్లించు.
Verse 61
अशोकसुंदर्युवाच । कदा ह्येष्यति मे भर्त्ता विहितो दैवतैर्यदि । सत्यं वद स्वधर्मज्ञ मम सौख्यं विवर्द्धय
అశోకసుందరీ పలికింది—దేవతలు నిజంగా నాకు భర్తను విధించి ఉంటే, నా భర్త ఎప్పుడు వస్తాడు? ఓ స్వధర్మజ్ఞా, సత్యం చెప్పి నా సౌఖ్యాన్ని వృద్ధి చేయి.
Verse 62
विद्वर उवाच । अचिराद्द्रक्ष्यसि भर्तारं त्वमेवं शृणु सुंदरि । एवमुक्त्वा जगामाथ गंधर्वो विबुधालयम्
విద్వరుడు అన్నాడు—ఓ సుందరీ, అచిరంలోనే నీవు నీ భర్తను దర్శిస్తావు; ఇలా విను. అని చెప్పి ఆ గంధర్వుడు దేవలోక నివాసానికి వెళ్లిపోయాడు.
Verse 63
अशोकसुंदरी सा च तपस्तेपे हि तत्र वै । कामं क्रोधं परित्यज्य लोभं चापि शिवात्मजा
అక్కడే అశోకసుందరీ తపస్సు చేసింది. శివుని కుమార్తె అయిన ఆమె కామం, క్రోధం, లోభం కూడా విడిచిపెట్టింది.
Verse 109
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे नाहुषाख्याने नवाधिकशततमोऽध्यायः
ఇట్లు శ్రీపద్మపురాణం భూమిఖండంలో, వేనోపాఖ్యానం, గురుతీర్థమాహాత్మ్యం, చ్యవనచరిత్రం మరియు నాహుషాఖ్యానం అంతర్గతంగా నూరొమ్మిదవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.