Shloka 706
योग–सांख्यसमन्वयः, रथोपमा, व्यक्त–अव्यक्तविवेकः
Yoga–Sāṃkhya Synthesis, Chariot Allegory, and the Vyakta–Avyakta Distinction
वालकोट्यग्रमात्रेण स्वार्थेनाघध्नत तद् वसु । कहीं धनके विषयमें संशय उपस्थित होनेपर अर्थात् यह धन न्यायतः मेरा है या दूसरेका, यह प्रश्न खड़ा होनेपर यदि उस धनका अधिकारी व्यक्ति अपने किसी मित्रसे प्रार्थना करता है कि वह पंचायतद्वारा इस मामलेको निपटा दे तो वह मित्र अपने बालकी नोकके बराबर स्वार्थके लिये भी उसकी उस सम्पत्तिको चौपट कर देता है
śakra uvāca | vālakoṭyagramātreṇa svārthenāghadhnata tad vasu |
వెంట్రుక చివరి మోతాదంత చిన్న స్వార్థం కోసం కూడా ప్రజలు పాపం చేసి ఆ ధనాన్ని నాశనం చేస్తారు. ఆస్తి విషయంలో ‘ఇది న్యాయంగా నాదా, లేక మరొకరిదా?’ అనే సందేహం కలిగినప్పుడు, నిజమైన హక్కుదారు తన మిత్రునిని ‘పంచాయతీ ద్వారా ఈ వివాదాన్ని తీర్చిపెట్టించు’ అని ప్రార్థిస్తే, ఆ మిత్రుడే తుచ్ఛమైన లాభం కోసం అతని సంపత్తిని పాడుచేసి పాపంలో పడతాడు.
शक्र उवाच
Educational Q&A
Even the smallest selfish motive can lead to grave wrongdoing: greed corrupts fairness, destroys trust, and can cause the ruin of another’s rightful wealth. Dharma requires integrity especially in judgment and mediation.
Śakra describes a common ethical failure in disputes over wealth: when ownership is uncertain and a person seeks help from a friend to resolve it through a council, the friend—tempted by a tiny personal advantage—may act unjustly and cause the person’s property to be lost.