Shloka 35
उद्योगपर्व (अध्याय १२९) — केशवस्य वैभवप्रदर्शनम् / Krishna’s Theophanic Display in the Kuru Assembly
Devanagari script
अशक्यमयशस्यं च सद्धिश्वापि विगर्हितम् | यथा त्वादृशको मूढो व्यवस्थेत् कुलपांसन:,“वह कर्म ऐसा है, जिसकी साधु पुरुषोंने सदा निन््दा की है। वह अपयशकारक तो है ही, तू उसे कर भी नहीं सकता; परंतु तेरे-जैसा कुलांगार और मूर्ख मनुष्य उसे करनेकी चेष्टा करता है
Translation
“ఆ కార్యం అసాధ్యం, అపకీర్తికరం, సజ్జనులచే నిందింపబడినది; అయినా నీ వంటి కులకలంకుడు, మూఢుడు దానిని చేయాలని పూనుకుంటున్నాడు.”
Word by Word
अशक्यम्impossible (to do)
अशक्यम्:
TypeAdjective
Rootअशक्य
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अयशस्यम्bringing disgrace; ill-famed
अयशस्यम्:
TypeAdjective
Rootअयशस्य
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सद्भिःby the good (people)
सद्भिः:
Karana
TypeNoun
Rootसत्
FormMasculine, Instrumental, Plural
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
विगर्हितम्censured, condemned
विगर्हितम्:
TypeAdjective
Rootवि-गर्हित
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
यथाhow; in what way
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
त्वादृशकःone like you
त्वादृशकः:
Karta
TypeAdjective
Rootत्वादृश
FormMasculine, Nominative, Singular
मूढःdeluded, foolish
मूढः:
Karta
TypeAdjective
Rootमूढ
FormMasculine, Nominative, Singular
व्यवस्थेत्would undertake/attempt; would set about
व्यवस्थेत्:
TypeVerb
Rootवि-अव-स्था
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
कुलपांसनःdefiler of the family; disgrace to the lineage
कुलपांसनः:
Karta
TypeNoun
Rootकुलपांसन
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes