Previous Verse
Next Verse

Shloka 47

युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya

अथ वेदीं समासाद्य नर: परमदुर्गमाम्‌ अश्वमेधमवाप्रोति स्वर्गलोक॑ च गच्छति,तदनन्तर मनुष्य परम दुर्गम वेदीतीर्थमें जाकर अश्वमेधयज्ञका फल पाता और स्वर्गलोकमें जाता है

atha vedīṃ samāsādya naraḥ paramadurgamām | aśvamedham avāpnoti svargalokaṃ ca gacchati ||

ఆపై అత్యంత దుర్లభమైన ఆ వేదిక-తీర్థాన్ని చేరినవాడు అశ్వమేధ యజ్ఞఫలాన్ని పొందుతూ స్వర్గలోకానికి వెళ్తాడు.

अथthen/thereupon
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
वेदीम्the altar/sacrificial ground
वेदीम्:
Karma
TypeNoun
Rootवेदी
FormFeminine, Accusative, Singular
समासाद्यhaving approached/reached
समासाद्य:
TypeVerb
Rootसम्-आ-√सद्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
नरःa man
नरः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Singular
परम-दुर्गमाम्most difficult to reach
परम-दुर्गमाम्:
TypeAdjective
Rootपरम + दुर्गम
FormFeminine, Accusative, Singular
अश्वमेधम्the Aśvamedha (horse-sacrifice)
अश्वमेधम्:
Karma
TypeNoun
Rootअश्वमेध
FormMasculine, Accusative, Singular
अवाप्नोतिobtains/attains
अवाप्नोति:
TypeVerb
Rootअव-√आप्
FormPresent, लट्, Third, Singular, Parasmaipada
स्वर्ग-लोकम्the world of heaven
स्वर्ग-लोकम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्वर्ग + लोक
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
गच्छतिgoes
गच्छति:
TypeVerb
Root√गम्
FormPresent, लट्, Third, Singular, Parasmaipada

घुलस्त्य उवाच

V
vedī (altar/vedī-tīrtha)
A
Aśvamedha (horse-sacrifice)
S
Svargaloka (heavenly world)

Educational Q&A

Approaching a highly sanctified vedī/tīrtha with due reverence is presented as yielding extraordinary spiritual merit—equated here with the fruit of the Aśvamedha—and leading to an auspicious destiny (svarga).

The speaker describes the result of reaching an exceptionally hard-to-attain sacred altar-site: the pilgrim gains the merit comparable to performing the Aśvamedha sacrifice and is said to attain heaven.