Shloka 9
भीष्मद्रोणयोर्दुर्योधनं प्रति शान्त्युपदेशः | Bhīṣma and Droṇa’s Counsel to Duryodhana for Pacification
Devanagari script
अथ द्रोणो<ब्रवीत् तत्र दुर्योधनमिदं वच: । अमर्षवशमापन्नं नि:श्वसन्तं पुन: पुन:,तदनन्तर रोषके वशीभूत होकर बारंबार लंबी साँस खींचनेवाले दुर्योधनसे द्रोणाचार्यने इस प्रकार कहा--
Transliteration
atha droṇo 'bravīt tatra duryodhanam idaṁ vacaḥ | amarṣavaśam āpannaṁ niḥśvasantaṁ punaḥ punaḥ ||
Translation
అనంతరం అసహ్యక్రోధానికి లోనై, మళ్లీ మళ్లీ దీర్ఘ నిశ్వాసాలు విడిచే దుర్యోధనునితో అక్కడ ద్రోణుడు ఈ మాటలు పలికాడు.
Word by Word
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
द्रोणःDrona
द्रोणः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Nominative, Singular
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperfect (Lan), 3, Singular, Parasmaipada
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
दुर्योधनम्to/at Duryodhana
दुर्योधनम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Accusative, Singular
इदम्this
इदम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Accusative, Singular
वचःspeech/words
वचः:
Karma
TypeNoun
Rootवचस्
FormNeuter, Accusative, Singular
अमर्ष-वशम्under the sway of anger/indignation
अमर्ष-वशम्:
TypeAdjective
Rootअमर्षवश
FormNeuter, Accusative, Singular
आपन्नम्having fallen into; having become
आपन्नम्:
TypeAdjective
Rootआपन्न
FormMasculine, Accusative, Singular
निःश्वसन्तम्breathing/sighing
निःश्वसन्तम्:
TypeVerb
Rootनि-श्वस्
FormShatr (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
पुनःagain (repeatedly)
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
D
DroṇaD
DuryodhanaV
VaiśampāyanaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes