Shloka 14

Adharma’s Short-Lived Prosperity and the Restorative Path of Tīrtha (लोमश–युधिष्ठिर संवादः)

Devanagari script

कुन्तीकुमार पाण्डुनन्दन! जैसे राजा भगीरथ हो गये हैं, जैसे गय आदि राजर्षि हो चुके हैं तथा जैसे महाराज ययाति हुए हैं, वैसे ही तुम भी विख्यात हो ।। युधिछिर उवाच न हर्षात्‌ सम्प्रपश्यामि वाक्यस्यास्योत्तरं क्वचित्‌ | स्मरेद्धि देवराजो यं को नामाभ्यधिकस्तत:

Transliteration

Yudhiṣṭhira uvāca: na harṣāt samprapaśyāmi vākyasyāsyottaraṃ kvacit | smareddhi devarājo yaṃ ko nāmābhyadhikastataḥ ||

Translation

యుధిష్ఠిరుడు అన్నాడు—ఆనందంతో మునిగిపోయి ఈ మాటలకు తగిన ప్రత్యుత్తరం నాకు ఎక్కడా కనిపించడం లేదు. దేవరాజు ఇంద్రుడు ఎవణ్ని స్మరిస్తాడో, అతనికంటే గొప్పవాడు మరెవరు ఉండగలరు?

Word by Word

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira

उवाचsaid

नnot

हर्षात्from/through joy (out of elation)

सम्प्रपश्यामिI clearly see / I can discern

वाक्यस्यof (the) statement/words

अस्यof this

उत्तरम्reply/answer

क्वचित्anywhere / at any time

स्मरेत्might remember / would remember

हिindeed/for

देवराजःking of the gods (Indra)

यम्whom

कःwho?

नामindeed / pray (emphatic particle)

अभ्यधिकःsuperior / greater

ततःthan him / from that

Speaker

युधिछिर उवाच

Characters & Entities

Yudhiṣṭhira

Devarāja (Indra)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes