Shloka 2
द्रोणानीक-व्यतिक्रमः — Kṛṣṇa–Arjuna Break Through Droṇa’s Array
Devanagari script
भ्रातृणां मतमज्ञाय त्वया वाचा प्रतिश्रुतम् । सैन्धवं चास्मि हन्तेति तत्साहसमिदं कृतम्,“धनंजय! तुमने अपने भाइयोंका मत जाने बिना ही जो वाणीद्वारा यह प्रतिज्ञा कर ली कि मैं सिंधुराज जयद्रथको मार डालूगा, यह तुमने दुःसाहसपूर्ण कार्य किया है
Transliteration
sañjaya uvāca |
bhrātṝṇāṁ matam ajñāya tvayā vācā pratiśrutam |
saindhavaṁ cāsmi hante iti tat-sāhasam idaṁ kṛtam ||
Translation
సంజయుడు అన్నాడు—ధనంజయా! నీ సోదరుల అభిప్రాయం తెలుసుకోకుండానే ‘సైంధవుడు (జయద్రథుడు)ను నేను సంహరిస్తాను’ అని వాక్కుతో ప్రతిజ్ఞ చేశావు. ఇది నీవు చేసిన దుస్సాహసమైన, ప్రమాదకరమైన కార్యం.
Word by Word
भ्रातृणाम्of (your) brothers
भ्रातृणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Genitive, Plural
मतम्opinion, counsel
मतम्:
Karma
TypeNoun
Rootमत
FormNeuter, Accusative, Singular
अज्ञायnot knowing / without ascertaining
अज्ञाय:
TypeVerb
Rootज्ञा
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral)
त्वयाby you
त्वया:
Karana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Instrumental, Singular
वाचाby speech, verbally
वाचा:
Karana
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Instrumental, Singular
प्रतिश्रुतम्promised, vowed
प्रतिश्रुतम्:
TypeVerb
Rootप्रतिश्रु (प्रति + श्रु)
Formक्त (past passive participle), Neuter, Nominative/Accusative, Singular
सैन्धवम्the Sindhu-king (Jayadratha)
सैन्धवम्:
Karma
TypeNoun
Rootसैन्धव
FormMasculine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अस्मिI am / I will (as assertion)
अस्मि:
TypeVerb
Rootअस्
FormPresent Indicative, 1st, Singular, Parasmaipada
हन्ताslayer, killer
हन्ता:
Karta
TypeNoun
Rootहन्
Formतृच् (agent noun), Masculine, Nominative, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
तत्that
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
साहसम्rashness, audacity
साहसम्:
TypeNoun
Rootसाहस
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
इदम्this
इदम्:
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
कृतम्done, performed
कृतम्:
TypeVerb
Rootकृ
Formक्त (past passive participle), Neuter, Nominative/Accusative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaD
Dhanañjaya (Arjuna)B
Bhrātṛs (the brothers—Pāṇḍavas)S
Saindhava (Jayadratha)S
Sindhu (implied by 'Saindhava')Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes