Adhyaya 73: The Uttama Manvantara: Classes of Devas, Indra Sushanti, and the Royal Lineage

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे औत्तममन्वन्तरे द्विसप्ततितमोऽध्यायः । त्रिसप्ततितमोऽध्यायः- ७३ । मार्कण्डेय उवाच । मन्वन्तरे तृतीयेऽस्मिन् औत्तमस्य प्रजापतेः । देवानिन्द्रमृषीन् भूपान् निबोध गदतो मम ॥

ఇట్లు శ్రీమార్కండేయ పురాణములో ఔత్తమ మన్వంతరంలోని డెబ్బై రెండవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది. ఇప్పుడు డెబ్బై మూడవ అధ్యాయం ప్రారంభమగుచున్నది. మార్కండేయుడు పలికెను—ప్రజాపతి ఔత్తముని ఈ తృతీయ మన్వంతరములో దేవులు, ఇంద్రుడు, ఋషులు, రాజులు ఎవరో నేను చెప్పుచున్నాను; నా వచనమునుండి గ్రహించుడి।

Verse 2

स्वधामानस्तथा देवा यथानामानुकारिणः । सत्याख्यश्च द्वितीयोऽन्यस्त्रिदशानां तथा गणः ॥

దేవులలో ఒక గణము వారి నామ-స్వభావాలకు అనుగుణంగా ‘స్వధామానులు’ అని పిలువబడెను. ఆ ముప్పై దేవగణములలో రెండవ గణము ‘సత్యాఖ్యులు’ అని ప్రసిద్ధి చెందెను।

Verse 3

तृतीये तु गणॆ देवाः शिवाख्या मुनिसत्तम । शिवाः स्वरूपतस्ते तु श्रुताः पापप्रणाशनाः ॥

మూడవ గణములో, ఓ మునిశ్రేష్ఠా, దేవులు ‘శివాఖ్యులు’ అని చెప్పబడిరి. వారు స్వభావతః మంగళకరులు; పాపనాశకులని శ్రుతి-స్మృతులలో వినబడుచున్నారు।

Verse 4

प्रतर्दनाख्यश्च गणो देवानां मुनिसत्तम । चतुर्थस्तत्र कथित औत्तमस्यान्तरे मनोः ॥

మరియు ఓ మునిశ్రేష్ఠా, ఆ ఔత్తమ మన్వంతర కాలములో నాల్గవ గణముగా ‘ప్రతర్దనులు’ అనే దేవగణము కూడా పేర్కొనబడెను।

Verse 5

वशवर्तिनः पञ्चमेऽपि देवास्तत्र गणॆ द्विज । यथाख्यातस्वरूपास्तु सर्व एव महामुने ॥

ఐదవ గణములో కూడ, ఓ ద్విజా, దేవులు ‘వశవర్తినులు’ అయ్యిరి. ఓ మహర్షీ, వారు అందరూ తమ పేర్లు మరియు వర్ణనల ప్రకారమే స్వభావముగలవారే.

Verse 6

एते देवगणाः पञ्च स्मृता यज्ञभुजस्तथा । मन्वन्तरे मनुश्रेष्ठे सर्वे द्वादशका गणाः ॥

దేవతల ఐదు గణములు మరియు యజ్ఞభాగమును పొందువారును స్మరింపబడుదురు. ఆ ఉత్తమ మనువు యొక్క మన్వంతరమున వీరందరు ద్వాదశ వర్గములుగా క్రమబద్ధముగా ఏర్పాటు చేయబడిరి.

Verse 7

तेषामिन्द्रो महाभागस्त्रैलोक्ये स गुरुर्भवेत् । शतं क्रतूनामाहृत्य सुशान्तिर्नाम नामतः ॥

వారిలో భాగ్యవంతుడైన ఇంద్రుడు త్రిలోకములలో ఉపదేశకుడగును. శత యజ్ఞములు నిర్వహించి ‘సుశాంతి’ అనే నామముతో ప్రసిద్ధుడగును.

Verse 8

यस्योपसर्गनाशाय नामाक्षरविभूषिता । अद्यापि मानवैर्गाथा गीयते तु महीतले ॥

అతని నామాక్షరములతో అలంకృతమైన, విపత్తులను నశింపజేయు గాథ నేటికీ భూమిపై మనుష్యులచే గానము చేయబడుచున్నది.

Verse 9

शुशान्तिर्देवराट् कान्तः शुशान्तिं स प्रयच्छति । सहितः शिवसत्याद्यैस्तथैव वशवर्तिभिः ॥

దేవులకు ప్రియమైన అధిపతి సుశాంతి నిశ్చయంగా ‘సుశాంతి’ (శ్రేష్ఠ శాంతి)ని ప్రసాదించును—శివ, సత్య మొదలైన గణములతో కూడ, వసువుల అధీనములోనున్నవారితో కూడ.

Verse 10

अजः परशुचिर्दिव्यो महाबलपराक्रमः । पुत्रस्तस्य मनोरासन् विख्यातास्त्रिदशोपमाः ॥

ఆ మనువు యొక్క కుమారుడు అజుడు—పరశువలె నిర్మలుడు, దివ్యుడు, మహాబల పరాక్రమశాలి. అతని కుమారులు కూడా ప్రసిద్ధులై, త్రింశత్ (ముప్పది దేవతలు) సమానులుగా నిలిచిరి.

Verse 11

तत्सूतिसम्भवैर्भूमिः पालिताभून्नरेश्वरैः । यावन्मन्वन्तर तस्य मनोरुत्तमतेजसः ॥

ఆయన సంతానమునుండి జన్మించిన రాజులు, ఆ మహాతేజస్వి మనువు యొక్క మన్వంతరం కొనసాగినంతకాలం భూమిని రక్షించారు।

Verse 12

चतुर्युगानां संख्याता साधिका ह्येकसप्ततिः । कृतत्रेतादिसंज्ञानां यान्युक्तानि युगे मया ॥

చతుర్యుగాల సంఖ్య డెబ్బై ఒకటికి కొద్దిగా మించినదిగా చెప్పబడింది—కృత, త్రేతా మొదలైన పేర్లు గల యుగాలను నేను యుగాలుగా వివరించాను।

Verse 13

स्वतेजसा हि तपसो वरिष्ठस्य महात्मनः । तनयाश्चान्तरे तस्मिन् सप्त सप्तर्षयोऽभवन् ॥

తపస్సులో శ్రేష్ఠుడైన ఆ మహాత్ముని స్వతేజస్సువల్ల, ఆ అంతరంలో ఏడు కుమారులు పుట్టి, వారు ఏడు సప్తర్షులయ్యారు।

Verse 14

तृतीयमेतत्कथितं तव मन्वन्तरं मया । तामसस्य चतुर्थन्तु मनोरन्तरमुच्यते ॥

ఈ మూడవ మన్వంతరాన్ని నేను నీకు చెప్పాను; అయితే నాల్గవ మన్వంతరాంతరం తామస మనువిదని చెప్పబడుతుంది।

Verse 15

वियोनिजन्मनो यस्य यशसा द्योतितं जगत् । जन्म तस्य मनोर् ब्रह्मन् ! श्रूयतां गदतो मम ॥

ఓ బ్రాహ్మణా, నేను చెప్పునట్లు నన్ను వినుము—అయోనిజుడైన ఆ మనువు జననం, అతని కీర్తిచేత జగత్తు ప్రకాశించింది।

Verse 16

अतीन्द्रियमशेषाणां मनूनाञ्चरितं तथा । तथा जन्मापि विज्ञेयं प्रभावश्च महात्मनाम् ॥

సర్వ మనువుల చరిత్రలు ఇంద్రియగోచరానికి అతీతమైనవి. అలాగే మహాత్ముల జన్మములు మరియు వారి అతిశయ ప్రభావశక్తిని గ్రహించవలెను.