Shloka 16
बदरपाचन-तीर्थमाहात्म्यम् | Badarapācana Tīrtha Māhātmya
Indratīrtha and the Austerities of Srucāvatī & Arundhatī
सर्वभूतक्षयो मा भूत् सम्पादय विभोडनलम् । निष्पाप नरेश! जब शमीके गर्भमें छिप जानेके कारण कहीं अग्निदेवका दर्शन नहीं हो रहा था और सम्पूर्ण जगतके प्रकाश अथवा दृष्टिशक्तिके विनाशकी घड़ी उपस्थित हो गयी, तब सब देवता सर्वलोक-पितामह ब्रह्माजीकी सेवामें उपस्थित हुए और बोले--'प्रभो! भगवान् अग्निदेव अदृश्य हो गये हैं। इसका क्या कारण है, यह हमारी समझमें नहीं आता। सम्पूर्ण भूतोंका विनाश न हो जाय, इसके लिये अग्निदेवको प्रकट कीजिये” || १४-१५ || जनमेजय उवाच किमर्थ भगवानग्नि: प्रणष्टो लोकभावन:
Janamejaya uvāca: kimarthaṁ bhagavān agniḥ praṇaṣṭo lokabhāvanaḥ?
దేవతలు అన్నారు—“ప్రభూ! భగవానుడైన అగ్నిదేవుడు అదృశ్యుడయ్యాడు; దానికి కారణం మాకు తెలియదు. సమస్త భూతాల వినాశం కలగకుండునట్లు, ఓ విభో, అగ్నిని ప్రదర్శింపజేయండి.” జనమేజయుడు అడిగాడు—“లోకాలను పోషించే భగవాన అగ్ని ఏ కారణంతో అంతర్హితుడయ్యాడు?”
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dependence of worldly stability on sustaining principles like Agni—symbolizing sacrificial order, illumination, and moral discernment. When such a principle is obscured, beings fear universal harm, prompting a dharmic response: seek the cause and restore balance rather than accept collapse.
Within the frame dialogue, Janamejaya asks why Agni has disappeared. The surrounding narrative (as reflected in the given passage) describes a crisis where Agni is not seen, threatening the world’s light and vision, leading the gods to approach Brahmā to have Agni revealed again.