Shloka 75

अजिशीर्षे प्रातःसंध्यायां संग्रामवर्णनम् / Dawn-Transition Battle at Ajiśīrṣa

Chapter 161

Devanagari script

इत्युक्त्वा प्रययौ राजा सैन्येन महता वृत: । फाल्गुनं प्रति दुर्धर्ष: क्रोधात्‌ संरक्तलोचन:

Transliteration

ity uktvā prayayau rājā sainyena mahatā vṛtaḥ | phālgunaṃ prati durdharṣaḥ krodhāt saṃraktalocanaḥ ||

Translation

ఇట్లు పలికి రాజు మహాసేనతో చుట్టుముట్టబడి ముందుకు సాగెను. దుర్ధర్షుడైన అతడు ఫాల్గుణుని వైపు దూసుకెళ్లెను; కోపంతో అతని కన్నులు ఎర్రబడినవి।

Word by Word

• इति: thus
• Type: Indeclinable
• Root: इति

• उक्त्वा: having said
• Type: Verb
• Root: वच्
• Form: क्त्वा (absolutive/gerund), parasmaipada (usage)

• प्रययौ: went forth
• Type: Verb
• Root: या
• Form: लिट् (perfect), 3, singular, parasmaipada

• राजा: the king
• राजा: Karta
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: masculine, nominative, singular

• सैन्येन: with (his) army
• सैन्येन: Karana
• Type: Noun
• Root: सैन्य
• Form: neuter, instrumental, singular

• महता: great
• Type: Adjective
• Root: महत्
• Form: neuter, instrumental, singular

• वृतः: surrounded
• Type: Adjective
• Root: वृ (वृञ्) / वृत
• Form: क्त (past passive participle), masculine, nominative, singular

• फाल्गुनम्: Phalguna (Arjuna)
• Type: Noun
• Root: फाल्गुन
• Form: masculine, accusative, singular

• प्रति: towards/against
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति

• दुर्धर्षः: hard to assail/irresistible
• Type: Adjective
• Root: दुर्धर्ष
• Form: masculine, nominative, singular

• क्रोधात्: from/owing to anger
• क्रोधात्: Apadana
• Type: Noun
• Root: क्रोध
• Form: masculine, ablative, singular

• संरक्त-लोचनः: having reddened eyes
• Type: Adjective
• Root: संरक्तलोचन
• Form: masculine, nominative, singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• the king (rājā)
• Phālguna (Arjuna)
• army (sainya)