Shloka 266
उपायैः पूर्ववधकथनम् / Strategic Justifications for Prior Eliminations
Devanagari script
उन्मत्तमिव तत् सर्व बभूव रजनीमुखे । राजन्! उस अन्धकाराच्छन्न प्रदेशमें अपने और परायेकी पहचान नहीं होती थी। उस प्रदोषकालमें सब कुछ उन्मत्त-सा जान पड़ता था
Transliteration
unmattam iva tat sarvaṁ babhūva rajanīmukhe | rājan, andhakārācchanna-pradeśe sva-para-bhedo na prajñāyate sma | tasmin pradoṣa-kāle sarvaṁ kim api unmattam iva pratibhāti sma |
Translation
సంజయుడు అన్నాడు—ఓ రాజా! రాత్రి సమీపించగానే అంతా ఉన్మత్తంలా కనిపించింది. అంధకారంతో కమ్ముకున్న ఆ ప్రాంతంలో తనవాడో పరవాడో అనే తేడా తెలియలేదు; ఆ సంధ్యావేళ అంతా వ్యామూఢంగా, విక్షిప్తంగా అనిపించింది.
Word by Word
उन्मत्तम्mad, frenzied (as)
उन्मत्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootउन्मत्त
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
इवlike, as if
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
तत्that
तत्:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
सर्वम्all, everything
सर्वम्:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Nominative, Singular
बभूवbecame, was
बभूव:
TypeVerb
Rootभू
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
रजनीमुखेat the beginning of night (at nightfall)
रजनीमुखे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरजनीमुख
FormNeuter, Locative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaD
DhṛtarāṣṭraVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes