Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

अर्जुनस्य निवातकवचवधाय नियोगः

Arjuna’s commissioning for the Nivātakavacas

इहैव हर्षोउस्तु समागतानां क्षिप्रं कृतास्त्रेण धनंजयेन । इति ब्रुवन्त: परमाशिषणस्ते पार्थास्तपोयोगपरा बभूवु:,“इस पर्वतपर आये हुए हम सब लोगोंको यहीं अस्त्रविद्या सीखकर पधारे हुए अर्जुनके दर्शनसे शीघ्र ही अत्यन्त हर्षकी प्राप्ति हो; इस प्रकार परस्पर शुभ-कामना प्रकट करते हुए वे सभी कुन्तीपुत्र तप और योगके साधनमें संलग्न रहते थे

ihaiva harṣo 'stu samāgatānāṁ kṣipraṁ kṛtāstreṇa dhanaṁjayena | iti bruvantaḥ paramāśiṣas te pārthās tapoyogaparā babhūvuḥ ||

వైశంపాయనుడు పలికెను—“ఇక్కడ సమాగతులమైన మన అందరికీ, అస్త్రవిద్యను సంపూర్ణముగా నేర్చుకొని వచ్చిన ధనంజయుని దర్శనముచే, ఇక్కడనే త్వరగా మహానందము కలుగుగాక.” అని పరస్పరం పరమాశీస్సులు పలుకుచూ, ఆ పార్థులు తపస్సు మరియు యోగసాధనలో నిమగ్నులయ్యిరి.

इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
हर्षःjoy
हर्षः:
Karta
TypeNoun
Rootहर्ष
FormMasculine, Nominative, Singular
अस्तुmay it be
अस्तु:
TypeVerb
Rootअस् (भू)
FormImperative, 3rd, Singular, Parasmaipada
समागतानाम्of those who have assembled/come together
समागतानाम्:
TypeAdjective
Rootसमागत (सम्+आ+गम्)
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
क्षिप्रम्quickly
क्षिप्रम्:
TypeIndeclinable
Rootक्षिप्र
कृतdone/made
कृत:
TypeAdjective
Rootकृत (कृ)
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अस्त्रेणby/with a weapon (missile/weaponry)
अस्त्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootअस्त्र
FormNeuter, Instrumental, Singular
धनंजयेनby Dhanañjaya (Arjuna)
धनंजयेन:
Karana
TypeNoun
Rootधनंजय
FormMasculine, Instrumental, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
ब्रुवन्तःsaying/speaking
ब्रुवन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootब्रुवत् (ब्रू)
FormMasculine, Nominative, Plural
परमsupreme/excellent
परम:
TypeAdjective
Rootपरम
FormFeminine, Accusative, Plural
आशिषःblessings/good wishes
आशिषः:
Karma
TypeNoun
Rootआशिष्
FormFeminine, Accusative, Plural
तेthey
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
पार्थाःthe sons of Pṛthā (Pāṇḍavas)
पार्थाः:
Karta
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
तपःausterity
तपः:
TypeNoun
Rootतपस्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
योगyoga/discipline
योग:
TypeNoun
Rootयोग
FormMasculine, Nominative/Accusative, Singular
पराःdevoted/intent on
पराः:
TypeAdjective
Rootपर
FormMasculine, Nominative, Plural
बभूवुःbecame/were
बभूवुः:
TypeVerb
Rootभू
FormPerfect, 3rd, Plural, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Dhanañjaya (Arjuna)
P
Pārthas (sons of Pṛthā/Kuntī)

Educational Q&A

The verse models dharmic conduct in adversity: cultivate auspicious speech and mutual goodwill, and ground one’s life in tapas (self-discipline) and yoga (inner steadiness), even while preparing for worldly duties like martial readiness.

The assembled Pāṇḍavas express a shared wish to feel immediate joy upon seeing Arjuna return, now accomplished in weapon-lore. While voicing these blessings to one another, they continue their practices of austerity and yoga.