Shloka 1
Adhyaya 14 — The Messenger of Yama Explains Karmic Retribution and the Causes of Naraka Torments
इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे पितापुत्रसंवादो नाम त्रयोदशोऽध्यायः ।
चतुर्दशोऽध्यायः पुत्र उवाच इति पृष्टस्तदा तेन शृण्वतां नो महात्मना ।
उवाच पुरुषो याम्यो घोरोऽपि प्रसृतं वचः ॥
iti śrīmārkaṇḍeyapurāṇe pitā-putrasaṃvādo nāma trayodaśo 'dhyāyaḥ caturdaśo 'dhyāyaḥ putra uvāca iti pṛṣṭastadā tena śṛṇvatāṃ no mahātmanā / uvāca puruṣo yāmyo ghoro 'pi prasṛtaṃ vacaḥ
ఇట్లు శ్రీమార్కండేయ పురాణంలోని పదమూడవ అధ్యాయం ‘తండ్రి-కొడుకు సంభాషణ’ అని ముగిసింది. అనంతరం పద్నాలుగవ అధ్యాయం ప్రారంభమవుతుంది. అతడు ప్రశ్నించగా, మహాత్ముడు వినుచుండగా, యముని ఒక భయంకర సత్త్వం మాటలు పలికింది।
{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
The text formally pivots from lament to adjudication: inquiry (praśna) invites a precise account of the moral cause, reflecting the Purāṇic emphasis on intelligible karmic order rather than arbitrary punishment.
This is a structural/colophonic marker within narrative instruction; it is outside the five-lakṣaṇa categories.
The appearance of Yama’s agent signifies the ‘cosmic audit’ function—conscience and cosmic law externalized—preparing the listener for a subtle, specific ethical point.