Shloka 73
सुरासुरान् नागरक्ष:पिशाचान् नरान् सुपर्णानथ गन्धर्वयक्षान् । पृथग्विधान् भूतसंघांश्व विश्वां- स्त्वत्सम्भूतान् विद्य सर्वास्तथैव । ऐन्द्रं याम्यं वारुणं वैत्तपाल्यं पैन्र॑ त्वाष्टर कर्म सौम्यं च तुभ्यम्,देवता, असुर, नाग, राक्षस, पिशाच, मनुष्य, गरुड़ आदि पक्षी, गन्धर्व तथा यक्ष आदि जो पृथक्-पृथक् प्राणियोंक अखिल समुदाय हैं, उन सबको हम आपसे ही उत्पन्न हुआ मानते हैं। इसी प्रकार इन्द्र, यम, वरुण और कुबेरका पद, पितरोंका लोक तथा विश्वकर्माकी सुन्दर शिल्पकला आदिका आविर्भाव भी आपसे ही हुआ है
surāsurān nāgarakṣaḥpiśācān narān suparṇān atha gandharvayakṣān | pṛthagvidhān bhūtasaṅghāṃś ca viśvāṃs tvatsaṃbhūtān vidya sarvās tathaiva | aindraṃ yāmyaṃ vāruṇaṃ vittapālyaṃ paitṛṃ tvāṣṭraṃ karma saumyaṃ ca tubhyam ||
శ్రీనారాయణుడు పలికెను—దేవాసురులు, నాగులు, రాక్షసులు, పిశాచులు, మనుష్యులు, సుపర్ణులు (గరుడాది పక్షులు), అలాగే గంధర్వయక్షులు—విభిన్న విధాలైన భూతసంఘములన్నీ, ఈ సమస్త విశ్వమూ—నీ నుండే జన్మించాయని తెలుసుకొనుము. అలాగే ఇంద్ర, యమ, వరుణ, కుబేరుల పదవులు-శక్తులు; పితృలోకం; మరియు త్వష్టా/విశ్వకర్మ యొక్క సుందర శిల్పకళ—ఇవన్నీ కూడా నీ నుండే ఉద్భవించాయి.
श्रीनारायण उवाच
Educational Q&A
The verse teaches a theistic cosmology: all classes of beings and even the cosmic offices (Indra, Yama, Varuṇa, Kubera), ancestral realm, and divine craftsmanship ultimately originate from the Supreme (addressed as ‘you’), grounding reverence and ethical order (dharma) in a single transcendent source.
Śrī Nārāyaṇa speaks in a doctrinal register, enumerating gods, spirits, humans, and celestial functionaries to affirm that their existence and powers are derived from the Supreme being being addressed, emphasizing universal dependence and divine causality.