The Anukramaṇī (Summary/Index) of the Mārkaṇḍeya Purāṇa

Verse 1

श्रीब्रह्मोवाच । अथ ते संप्रवक्ष्यामि मार्कंडेयाभिधं मुने । पुराणं सुमहत्पुण्यं पठतां श्रृण्वतां सदा ॥ १ ॥

శ్రీబ్రహ్ముడు పలికెను—ఓ మునీ! ఇప్పుడు ‘మార్కండేయ’ అనే పురాణాన్ని నీకు విస్తారంగా వివరిస్తాను. ఇది అత్యంత మహత్తరమై, నిత్యం పఠించువారికీ శ్రవణించువారికీ పరమ పుణ్యప్రదం.

Verse 2

यत्राधिकृत्य शकुनीन्सर्वधर्मनिरूपणम् । मार्कंडेयपुराणं तन्नवसाहस्रमीरितम् ॥ २ ॥

పక్షులను ఆధారంగా చేసుకొని సమస్త ధర్మాల నిరూపణ చేయబడినది ‘మార్కండేయ పురాణం’; అది తొమ్మిది వేల శ్లోకాలుగా చెప్పబడింది.

Verse 3

मार्कंडेयमुनेः प्रश्नो जैमिनेः प्राक्समीरितः । पक्षिणां धर्मसंज्ञानं ततो जन्मनिरूपणम् ॥ ३ ॥

మొదట జైమిని ముందుగా తెలిపినట్లు ముని మార్కండేయుని ప్రశ్న వర్ణించబడుతుంది; తరువాత పక్షుల ధర్మజ్ఞానం బోధించబడుతుంది, ఆపై వారి జన్మ (ఉత్పత్తి) నిరూపణ వస్తుంది.

Verse 4

पूर्वजन्मकथा चैषां विक्रिया चा दिवस्पतेः । तीर्थयात्रा बलस्याथ द्रौपदेयकथानकम् ॥ ४ ॥

వారి పూర్వజన్మకథలు, అలాగే దివసపతి (సూర్యదేవుడు) యొక్క ఆశ్చర్యకరమైన వికారం/మార్పు; తరువాత బల (బలరాముడు) యొక్క తీర్థయాత్ర, మరియు ద్రౌపదేయుల కథనం (ఉంటాయి).

Verse 5

हरिश्चंद्रकथा पुण्या युद्धमाडीबकाभिधम् । पितापुत्रसमाख्यानं दत्तात्रेयकथा ततः ॥ ५ ॥

తదుపరి పుణ్యప్రదమైన హరిశ్చంద్ర కథ, ‘ఆడీబక’ అనే యుద్ధ వృత్తాంతం, తండ్రి-కొడుకు ఉపాఖ్యానం, ఆపై దత్తాత్రేయ కథ (వస్తుంది).

Verse 6

हैहयस्याथ चरितं महाख्यानसमन्वितम् । मदालकसाकथा प्रोक्ता ह्यलर्कचरितान्विता ॥ ६ ॥

అనంతరం హైహయ వంశపు మహాఖ్యానసమన్విత చరితం వర్ణించబడింది. మదాలకా కథ కూడా చెప్పబడింది; అలర్కుని జీవితచరితముతో కూడి॥

Verse 7

सृष्टिसंकीर्तनं पुण्यं नवधापारिकीर्तितम् । कल्पांतकालनिर्देशो यक्षसृष्टिनिरूपणम् ॥ ७ ॥

సృష్టి యొక్క పవిత్ర సంకీర్తనం—తొమ్మిది విభాగాలుగా విశదీకరించబడినది—పుణ్యప్రదమని ప్రకటించబడింది. అందులో కల్పాంతకాల సూచన, యక్షసృష్టి వివరణ కూడా ఉంది॥

Verse 8

रुद्रादिसृष्टिरप्युक्ता द्वीपचर्यानुकीर्तनम् । मनूनां च कथा नानाकीर्तिताः पापहारिकाः ॥ ८ ॥

రుద్రాది సృష్టి కూడా చెప్పబడింది; ద్వీపచర్యల అనుకీర్తనమూ ఉంది. మనువుల అనేక కథలు కూడా వర్ణించబడ్డాయి—అవి పాపహారిణులు॥

Verse 9

तासु दुर्गाकथात्यंतं पुण्यदा चाष्टमेंऽतरे । तत्पश्चात्प्रणवोत्पत्तिस्त्रयीतेजः समुद्भवा ॥ ९ ॥

ఆ విషయాలలో ఎనిమిదవ భాగంలో దుర్గా కథ అత్యంత పుణ్యప్రదమైనది. ఆ తరువాత ప్రణవం (ఓం) యొక్క ఉద్భవం వర్ణించబడింది—వేదత్రయ తేజస్సు నుండి జనించినది॥

Verse 10

मार्तंडस्य च जन्माख्यातन्माहात्म्यसमन्विता । वैवस्वतान्वयश्चापि वत्सप्रीश्चरितं ततः ॥ १० ॥

మార్తండుడు (సూర్యుడు) జన్మ కూడా ఆయన మహాత్మ్యంతో సహా చెప్పబడింది. వైవస్వత (మను) వంశం కూడా వర్ణించబడింది; అనంతరం వత్సప్రీ చరితం స్మరించబడింది॥

Verse 11

खनित्रस्य ततः प्रोक्ता कथा पुण्या महात्मनः । अविक्षिच्चरितं चैव किमिच्छव्रतकीर्त्तनम् ॥ ११ ॥

అనంతరం మహాత్ముడు ఖనిత్రుని పుణ్యపావన కథ చెప్పబడింది; అలాగే అవిక్షి చరితం మరియు కిమిచ్ఛ వ్రతకీర్తనమూ వివరించబడింది।

Verse 12

नरिष्यंतस्य चरितं इक्ष्वाकुचरितं ततः । नलस्य चरितं पश्चाद्रामचन्द्रस्य सत्कथा ॥ १२ ॥

తర్వాత నరిష్యంతుని చరితం, ఆపై ఇక్ష్వాకుని చరితం; అనంతరం నలుని కథ, తరువాత శ్రీరామచంద్రుని సత్కథ వస్తుంది।

Verse 13

कुशवंशसमाख्यानं सोमवंशानुकीर्त्तनम् । पुरुरवः कथा पुण्या नहुषस्य कथाद्भुता ॥ १३ ॥

కుశ వంశ సమాఖ్యానం, సోమ వంశ అనుకీర్తనం ఉన్నాయి; పురూరవుని కథ పుణ్యప్రదం, నహుషుని కథ ఆశ్చర్యకరం।

Verse 14

ययातिचरितं पुण्यं यदुवंशानुकीर्त्तनम् । श्रीकृष्णबालचरितं माथुरं चरितं ततः ॥ १४ ॥

తర్వాత యయాతి పుణ్యచరితం, యదువంశ అనుకీర్తనం; శ్రీకృష్ణుని బాలలీలల వర్ణనం, ఆపై మాథుర (మథురా) చరితం వస్తుంది।

Verse 15

द्वारकाचरितं चाथ कथा सर्वावतारजा । ततः सांख्यसमुद्देशः प्रपञ्चासत्त्वकीर्तनम् ॥ १५ ॥

తర్వాత ద్వారకా చరితం, అలాగే సమస్త అవతారాలనుండి ఉద్భవించిన కథ; ఆపై సాంఖ్య యొక్క సంక్షిప్త ఉపదేశం, మరియు ఈ ప్రపంచం సత్యసారం లేనిదని (అసత్) కీర్తనం।

Verse 16

मार्कंडेयस्य चरितं पुराणश्रवणे फलम् । यः श्रृणोति नरो भक्त्या पुराणमिदमादरात् ॥ १६ ॥

మార్కండేయుని చరితం పురాణశ్రవణ ఫలముగా చెప్పబడింది. ఎవడు భక్తితో, ఆదరంతో, ఈ పురాణాన్ని శ్రద్ధగా వింటాడో, వాడు ఆ పుణ్యఫలాన్ని పొందును.

Verse 17

मार्कंडेयाभिधं वत्स स लभेत्परमां गतिम् । यस्तु व्याकुरुते चैतच्छैवं स लभते पदम् ॥ १७ ॥

వత్సా! మార్కండేయుడని ప్రసిద్ధుడైనవాడు పరమగతిని పొందును. అలాగే ఈ శైవ తత్త్వాన్ని వివరిస్తూ చెప్పువాడు కూడా ఆ దివ్య పదాన్ని పొందును.

Verse 18

तत्प्रयच्छेल्लिखित्वा यः सौवर्णकरिसंयुतम् । कार्तिक्यां द्विजवर्याय स लभेंद्ब्रह्मणः पदम् ॥ १८ ॥

ఎవడు దీనిని వ్రాయించి, స్వర్ణహస్తితో కూడ, కార్తీక మాసంలో శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణునికి దానం చేస్తాడో, వాడు బ్రహ్మపదాన్ని పొందును.

Verse 19

श्रृणोति श्रावयेद्वापि यश्चानुक्रमणीमिमाम् । मार्कंडेयपुराणस्य स लभेद्वांछितं फलम् ॥ १९ ॥

ఎవడు మార్కండేయ పురాణంలోని ఈ అనుక్రమణిని వింటాడో, లేదా ఇతరులకు వినిపిస్తాడో, వాడు కోరిన ఫలాన్ని పొందును.

Verse 20

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे मार्कण्डेयपुराणानुक्रमणीनिरूपणं नामाष्टनवतितमोऽध्यायः ॥ ९८ ॥

ఇట్లు శ్రీ బృహన్నారదీయ పురాణము పూర్వభాగంలోని బృహదుపాఖ్యానము చతుర్థ పాదంలో ‘మార్కండేయ పురాణ అనుక్రమణీ నిరూపణం’ అనే తొంభై ఎనిమిదవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.