Shloka 48
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
इड्गुदान् करमर्दाश्व तिन्दुकांश्व महाफलान् | एतानन्यांश्व विविधान् गन्धमादनसानुषु
iḍgudān karamardāśva tindukāṁś ca mahāphalān | etān anyāṁś ca vividhān gandhamādana-sānuṣu ||
వైశంపాయనుడు పలికెను— గంధమాదన పర్వతపు వాలులపై ఇడ్గుద వృక్షములు, కరమర్ద పొదలు, అశ్వ-నామక ఫలవృక్షములు, తిందుక వృక్షములు, మరియు మహాఫలములు గల ఇతర నానావిధ వృక్షములు ఉండెను.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the richness and diversity of the natural world encountered during the forest narrative, highlighting how the wilderness can be a place of sustenance and abundance rather than mere hardship—supporting the broader Vana Parva theme of endurance and adaptation.
Vaiśampāyana is describing the vegetation found on the slopes of Gandhamādana, listing fruit-bearing trees and plants to paint a vivid picture of the region’s fertile landscape.